78. An-Naba سُورَةُ النَّبَإِ
Ali BulaçBirbirlerine hangi şeyi sorup duruyorlar
Yusuf AliConcerning what are they disputing
«عمَّ» عن أي شيء «يتساءلون» يسال بعض قريش بعضا.
Ali BulaçO büyük haberi mi
Yusuf AliConcerning the Great News
«عن النبأ العظيم» بيان لذلك الشيء والاستفهام لتفخيمه وهو ما جاء به النبي صلى الله عليه وسلم من القرآن المشتمل على البعث وغيره.
Ali BulaçKi kendileri hakkında anlaşmazlık içindedirler
Yusuf AliAbout which they cannot agree
«الذي هم فيه مختلفون» فالمؤمنون يثبتونه والكافرون ينكرونه.
Ali BulaçHayır; yakında bileceklerdir
Yusuf AliVerily, they shall soon (come to) know
«كلا» ردع «سيعلمون» ما يحل بهم على إنكارهم له.
Ali BulaçYine hayır; yakında bileceklerdir
Yusuf AliVerily, verily they shall soon (come to) know
«ثم كلا سيعلمون» تأكيد وجيء فيه بثم للإيذان بأن الوعيد الثاني أشد من الأول، ثم أومأ تعالى إلى القدرة على البعث فقال:
Ali BulaçBiz, yeryüzünü bir döşek kılmadık mı
Yusuf AliHave We not made the earth as a wide expanse
«ألم نجعل الأرض مهادا» فراشا كالمهد.
Ali BulaçDağları da birer kazık
Yusuf AliAnd the mountains as pegs
«والجبال أوتادا» تثبت بها الأرض كما تثبت الخيام بالأوتاد، والاستفهام للتقرير.
Ali BulaçSizi çift çift yarattık
Yusuf AliAnd (have We not) created you in pairs
«وخلقناكم أزواجا» ذكورا وإناثا.
Ali BulaçUykunuzu bir dinlenme yaptık
Yusuf AliAnd made your sleep for rest
«وجعلنا نومكم سباتا» راحة لأبدانكم.
Ali BulaçGeceyi bir örtü yaptık
Yusuf AliAnd made the night as a covering
«وجعلنا الليل لباسا» ساترا بسواده.
Ali BulaçGündüzü bir geçim-vakti kıldık
Yusuf AliAnd made the day as a means of subsistence
«وجعلنا النهار معاشا» وقتا للمعايش.
Ali BulaçSizin üstünüze sapasağlam yedi-gök bina ettik
Yusuf AliAnd (have We not) built over you the seven firmaments
«وبنينا فوقكم سبعا» سبع سماوات «شدادا» جمع شديدة، أي قوية محكمة لا يؤثر فيها مرور الزمان.
Ali BulaçParıldadıkça parıldayan bir kandil (güneş) kıldık
Yusuf AliAnd placed (therein) a Light of Splendour
«وجعلنا سراجا» منيرا «وهاجا» وقادا: يعني الشمس.
Ali BulaçSıkıp suyu çıkaran (bulut)lardan 'bardaktan boşanırcasına su' indirdik
Yusuf AliAnd do We not send down from the clouds water in abundance
«وأنزلنا من المعصرات» السحابات التي حان لها أن تمطر، كالمعصر الجارية التي دنت من الحيض «ماءً ثجاجا» صبابا.
Ali BulaçBununla taneler ve bitkiler bitirip-çıkaralım diye
Yusuf AliThat We may produce therewith corn and vegetables
«لنخرج به حبا» كالحنطة «ونباتا» كالتين.
Ali BulaçVe birbirine sarmaş-dolaş bahçeleri de
Yusuf AliAnd gardens of luxurious growth
«وجنات» بساتين «ألفافا» ملتفة، جمع لفيف كشريف وأشراف.
Ali BulaçŞüphesiz o hüküm (fasl) günü, belirlenmiş bir vakittir
Yusuf AliVerily the Day of Sorting out is a thing appointed
«إن يوم الفصل» بين الخلائق «كان ميقاتا» وقتا للثواب والعقاب.
