78. An-Naba سُورَةُ النَّبَإِ
Saheeh InternationalAbout what are they asking one another
Yusuf AliConcerning what are they disputing
Ali BulaçBirbirlerine hangi şeyi sorup duruyorlar
«عمَّ» عن أي شيء «يتساءلون» يسال بعض قريش بعضا.
Saheeh InternationalAbout the great news
Yusuf AliConcerning the Great News
Ali BulaçO büyük haberi mi
«عن النبأ العظيم» بيان لذلك الشيء والاستفهام لتفخيمه وهو ما جاء به النبي صلى الله عليه وسلم من القرآن المشتمل على البعث وغيره.
Saheeh InternationalThat over which they are in disagreement
Yusuf AliAbout which they cannot agree
Ali BulaçKi kendileri hakkında anlaşmazlık içindedirler
«الذي هم فيه مختلفون» فالمؤمنون يثبتونه والكافرون ينكرونه.
Saheeh InternationalNo! They are going to know
Yusuf AliVerily, they shall soon (come to) know
Ali BulaçHayır; yakında bileceklerdir
«كلا» ردع «سيعلمون» ما يحل بهم على إنكارهم له.
Saheeh InternationalThen, no! They are going to know
Yusuf AliVerily, verily they shall soon (come to) know
Ali BulaçYine hayır; yakında bileceklerdir
«ثم كلا سيعلمون» تأكيد وجيء فيه بثم للإيذان بأن الوعيد الثاني أشد من الأول، ثم أومأ تعالى إلى القدرة على البعث فقال:
Saheeh InternationalHave We not made the earth a resting place
Yusuf AliHave We not made the earth as a wide expanse
Ali BulaçBiz, yeryüzünü bir döşek kılmadık mı
«ألم نجعل الأرض مهادا» فراشا كالمهد.
Saheeh InternationalAnd the mountains as stakes
Yusuf AliAnd the mountains as pegs
Ali BulaçDağları da birer kazık
«والجبال أوتادا» تثبت بها الأرض كما تثبت الخيام بالأوتاد، والاستفهام للتقرير.
Saheeh InternationalAnd We created you in pairs
Yusuf AliAnd (have We not) created you in pairs
Ali BulaçSizi çift çift yarattık
«وخلقناكم أزواجا» ذكورا وإناثا.
Saheeh InternationalAnd made your sleep [a means for] rest
Yusuf AliAnd made your sleep for rest
Ali BulaçUykunuzu bir dinlenme yaptık
«وجعلنا نومكم سباتا» راحة لأبدانكم.
Saheeh InternationalAnd made the night as clothing
Yusuf AliAnd made the night as a covering
Ali BulaçGeceyi bir örtü yaptık
«وجعلنا الليل لباسا» ساترا بسواده.
Saheeh InternationalAnd made the day for livelihood
Yusuf AliAnd made the day as a means of subsistence
Ali BulaçGündüzü bir geçim-vakti kıldık
«وجعلنا النهار معاشا» وقتا للمعايش.
Saheeh InternationalAnd constructed above you seven strong [heavens]
Yusuf AliAnd (have We not) built over you the seven firmaments
Ali BulaçSizin üstünüze sapasağlam yedi-gök bina ettik
«وبنينا فوقكم سبعا» سبع سماوات «شدادا» جمع شديدة، أي قوية محكمة لا يؤثر فيها مرور الزمان.
Saheeh InternationalAnd made [therein] a burning lamp
Yusuf AliAnd placed (therein) a Light of Splendour
Ali BulaçParıldadıkça parıldayan bir kandil (güneş) kıldık
«وجعلنا سراجا» منيرا «وهاجا» وقادا: يعني الشمس.
Saheeh InternationalAnd sent down, from the rain clouds, pouring water
Yusuf AliAnd do We not send down from the clouds water in abundance
Ali BulaçSıkıp suyu çıkaran (bulut)lardan 'bardaktan boşanırcasına su' indirdik
«وأنزلنا من المعصرات» السحابات التي حان لها أن تمطر، كالمعصر الجارية التي دنت من الحيض «ماءً ثجاجا» صبابا.
Saheeh InternationalThat We may bring forth thereby grain and vegetation
Yusuf AliThat We may produce therewith corn and vegetables
Ali BulaçBununla taneler ve bitkiler bitirip-çıkaralım diye
«لنخرج به حبا» كالحنطة «ونباتا» كالتين.
Saheeh InternationalAnd gardens of entwined growth
Yusuf AliAnd gardens of luxurious growth
Ali BulaçVe birbirine sarmaş-dolaş bahçeleri de
«وجنات» بساتين «ألفافا» ملتفة، جمع لفيف كشريف وأشراف.
Saheeh InternationalIndeed, the Day of Judgement is an appointed time
Yusuf AliVerily the Day of Sorting out is a thing appointed
Ali BulaçŞüphesiz o hüküm (fasl) günü, belirlenmiş bir vakittir
«إن يوم الفصل» بين الخلائق «كان ميقاتا» وقتا للثواب والعقاب.
