84. Al-Inshiqaaq سُورَةُ الانشِقَاقِ
Süleyman AteşGök yarıldığı
Elmalılı Hamdi YazırGök yarıldığı
Diyanet İşleri MealiGök yarılıp Rabbine boyun eğdiği zaman, ki gök boyun eğecektir
«إذا السماء انشقت».
Süleyman AteşKendisine yaraştığı üzere Rabbini(n buyruğunu) dinlediği zaman
Elmalılı Hamdi YazırRabbini dinleyip kendisine yaraşır şekilde boyun eğdiği vakit
Diyanet İşleri MealiGök yarılıp Rabbine boyun eğdiği zaman, ki gök boyun eğecektir
«وأذنت» سمعت وأطاعت في الانشقاق «لربها وحقت» أي وحق لها أن تسمع وتطيع.
Süleyman AteşYer uzatıl(ıp dümdüz yapıl)dığı
Elmalılı Hamdi YazırYer uzatılıp düzlendiği
Diyanet İşleri MealiYer düzeltilip, içinde olanları dışarı atarak boşaldığı zaman ve yer Rabbine boyun eğdiği zaman, ki yer boyun eğecektir
«وإذا الأرض مدت» زيد في سعتها كما يمد الأديم ولم يبق عليها بناء ولا جبل.
Süleyman Ateşİçindekileri dışarı atıp boşaldığı
Elmalılı Hamdi Yazırİçinde ne varsa attığı ve tamamen boşaldığı
Diyanet İşleri MealiYer düzeltilip, içinde olanları dışarı atarak boşaldığı zaman ve yer Rabbine boyun eğdiği zaman, ki yer boyun eğecektir
«وألقت ما فيها» من الموتى إلى ظاهرها «وتخلت» عنه.
Süleyman AteşVe kendisine yaraştığı üzere Rabbini(n buyruğunu) dinlediği zaman
Elmalılı Hamdi YazırVe Rabbini dinleyip kendisine yaraşır şekilde boyun eğdiği vakit
Diyanet İşleri MealiYer düzeltilip, içinde olanları dışarı atarak boşaldığı zaman ve yer Rabbine boyun eğdiği zaman, ki yer boyun eğecektir
«وأذنت» سمعت وأطاعت في ذلك «لربها وحقت» وذلك كله يكون يوم القيامة، وجواب إذا وما عطف عليها محذوف دل عليه ما بعده تقديره لقي الإنسان عمله.
Süleyman AteşEy insan, sen, Rabbine varan yolda çabalayıp durmaktasın, nihayet O'na varacaksın
Elmalılı Hamdi YazırEy insan! Kuşkusuz sen Rabbine doğru çaba üstüne çaba sarfetmektesin, nihayet O'na varacaksın
Diyanet İşleri MealiEy insanoğlu! Sen Rabbine kavuşuncaya kadar çalışıp çabalarsın, sonunda O'na kavuşacaksın
«يا أيها الإنسان إنك كادح» جاهد في عملك «إلى» لقاء «ربك» وهو الموت «كدحا فملاقيه» أي ملاق عملك المذكور من خير أو شر يوم القيامة.
Süleyman Ateş(O zaman) Kimin Kitabı sağından verilirse
Elmalılı Hamdi YazırO vakit kitabı sağ eline verilen
Diyanet İşleri MealiAmel defteri kendisine sağından verilen kimse, kolay geçireceği bir hesaba çekilir ve arkadaşlarının yanına sevinçle döner
«فأما من أوتي كتابه» كتاب عمله «بيمينه» هو المؤمن.
Süleyman AteşO, kolay bir hesaba çekilecek
Elmalılı Hamdi YazırKolay bir hesapla hesaba çekilecek
Diyanet İşleri MealiAmel defteri kendisine sağından verilen kimse, kolay geçireceği bir hesaba çekilir ve arkadaşlarının yanına sevinçle döner
(فسوف يحاسب حسابا يسيرا) هو عرض عمله عليه كما في حديث الصحيحين وفيه "" من نوقش الحساب هلك "" وبعد العرض يتجاوز عنه.
Süleyman AteşVe sevinçli olarak ailesine dönecektir
Elmalılı Hamdi YazırVe sevinçli olarak ailesine dönecektir
Diyanet İşleri MealiAmel defteri kendisine sağından verilen kimse, kolay geçireceği bir hesaba çekilir ve arkadaşlarının yanına sevinçle döner
«وينقلب إلى أهله» في الجنة «مسرورا» بذلك.
Süleyman AteşKimin Kitabı arka tarafından verilirse
Elmalılı Hamdi YazırAma kitabı arkasından verilen
Diyanet İşleri MealiAma amel defteri kendisine arkasından verilen kimse: "Mahvoldum" diye bağırır ve çılgın alevli cehenneme girer
«وأما من أوتي كتابه وراء ظهره» هو الكافر تغل يمناه إلى عنقه وتجعل يسراه وراء ظهره فيأخذ بها كتابه.