Ali BulaçSur'a üfürüleceği gün, artık siz dalga dalga geleceksiniz
Yusuf AliThe Day that the Trumpet shall be sounded, and ye shall come forth in crowds
«يوم ينفخ في الصور» القرن بدل من يوم الفصل أو بيان له والنافخ إسرافيل «فتأتون» من قبوركم إلى الموقف «أفواجا» جماعات مختلفة.
Ali BulaçO sırada gök açılmış ve kapı kapı olmuştur
Yusuf AliAnd the heavens shall be opened as if there were doors
«وفُتِّحت السماء» بالتشديد والتخفيف شققت لنزول الملائكة «فكانت أبوابا» ذات أبواب.
Ali BulaçDağlar yürütülmüş, artık bir serab oluvermiştir
Yusuf AliAnd the mountains shall vanish, as if they were a mirage
«وسيِّرت الجبال» ذهب بها عن أماكنها «فكانت سرابا» هباء، أي مثله في خفة سيرها.
Ali BulaçGerçekten cehennem, bir gözetleme yeridir
Yusuf AliTruly Hell is as a place of ambush
«إن جهنم كانت مرصادا» راصدة أو مرصدة.
Ali BulaçTaşkınlık edip-azanlar için son bir varış yeridir
Yusuf AliFor the transgressors a place of destination
«للطاغين» الكافرين فلا يتجاوزونها «مآبا» مرجعا لهم فيدخلونها.
Ali BulaçBütün zamanlar boyunca içinde kalacaklardır
Yusuf AliThey will dwell therein for ages
«لابثين» حال مقدرة، أي مقدَّرا لبثهم «فيها أحقابا» دهورا لا نهاية لها جمع حقب بضم أوله.
Ali BulaçOrada ne serinlik tadacaklar, ne bir içecek
Yusuf AliNothing cool shall they taste therein, nor any drink
«لا يذوقون فيها بردا» نوما فإنهم لا يذوقونه «ولا شرابا» ما يشرب تلذذا.
Ali BulaçKaynar sudan ve irinden başka
Yusuf AliSave a boiling fluid and a fluid, dark, murky, intensely cold
«إلا» لكن «حميما» ماءً حارا غاية الحرارة «وغسَّاقا» بالتخفيف والتشديد ما يسيل من صديد أهل النار فإنهم يذوقونه جوزوا بذلك.
Ali Bulaç(İşlediklerine) Uygun olan bir ceza olarak
Yusuf AliA fitting recompense (for them)
«جزاءً وفاقا» موافقا لعملهم فلا ذنب أعظم من الكفر ولا عذاب أعظم من النار.
Ali BulaçDoğrusu onlar, hesaba çekileceklerini ummuyorlardı
Yusuf AliFor that they used not to fear any account (for their deeds)
«إنهم كانوا لا يرجون» يخافون «حسابا» لإنكارهم البعث.
Ali BulaçBizim ayetlerimizi yalanlayabildikleri kadar yalanlıyorlardı
Yusuf AliBut they (impudently) treated Our Signs as false
«وكذبوا بآياتنا» القرآن «كِذَّابا» تكذيبا.
Ali BulaçOysa Biz, herşeyi yazıp saymışızdır
Yusuf AliAnd all things have We preserved on record
«وكل شيءٍ» من الأعمال «أحصيناه» ضبطناه «كتابا» كتبا في اللوح المحفوظ لنجازي عليه ومن ذلك تكذيبهم بالقرآن.
Ali BulaçŞimdi tadın. Size artık azaptan başkasını arttırmayacağız
Yusuf AliSo taste ye (the fruits of your deeds); for no increase shall We grant you, except in Punishment
«فذوقوا» أي فيقال لهم في الآخرة عند وقوع العذاب ذوقوا جزاءكم «فلن نزيدكم إلا عذابا» فوق عذابكم.
Ali BulaçGerçek şu ki, muttakiler için 'bir kurtuluş ve mutluluk' vardır
Yusuf AliVerily for the Righteous there will be a fulfilment of (the heart's) desires
«إن للمتقين مفازا» مكان فوز في الجنة.
Ali BulaçNice bahçeler ve üzüm bağları
Yusuf AliGardens enclosed, and grapevines
«حدائق» بساتين بدل من مفازا أو بيان له «وأعنابا» عطف على مفازا.
