84. Al-Inshiqaaq سُورَةُ الانشِقَاقِ
Elmalılı Hamdi YazırGök yarıldığı
Ali BulaçGök, yarılıp-parçalandığı
Diyanet İşleri MealiGök yarılıp Rabbine boyun eğdiği zaman, ki gök boyun eğecektir
«إذا السماء انشقت».
Elmalılı Hamdi YazırRabbini dinleyip kendisine yaraşır şekilde boyun eğdiği vakit
Ali BulaçVe 'kendi yaratılışına uygun' Rabbine boyun eğdiği zaman
Diyanet İşleri MealiGök yarılıp Rabbine boyun eğdiği zaman, ki gök boyun eğecektir
«وأذنت» سمعت وأطاعت في الانشقاق «لربها وحقت» أي وحق لها أن تسمع وتطيع.
Elmalılı Hamdi YazırYer uzatılıp düzlendiği
Ali BulaçYer, düzlendiği
Diyanet İşleri MealiYer düzeltilip, içinde olanları dışarı atarak boşaldığı zaman ve yer Rabbine boyun eğdiği zaman, ki yer boyun eğecektir
«وإذا الأرض مدت» زيد في سعتها كما يمد الأديم ولم يبق عليها بناء ولا جبل.
Elmalılı Hamdi Yazırİçinde ne varsa attığı ve tamamen boşaldığı
Ali Bulaçİçinde olanları dışa atıp boşaldığı
Diyanet İşleri MealiYer düzeltilip, içinde olanları dışarı atarak boşaldığı zaman ve yer Rabbine boyun eğdiği zaman, ki yer boyun eğecektir
«وألقت ما فيها» من الموتى إلى ظاهرها «وتخلت» عنه.
Elmalılı Hamdi YazırVe Rabbini dinleyip kendisine yaraşır şekilde boyun eğdiği vakit
Ali BulaçVe 'kendi yaratılışına uygun Rabbine boyun eğdiği zaman
Diyanet İşleri MealiYer düzeltilip, içinde olanları dışarı atarak boşaldığı zaman ve yer Rabbine boyun eğdiği zaman, ki yer boyun eğecektir
«وأذنت» سمعت وأطاعت في ذلك «لربها وحقت» وذلك كله يكون يوم القيامة، وجواب إذا وما عطف عليها محذوف دل عليه ما بعده تقديره لقي الإنسان عمله.
Elmalılı Hamdi YazırEy insan! Kuşkusuz sen Rabbine doğru çaba üstüne çaba sarfetmektesin, nihayet O'na varacaksın
Ali BulaçEy insan, gerçekten sen, hiç durmaksızın Rabbine doğru bir çaba harcayıp durmaktasın; sonunda O'na varacaksın
Diyanet İşleri MealiEy insanoğlu! Sen Rabbine kavuşuncaya kadar çalışıp çabalarsın, sonunda O'na kavuşacaksın
«يا أيها الإنسان إنك كادح» جاهد في عملك «إلى» لقاء «ربك» وهو الموت «كدحا فملاقيه» أي ملاق عملك المذكور من خير أو شر يوم القيامة.
Elmalılı Hamdi YazırO vakit kitabı sağ eline verilen
Ali BulaçArtık kimin kitabı sağ yanından verilirse
Diyanet İşleri MealiAmel defteri kendisine sağından verilen kimse, kolay geçireceği bir hesaba çekilir ve arkadaşlarının yanına sevinçle döner
«فأما من أوتي كتابه» كتاب عمله «بيمينه» هو المؤمن.
Elmalılı Hamdi YazırKolay bir hesapla hesaba çekilecek
Ali BulaçO, kolay bir hesap (sorgu) ile sorguya çekilecek
Diyanet İşleri MealiAmel defteri kendisine sağından verilen kimse, kolay geçireceği bir hesaba çekilir ve arkadaşlarının yanına sevinçle döner
(فسوف يحاسب حسابا يسيرا) هو عرض عمله عليه كما في حديث الصحيحين وفيه "" من نوقش الحساب هلك "" وبعد العرض يتجاوز عنه.
Elmalılı Hamdi YazırVe sevinçli olarak ailesine dönecektir
Ali BulaçVe kendi yakınlarına sevinç içinde dönmüş olacaktır
Diyanet İşleri MealiAmel defteri kendisine sağından verilen kimse, kolay geçireceği bir hesaba çekilir ve arkadaşlarının yanına sevinçle döner
«وينقلب إلى أهله» في الجنة «مسرورا» بذلك.
Elmalılı Hamdi YazırAma kitabı arkasından verilen
Ali BulaçKimin de kitabı ardından verilirse
Diyanet İşleri MealiAma amel defteri kendisine arkasından verilen kimse: "Mahvoldum" diye bağırır ve çılgın alevli cehenneme girer
«وأما من أوتي كتابه وراء ظهره» هو الكافر تغل يمناه إلى عنقه وتجعل يسراه وراء ظهره فيأخذ بها كتابه.
Elmalılı Hamdi YazırYetiş ey ölüm!" diye bağıracak
Ali BulaçO da, helak (yok olmay)ı çağıracak
Diyanet İşleri MealiAma amel defteri kendisine arkasından verilen kimse: "Mahvoldum" diye bağırır ve çılgın alevli cehenneme girer
«فسوف يدعو» عند رؤيته ما فيه «ثبورا» ينادي هلاكه بقوله: يا ثبوراه.