Saheeh InternationalThe Day the Horn is blown and you will come forth in multitudes
Yusuf AliThe Day that the Trumpet shall be sounded, and ye shall come forth in crowds
Ali BulaçSur'a üfürüleceği gün, artık siz dalga dalga geleceksiniz
«يوم ينفخ في الصور» القرن بدل من يوم الفصل أو بيان له والنافخ إسرافيل «فتأتون» من قبوركم إلى الموقف «أفواجا» جماعات مختلفة.
Saheeh InternationalAnd the heaven is opened and will become gateways
Yusuf AliAnd the heavens shall be opened as if there were doors
Ali BulaçO sırada gök açılmış ve kapı kapı olmuştur
«وفُتِّحت السماء» بالتشديد والتخفيف شققت لنزول الملائكة «فكانت أبوابا» ذات أبواب.
Saheeh InternationalAnd the mountains are removed and will be [but] a mirage
Yusuf AliAnd the mountains shall vanish, as if they were a mirage
Ali BulaçDağlar yürütülmüş, artık bir serab oluvermiştir
«وسيِّرت الجبال» ذهب بها عن أماكنها «فكانت سرابا» هباء، أي مثله في خفة سيرها.
Saheeh InternationalIndeed, Hell has been lying in wait
Yusuf AliTruly Hell is as a place of ambush
Ali BulaçGerçekten cehennem, bir gözetleme yeridir
«إن جهنم كانت مرصادا» راصدة أو مرصدة.
Saheeh InternationalFor the transgressors, a place of return
Yusuf AliFor the transgressors a place of destination
Ali BulaçTaşkınlık edip-azanlar için son bir varış yeridir
«للطاغين» الكافرين فلا يتجاوزونها «مآبا» مرجعا لهم فيدخلونها.
Saheeh InternationalIn which they will remain for ages [unending]
Yusuf AliThey will dwell therein for ages
Ali BulaçBütün zamanlar boyunca içinde kalacaklardır
«لابثين» حال مقدرة، أي مقدَّرا لبثهم «فيها أحقابا» دهورا لا نهاية لها جمع حقب بضم أوله.
Saheeh InternationalThey will not taste therein [any] coolness or drink
Yusuf AliNothing cool shall they taste therein, nor any drink
Ali BulaçOrada ne serinlik tadacaklar, ne bir içecek
«لا يذوقون فيها بردا» نوما فإنهم لا يذوقونه «ولا شرابا» ما يشرب تلذذا.
Saheeh InternationalExcept scalding water and [foul] purulence
Yusuf AliSave a boiling fluid and a fluid, dark, murky, intensely cold
Ali BulaçKaynar sudan ve irinden başka
«إلا» لكن «حميما» ماءً حارا غاية الحرارة «وغسَّاقا» بالتخفيف والتشديد ما يسيل من صديد أهل النار فإنهم يذوقونه جوزوا بذلك.
Saheeh InternationalAn appropriate recompense
Yusuf AliA fitting recompense (for them)
Ali Bulaç(İşlediklerine) Uygun olan bir ceza olarak
«جزاءً وفاقا» موافقا لعملهم فلا ذنب أعظم من الكفر ولا عذاب أعظم من النار.
Saheeh InternationalIndeed, they were not expecting an account
Yusuf AliFor that they used not to fear any account (for their deeds)
Ali BulaçDoğrusu onlar, hesaba çekileceklerini ummuyorlardı
«إنهم كانوا لا يرجون» يخافون «حسابا» لإنكارهم البعث.
Saheeh InternationalAnd denied Our verses with [emphatic] denial
Yusuf AliBut they (impudently) treated Our Signs as false
Ali BulaçBizim ayetlerimizi yalanlayabildikleri kadar yalanlıyorlardı
«وكذبوا بآياتنا» القرآن «كِذَّابا» تكذيبا.
Saheeh InternationalBut all things We have enumerated in writing
Yusuf AliAnd all things have We preserved on record
Ali BulaçOysa Biz, herşeyi yazıp saymışızdır
«وكل شيءٍ» من الأعمال «أحصيناه» ضبطناه «كتابا» كتبا في اللوح المحفوظ لنجازي عليه ومن ذلك تكذيبهم بالقرآن.
Saheeh InternationalSo taste [the penalty], and never will We increase you except in torment
Yusuf AliSo taste ye (the fruits of your deeds); for no increase shall We grant you, except in Punishment
Ali BulaçŞimdi tadın. Size artık azaptan başkasını arttırmayacağız
«فذوقوا» أي فيقال لهم في الآخرة عند وقوع العذاب ذوقوا جزاءكم «فلن نزيدكم إلا عذابا» فوق عذابكم.
Saheeh InternationalIndeed, for the righteous is attainment
Yusuf AliVerily for the Righteous there will be a fulfilment of (the heart's) desires
Ali BulaçGerçek şu ki, muttakiler için 'bir kurtuluş ve mutluluk' vardır
«إن للمتقين مفازا» مكان فوز في الجنة.