Ali BulaçGöğüsleri henüz tomurcuklanmış yaşıt kızlar
Yusuf AliCompanions of equal age
«وكواعب» جواري تكعبت ثديهن جمع كاعب «أترابا» على سن واحد، جمع تِرب بكسر التاء وسكون الراء.
Ali BulaçDopdolu kadehler
Yusuf AliAnd a cup full (to the brim)
(وكأسا دهاقا) خمرا مالئة محالها، وفي سورة القتال: "" وأنهار من خمر "".
Ali Bulaçİçinde, ne 'boş ve saçma bir söz' işitirler, ne bir yalan
Yusuf AliNo vanity shall they hear therein, nor Untruth
«لا يسمعون فيها» أي الجنة عند شرب الخمر وغيرها من الأحوال «لغوا» باطلا من القول «ولا كذَابا» بالتخفيف، أي: كذبا، وبالتشديد أي تكذيبا من واحد لغيره بخلاف ما يقع في الدنيا عند شرب الخمر.
Ali BulaçRabbinden bir karşılık olmak üzere yeterli bir bağış(tır bu)
Yusuf AliRecompense from thy Lord, a gift, (amply) sufficient
«جزاءً من ربك» أي جزاهم الله بذلك جزاء «عطاءً» بدل من جزاء «حسابا» أي كثيرا، من قولهم: أعطاني فأحسبني، أي أكثر علي حتى قلت حسبي.
Ali BulaçGöklerin, yerin ve ikisi arasında bulunanların Rabbi Rahman olan (Allah); O’na hitap etmeye güç yetiremezler
Yusuf Ali(From) the Lord of the heavens and the earth, and all between, (God) Most Gracious: None shall have power to argue with Him
«ربِّ السماوات والأرض» بالجر والرفع «وما بينهما الرحمنِ» كذلك وبرفعه مع جر رب «لا يملكون» أي الخلق «منه» تعالى «خطابا» أي لا يقدر أحد أن يخاطبه خوفا منه.
Ali BulaçRuh ve meleklerin saflar halinde duracakları gün; Rahman'ın kendilerine izin verdikleri dışında olanlar konuşmazlar. (Konuşacak olan da,) Doğruyu söyleyecektir
Yusuf AliThe Day that the Spirit and the angels will stand forth in ranks, none shall speak except any who is permitted by (God) Most Gracious, and He will say what is right
«يوم» ظرف لـ لا يملكون «يقوم الروح» جبريل أو جند الله «والملائكة صفا» حال، أي مصطفين «لا يتكلمون» أي الخلق «إلا من أذن له الرحمن» في الكلام «وقال» قولا «صوابا» من المؤمنين والملائكة كأن يشفعوا لمن ارتضى.
Ali Bulaçİşte bu, hak gündür. Şu halde dileyen Rabbine bir dönüşyolu edinsin
Yusuf AliThat Day will be the sure Reality: Therefore, whoso will, let him take a (straight) return to his Lord
«ذلك اليوم الحق» الثابت وقوعه وهو يوم القيامة «فمن شاء اتخذ إلى ربه مآبا» مرجعا، أي رجع إلى الله بطاعته ليسلم من العذاب فيه.
Ali BulaçGerçekten Biz sizi yakın bir azab ile uyardık. Kişinin kendi ellerinin önceden takdim ettiklerine bakacağı gün, kafir olan da: "Ah, keşke ben bir toprak oluverseydim" diyecek
Yusuf AliVerily, We have warned you of a Penalty near, the Day when man will see (the deeds) which his hands have sent forth, and the Unbeliever will say, "Woe unto me! Would that I were (metre) dust
«إنا أنذرناكم» يا كفار مكة «عذابا قريبا» عذاب يوم القيامة الآتي، وكل آت قريب «يوم» ظرف لعذابا بصفته «ينظر المرء» كل امرئ «ما قدمت يداه» من خير وشر «ويقول الكافر يا» حرف تنبيه «ليتني كنت ترابا» يعني فلا أعذب يقول ذلك عندما يقول الله تعالى للبهائم بعد الاقتصاص من بعضها لبعض: كوني ترابا.