Elmalılı Hamdi YazırVe alevli ateşe girecektir
Ali BulaçÇılgın alevli ateşe girecek
Diyanet İşleri MealiAma amel defteri kendisine arkasından verilen kimse: "Mahvoldum" diye bağırır ve çılgın alevli cehenneme girer
«ويصلى سعيرا» يدخل النار الشديدة وفي قراءة بضم الياء وفتح الصاد واللام المشددة.
Elmalılı Hamdi YazırÇünkü o ailesi içinde sevinçli idi
Ali BulaçÇünkü o, (dünyada) kendi yakınları arasında sevinçliydi
Diyanet İşleri MealiÇünkü o, dünyada, adamlarının yanında iken zevk içindeydi
«إنه كان في أهله» عشيرته في الدنيا «مسرورا» بطرا باتباعه لهواه.
Elmalılı Hamdi YazırHiç Rabbine dönmeyeceğini sanmıştı
Ali BulaçDoğrusu o, (Rabbine) bir daha dönmeyeceğini sanmıştı
Diyanet İşleri MealiZira; o, bir daha dirilip dönmeyeceğini sanmıştı
«إنه ظن أن» مخففة من الثقيلة واسمها محذوف، أي أنه «لن يحور» يرجع إلى ربه.
Elmalılı Hamdi YazırHayır Rabbi onu görmekte idi
Ali BulaçHayır; gerçekten Rabbi, kendisini çok iyi görendi
Diyanet İşleri MealiBilin ki, Rabbi onu şüphesiz görmekteydi
«بلى» يرجع إليه «إن ربه كان به بصيرا» عالما برجوعه إليه.
Elmalılı Hamdi YazırŞimdi, yemin ederim o şafağa
Ali BulaçYoo, şafak-vaktine yemin ederim
Diyanet İşleri MealiAkşamın alaca karanlığına and olsun
«فلا أقسم» لا زائدة «بالشفق» هو الحمرة في الأفق بعد غروب الشمس.
Elmalılı Hamdi YazırGeceye ve içinde barındırdığı şeylere
Ali BulaçGeceye ve toplayıp-taşıdığı şeylere
Diyanet İşleri MealiGeceye ve gecenin içinde olan şeylere and olsun
«والليل وما وسق» جمع ما دخل عليه من الدواب وغيرها.
Elmalılı Hamdi YazırDerlendiği zaman o aya
Ali BulaçOndördüne girdiği zaman aya
Diyanet İşleri MealiDolunay halindeki aya and olsun ki
«والقمر إذا اتسق» اجتمع وتم نوره وذلك في الليالي البيض.
Elmalılı Hamdi YazırKi, siz elbette halden hale geçeceksiniz
Ali BulaçSiz, gerçekten tabakadan tabakaya bineceksiniz
Diyanet İşleri MealiŞüphesiz siz bir durumdan diğerine uğratılacaksınız. (tabakadan tabakaya bineceksiniz)
«لتركبن» أيها الناس أصله تركبونن حذفت نون الرفع لتوالي الأمثال والواو لالتقاء الساكنين «طبقا عن طبق» حالا بعد حال، وهو الموت ثم الحياة وما بعدها من أحوال القيامة.
Elmalılı Hamdi YazırBöyleyken onlar neden acaba iman etmezler
Ali BulaçŞu halde onlara ne oluyor ki iman etmiyorlar
Diyanet İşleri MealiOnlara ne oluyor da inanmıyorlar
«فما لهم» أي الكفار «لا يؤمنون» أي أيُّ مانع من الإيمان أو أي حجة لهم في تركه مع وجود براهينه.
Elmalılı Hamdi YazırKarşılarında Kur'ân okunduğu vakit secde etmezler
Ali BulaçKendilerine Kur'an okunduğunda secde etmiyorlar
Diyanet İşleri MealiOnlara Kuran okunduğu zaman neden secde etmiyorlar
«و» مالهم «إذا قُرىءَ عليهم القرآن لا يسجدون» يخضعون بأن يؤمنوا به لإعجازه.
Elmalılı Hamdi YazırAksine o nankörler yalanlıyorlar
Ali BulaçTersine, o nankörler, yalanlıyorlar
Diyanet İşleri MealiAksine, inkarcılar yalanlıyorlar
«بل الذين كفروا يكذبون» بالبعث وغيره.
Elmalılı Hamdi YazırOysa Allah içlerinde sakladıklarını biliyor
Ali BulaçOysa Allah, onların içlerinde sakladıklarını daha iyi bilendir
Diyanet İşleri MealiOysa, Allah, onların sakladıklarını çok iyi bilir
«والله أعلم بما يوعون» يجمعون في صحفهم من الكفر والتكذيب وأعمال السوء.
Elmalılı Hamdi YazırOnun için onlara elem verici bir azabı müjdele
Ali BulaçBu durumda sen, onlara acı bir azap ile müjde ver
Diyanet İşleri MealiOnlara can yakıcı azabı müjde et
«فبشرهم» أخبرهم «بعذاب أليم» مؤلم.
Elmalılı Hamdi YazırAncak iman edip iyi ameller işleyenler başkadır. Onlara tükenmez bir ecir vardır
Ali BulaçAncak iman edip salih amellerde bulunanlar başka; onlar için kesintisi olmayan bir ecir (mükafaat) vardır
Diyanet İşleri MealiYalnız, inanıp yararlı işler işleyenlere, onlara, kesintisiz ecir vardır
«إلا» لكن «الذين آمنوا وعملوا الصالحات لهم أجر غير ممنون» غير مقطوع ولا منقوص ولا يُمَنُّ به عليه.