Saheeh InternationalGardens and grapevines
Yusuf AliGardens enclosed, and grapevines
Ali BulaçNice bahçeler ve üzüm bağları
«حدائق» بساتين بدل من مفازا أو بيان له «وأعنابا» عطف على مفازا.
Saheeh InternationalAnd full-breasted [companions] of equal age
Yusuf AliCompanions of equal age
Ali BulaçGöğüsleri henüz tomurcuklanmış yaşıt kızlar
«وكواعب» جواري تكعبت ثديهن جمع كاعب «أترابا» على سن واحد، جمع تِرب بكسر التاء وسكون الراء.
Saheeh InternationalAnd a full cup
Yusuf AliAnd a cup full (to the brim)
Ali BulaçDopdolu kadehler
(وكأسا دهاقا) خمرا مالئة محالها، وفي سورة القتال: "" وأنهار من خمر "".
Saheeh InternationalNo ill speech will they hear therein or any falsehood
Yusuf AliNo vanity shall they hear therein, nor Untruth
Ali Bulaçİçinde, ne 'boş ve saçma bir söz' işitirler, ne bir yalan
«لا يسمعون فيها» أي الجنة عند شرب الخمر وغيرها من الأحوال «لغوا» باطلا من القول «ولا كذَابا» بالتخفيف، أي: كذبا، وبالتشديد أي تكذيبا من واحد لغيره بخلاف ما يقع في الدنيا عند شرب الخمر.
Saheeh International[As] reward from your Lord, [a generous] gift [made due by] account
Yusuf AliRecompense from thy Lord, a gift, (amply) sufficient
Ali BulaçRabbinden bir karşılık olmak üzere yeterli bir bağış(tır bu)
«جزاءً من ربك» أي جزاهم الله بذلك جزاء «عطاءً» بدل من جزاء «حسابا» أي كثيرا، من قولهم: أعطاني فأحسبني، أي أكثر علي حتى قلت حسبي.
Saheeh International[From] the Lord of the heavens and the earth and whatever is between them, the Most Merciful. They possess not from Him [authority for] speech
Yusuf Ali(From) the Lord of the heavens and the earth, and all between, (God) Most Gracious: None shall have power to argue with Him
Ali BulaçGöklerin, yerin ve ikisi arasında bulunanların Rabbi Rahman olan (Allah); O’na hitap etmeye güç yetiremezler
«ربِّ السماوات والأرض» بالجر والرفع «وما بينهما الرحمنِ» كذلك وبرفعه مع جر رب «لا يملكون» أي الخلق «منه» تعالى «خطابا» أي لا يقدر أحد أن يخاطبه خوفا منه.
Saheeh InternationalThe Day that the Spirit and the angels will stand in rows, they will not speak except for one whom the Most Merciful permits, and he will say what is correct
Yusuf AliThe Day that the Spirit and the angels will stand forth in ranks, none shall speak except any who is permitted by (God) Most Gracious, and He will say what is right
Ali BulaçRuh ve meleklerin saflar halinde duracakları gün; Rahman'ın kendilerine izin verdikleri dışında olanlar konuşmazlar. (Konuşacak olan da,) Doğruyu söyleyecektir
«يوم» ظرف لـ لا يملكون «يقوم الروح» جبريل أو جند الله «والملائكة صفا» حال، أي مصطفين «لا يتكلمون» أي الخلق «إلا من أذن له الرحمن» في الكلام «وقال» قولا «صوابا» من المؤمنين والملائكة كأن يشفعوا لمن ارتضى.
Saheeh InternationalThat is the True Day; so he who wills may take to his Lord a [way of] return
Yusuf AliThat Day will be the sure Reality: Therefore, whoso will, let him take a (straight) return to his Lord
Ali Bulaçİşte bu, hak gündür. Şu halde dileyen Rabbine bir dönüşyolu edinsin
«ذلك اليوم الحق» الثابت وقوعه وهو يوم القيامة «فمن شاء اتخذ إلى ربه مآبا» مرجعا، أي رجع إلى الله بطاعته ليسلم من العذاب فيه.
Saheeh InternationalIndeed, We have warned you of a near punishment on the Day when a man will observe what his hands have put forth and the disbeliever will say, "Oh, I wish that I were dust
Yusuf AliVerily, We have warned you of a Penalty near, the Day when man will see (the deeds) which his hands have sent forth, and the Unbeliever will say, "Woe unto me! Would that I were (metre) dust
Ali BulaçGerçekten Biz sizi yakın bir azab ile uyardık. Kişinin kendi ellerinin önceden takdim ettiklerine bakacağı gün, kafir olan da: "Ah, keşke ben bir toprak oluverseydim" diyecek
«إنا أنذرناكم» يا كفار مكة «عذابا قريبا» عذاب يوم القيامة الآتي، وكل آت قريب «يوم» ظرف لعذابا بصفته «ينظر المرء» كل امرئ «ما قدمت يداه» من خير وشر «ويقول الكافر يا» حرف تنبيه «ليتني كنت ترابا» يعني فلا أعذب يقول ذلك عندما يقول الله تعالى للبهائم بعد الاقتصاص من بعضها لبعض: كوني ترابا.