80. Abasa سُورَةُ عَبَسَ
Saheeh InternationalThe Prophet frowned and turned away
Elmalılı Hamdi Yazır(Peygamber) Yüzünü ekşitti ve döndü
Süleyman AteşSurat astı ve döndü
«عبس» النبي: كلح وجهه «وتولى» أعرضَ لأجل:
Saheeh InternationalBecause there came to him the blind man, [interrupting]
Elmalılı Hamdi YazırKendisine âmâ geldi, diye
Süleyman AteşKör geldi diye
(أن جاءه الأعمى) عبد الله بن أم مكتوم فقطعه عما هو مشغول به ممن يرجو إسلامه من أشراف قريش الذين هو حريص على إسلامهم، ولم يدر الأعمى أنه مشغول بذلك فناداه: علمني مما علمك الله، فانصرف النبي صلى الله عليه وسلم إلى بيته فعوتب في ذلك بما نزل في هذه السورة، فكان بعد ذلك يقول له إذا جاء: "" مرحبا بمن عاتبني فيه ربي "" ويبسط له رداءه.
Saheeh InternationalBut what would make you perceive, [O Muhammad], that perhaps he might be purified
Elmalılı Hamdi YazırNe bilirsin, belki o temizlenecek
Süleyman AteşNe bilirsin belki o arınacak
«وما يُدريك» يعلمك «لعله يزكى» فيه إدغام التاء في الأصل في الزاي، أي يتطهر من الذنوب بما يسمع منك.
Saheeh InternationalOr be reminded and the remembrance would benefit him
Elmalılı Hamdi YazırVeya öğüt belleyecek de öğüt ona fayda verecek
Süleyman AteşYahut öğüt dinleyecek de öğüt, kendisine yarayacak
«أو يذكَّر» فيه إدغام التاء في الأصل في الذال أي يتعظ «فتنفعُه الذكرى» العظة المسموعة منك وفي قراءة بنصب تنفعه جواب الترجي.
Saheeh InternationalAs for he who thinks himself without need
Elmalılı Hamdi YazırAma buna ihtiyaç hissetmeyene gelince
Süleyman AteşKendisini zengin görüp tenezzül etmeyene gelince
«أما من استغنى» بالمال.
Saheeh InternationalTo him you give attention
Elmalılı Hamdi YazırSen ona yöneliyorsun
Süleyman AteşSen ona yöneliyorsun
«فأنت له تصدى» وفي قراءة بتشديد الصاد بإدغام التاء الثانية في الأصل فيها: تقبل وتتعرض.
Saheeh InternationalAnd not upon you [is any blame] if he will not be purified
Elmalılı Hamdi YazırOnun temizlenmemesinden sana ne
Süleyman AteşOnun arınmamasından sana ne
«وما عليك ألا يزكى» يؤمن.
Saheeh InternationalBut as for he who came to you striving [for knowledge]
Elmalılı Hamdi YazırAma sana can atarak gelen
Süleyman AteşFakat koşarak sana gelen
«وأما من جاءك يسعى» حال من فاعل جاء.
Saheeh InternationalWhile he fears [Allah]
Elmalılı Hamdi YazırAllah'tan korkarak gelmişken
Süleyman AteşSaygılı olarak gelmişken
«وهو يخشى» الله حال من فاعل يسعى وهو الأعمى.
Saheeh InternationalFrom him you are distracted
Elmalılı Hamdi YazırSen onunla ilgilenmiyorsun
Süleyman AteşSen onunla ilgilenmiyorsun
«فأنت عنه تَلَهَّى» فيه حذف التاء الأخرى في الأصل أي تتشاغل.
Saheeh InternationalNo! Indeed, these verses are a reminder
Elmalılı Hamdi YazırHayır hayır, sakın. Çünkü o Kur'ân bir öğüttür
Süleyman AteşHayır (olmaz böyle şey); o (ayetler), bir hatırlatmadır
«كلا» لا تفعل مثل ذلك «إنها» أي السورة أو الآيات «تذكرة» عظة للخلق.
Saheeh InternationalSo whoever wills may remember it
Elmalılı Hamdi YazırArtık dileyen onu düşünür
Süleyman AteşDileyen onu düşünüp öğüt alır
«فمن شاء ذكره» حفظ ذلك فاتعظ به.
Saheeh International[It is recorded] in honored sheets
Elmalılı Hamdi YazırO, değerli sahifelerdedir
Süleyman Ateş(O öğüt) Sahifeler içindedir: Değer verilen
«في صحف» خبر ثان لأنها وما قبله اعتراض «مكرمة» عند الله.
Saheeh InternationalExalted and purified
Elmalılı Hamdi YazırYüksek tutulan tertemiz sahifelerde
Süleyman AteşSaygı ile yükseltilen, tertemiz (sayfalar)
«مرفوعة» في السماء «مطهرة» منزهة عن مس الشياطين.
Saheeh International[Carried] by the hands of messenger-angels
Elmalılı Hamdi YazırYazıcıların ellerindedir
Süleyman AteşYazıcıların ellerinde
«بأيدي سفرة» كتبة ينسخونها من اللوح المحفوظ.
Saheeh InternationalNoble and dutiful
Elmalılı Hamdi YazırDeğerli, iyi yazıcıların
Süleyman AteşDeğerli, iyi (yazıcıların)
«كرام بررة» مطيعين لله تعالى وهم الملائكة.
Saheeh InternationalCursed is man; how disbelieving is he
Elmalılı Hamdi YazırO kahrolası insan, ne nankör şey
Süleyman AteşKahrolası insan, ne kadar da nankördür
«قتل الإنسان» لعن الكافر «ما أكفره» استفهام توبيخ، أي ما حمله على الكفر.
Saheeh InternationalFrom what substance did He create him
Elmalılı Hamdi YazırO yaratan onu hangi şeyden yarattı
Süleyman Ateş(Allah) Onu hangi şeyden yarattı
«من أي شيءٍ خلقه» استفهام تقرير، ثم بينه فقال:
Saheeh InternationalFrom a sperm-drop He created him and destined for him
Elmalılı Hamdi YazırBir damla sudan, onu yarattı da biçime koydu
Süleyman AteşNutfe (sperm)den. Onu yarattı, ona biçim verdi
«من نطفة خلقه فقدره» علقة ثم مضغة إلى آخر خلقه.
Saheeh InternationalThen He eased the way for him
Elmalılı Hamdi YazırSonra ona yolunu kolaylaştırdı
Süleyman AteşSonra ona yolu kolaylaştırdı
«ثم السبيل» أي طريق خروجه من بطن أمه «يَسَّره».
Saheeh InternationalThen He causes his death and provides a grave for him
Elmalılı Hamdi YazırSonra onu öldürdü de kabre koydurdu
Süleyman AteşSonra onu öldürdü, kabre koydurdu
«ثم أماته فأقبره» جعله في قبر يستره.
Saheeh InternationalThen when He wills, He will resurrect him
Elmalılı Hamdi YazırSonra dilediği vakit onu tekrar diriltir
Süleyman AteşSonra dilediği zaman onu diriltip kaldırdı
«ثم إذا شاء أنشره» للبعث.
Saheeh InternationalNo! Man has not yet accomplished what He commanded him
Elmalılı Hamdi YazırHayır hayır, doğrusu o, hiç Allah'ın emrini tam yerine getirmedi
Süleyman AteşHayır, insan, O'nun kendisine emrettiğini yapmadı
«كلا» حقا «لمَّا يقض» لم يفعل «ما أمره» به ربه.
Saheeh InternationalThen let mankind look at his food
Elmalılı Hamdi YazırBir de o insan yiyeceğine baksın
Süleyman Ateşİnsan şu yiyeceğine baksın
«فلينظر الإنسان» نظر اعتبار «إلى طعامه» كيف قدر ودبر له.
Saheeh InternationalHow We poured down water in torrents
Elmalılı Hamdi YazırBiz o suyu bol bol döktük
Süleyman AteşBiz suyu iyice döktük
«أنا صببنا الماء» من السحاب «صبا».
Saheeh InternationalThen We broke open the earth, splitting [it with sprouts]
Elmalılı Hamdi YazırSonra toprağı nasıl da yardık
Süleyman AteşSonra toprağı güzelce yardık da
«ثم شققنا الأرض» بالنبات «شقا».
Saheeh InternationalAnd caused to grow within it grain
Elmalılı Hamdi YazırBu suretle orada ekinler bitirdik
Süleyman AteşOrada bitirdik: Dane
«فأنبتنا فيها حبا» كالحنطة والشعير.
Saheeh InternationalAnd grapes and herbage
Elmalılı Hamdi YazırÜzümler, yoncalar
Süleyman AteşÜzüm, yonca
«وعنبا وقضبا» هو القت الرطب.
Saheeh InternationalAnd olive and palm trees
Elmalılı Hamdi YazırZeytinlikler, hurmalıklar
Süleyman AteşZeytin, hurma
«وزيتونا ونخلا».
Saheeh InternationalAnd gardens of dense shrubbery
Elmalılı Hamdi Yazırİri ve sık ağaçlı bahçeler
Süleyman Ateşİri ve gür bahçeler
«وحدائق غلبا» بساتين كثيرة الأشجار.
Saheeh InternationalAnd fruit and grass
Elmalılı Hamdi YazırMeyveler, çayırlar bitirdik
Süleyman AteşMeyva ve çayır
«وفاكهة وأبّا» ما ترعاه البهائم وقيل التبن.
Saheeh International[As] enjoyment for you and your grazing livestock
Elmalılı Hamdi YazırSiz ve hayvanlarınız faydalansın diye
Süleyman AteşSizin ve hayvanlarınızın geçimi için
«متاعا» متعة أو تمتيعا كما تقدم في السورة قبلها «لكم ولأنعامكم» تقدم فيها أيضا.
Saheeh InternationalBut when there comes the Deafening Blast
Elmalılı Hamdi YazırKulakları sağır eden o gürültü geldiğinde
Süleyman AteşÇarpınca kulakları sağır eden o gürültü geldiği zaman
«فإذا جاءت الصاخة» النفخة الثانية.
Saheeh InternationalOn the Day a man will flee from his brother
Elmalılı Hamdi YazırO gün kişi kaçar, kardeşinden
Süleyman Ateşİşte o gün kişi kaçar: kardeşinden
«يوم يفر المرء من أخيه».
Saheeh InternationalAnd his mother and his father
Elmalılı Hamdi YazırAnasından, babasından
Süleyman AteşAnasından, babasından
«وأمه وأبيه».
Saheeh InternationalAnd his wife and his children
Elmalılı Hamdi YazırEşinden ve oğullarından
Süleyman AteşEşinden ve oğullarından
«وصاحبته» زوجته «وبنيه» يوم بدل من إذا، وجوابها دل عليه.
Saheeh InternationalFor every man, that Day, will be a matter adequate for him
Elmalılı Hamdi YazırOnlardan her birinin o gün başından aşan işi vardır
Süleyman AteşO gün, onlardan her kişinin, kendisine yeter derecede işi vardır
«لكل امرىءٍ منهم يومئذ شأن يغنيه» حال يشغله عن شأن غيره، أي اشتغل كل واحد بنفسه.
Saheeh International[Some] faces, that Day, will be bright
Elmalılı Hamdi YazırYüzler var ki, o gün parıl parıl
Süleyman AteşYüzler var ki o gün parıl parıl
وجوه يومئذ مسفرة» مضيئة.
Saheeh InternationalLaughing, rejoicing at good news
Elmalılı Hamdi YazırGüler, sevinir
Süleyman AteşGüleç, sevinçli
«ضاحكة مستبشرة» فرحة وهم المؤمنون.
Saheeh InternationalAnd [other] faces, that Day, will have upon them dust
Elmalılı Hamdi YazırYüzler de var ki, o gün tozlanmış
Süleyman AteşYüzler de var ki o gün tozlanmış
«ووجوه يومئذ عليها غَبَرة» غبار.
Saheeh InternationalBlackness will cover them
Elmalılı Hamdi YazırOnları karanlık bürümüş
Süleyman AteşOnları karanlık bürümüş (öylesine üzgün, öylesine dertli)
«ترهقها» تغشاها «قترة» ظلمة وسواد.
Saheeh InternationalThose are the disbelievers, the wicked ones
Elmalılı Hamdi Yazırİşte onlardır kâfirler, haktan sapanlar
Süleyman Ateşİşte onlar kafirler, Hak'tan sapanlardır
«أولئك» أهل هذه الحال «هم الكفرة الفجرة» أي الجامعون بين الكفر والفجور.