Süleyman AteşO, ölümü çağıracak
Elmalılı Hamdi YazırYetiş ey ölüm!" diye bağıracak
Diyanet İşleri MealiAma amel defteri kendisine arkasından verilen kimse: "Mahvoldum" diye bağırır ve çılgın alevli cehenneme girer
«فسوف يدعو» عند رؤيته ما فيه «ثبورا» ينادي هلاكه بقوله: يا ثبوراه.
Süleyman AteşVe alevli ateşe girecektir
Elmalılı Hamdi YazırVe alevli ateşe girecektir
Diyanet İşleri MealiAma amel defteri kendisine arkasından verilen kimse: "Mahvoldum" diye bağırır ve çılgın alevli cehenneme girer
«ويصلى سعيرا» يدخل النار الشديدة وفي قراءة بضم الياء وفتح الصاد واللام المشددة.
Süleyman AteşÇünkü o, (dünyada) ailesi arasında (şımarık ve) sevinçli idi
Elmalılı Hamdi YazırÇünkü o ailesi içinde sevinçli idi
Diyanet İşleri MealiÇünkü o, dünyada, adamlarının yanında iken zevk içindeydi
«إنه كان في أهله» عشيرته في الدنيا «مسرورا» بطرا باتباعه لهواه.
Süleyman AteşO, hiç (Rabbine) dönmeyeceğini sanmıştı
Elmalılı Hamdi YazırHiç Rabbine dönmeyeceğini sanmıştı
Diyanet İşleri MealiZira; o, bir daha dirilip dönmeyeceğini sanmıştı
«إنه ظن أن» مخففة من الثقيلة واسمها محذوف، أي أنه «لن يحور» يرجع إلى ربه.
Süleyman AteşHayır, Rabbi O'nu görmekte idi
Elmalılı Hamdi YazırHayır Rabbi onu görmekte idi
Diyanet İşleri MealiBilin ki, Rabbi onu şüphesiz görmekteydi
«بلى» يرجع إليه «إن ربه كان به بصيرا» عالما برجوعه إليه.
Süleyman AteşYoo, and içerim; akşamın alaca karanlığına
Elmalılı Hamdi YazırŞimdi, yemin ederim o şafağa
Diyanet İşleri MealiAkşamın alaca karanlığına and olsun
«فلا أقسم» لا زائدة «بالشفق» هو الحمرة في الأفق بعد غروب الشمس.
Süleyman AteşGeceye ve (gecenin bağrında) topladığı şeylere
Elmalılı Hamdi YazırGeceye ve içinde barındırdığı şeylere
Diyanet İşleri MealiGeceye ve gecenin içinde olan şeylere and olsun
«والليل وما وسق» جمع ما دخل عليه من الدواب وغيرها.
Süleyman AteşDeğirmileşen aya
Elmalılı Hamdi YazırDerlendiği zaman o aya
Diyanet İşleri MealiDolunay halindeki aya and olsun ki
«والقمر إذا اتسق» اجتمع وتم نوره وذلك في الليالي البيض.
Süleyman AteşKi, siz, mutlaka tabakadan tabakaya bineceksiniz
Elmalılı Hamdi YazırKi, siz elbette halden hale geçeceksiniz
Diyanet İşleri MealiŞüphesiz siz bir durumdan diğerine uğratılacaksınız. (tabakadan tabakaya bineceksiniz)
«لتركبن» أيها الناس أصله تركبونن حذفت نون الرفع لتوالي الأمثال والواو لالتقاء الساكنين «طبقا عن طبق» حالا بعد حال، وهو الموت ثم الحياة وما بعدها من أحوال القيامة.
Süleyman AteşOnların nesi var ki inanmıyorlar
Elmalılı Hamdi YazırBöyleyken onlar neden acaba iman etmezler
Diyanet İşleri MealiOnlara ne oluyor da inanmıyorlar
«فما لهم» أي الكفار «لا يؤمنون» أي أيُّ مانع من الإيمان أو أي حجة لهم في تركه مع وجود براهينه.
Süleyman AteşKendilerine Kur'an okunduğu zaman secde etmiyorlar
Elmalılı Hamdi YazırKarşılarında Kur'ân okunduğu vakit secde etmezler
Diyanet İşleri MealiOnlara Kuran okunduğu zaman neden secde etmiyorlar
«و» مالهم «إذا قُرىءَ عليهم القرآن لا يسجدون» يخضعون بأن يؤمنوا به لإعجازه.
Süleyman AteşTersine o nankörler yalanlıyorlar
Elmalılı Hamdi YazırAksine o nankörler yalanlıyorlar
Diyanet İşleri MealiAksine, inkarcılar yalanlıyorlar
«بل الذين كفروا يكذبون» بالبعث وغيره.
Süleyman AteşAllah onların, içlerinde gizledikleri (düşünceleri) biliyor
Elmalılı Hamdi YazırOysa Allah içlerinde sakladıklarını biliyor
Diyanet İşleri MealiOysa, Allah, onların sakladıklarını çok iyi bilir
«والله أعلم بما يوعون» يجمعون في صحفهم من الكفر والتكذيب وأعمال السوء.
Süleyman AteşOnlara acı bir azabı müjdele
Elmalılı Hamdi YazırOnun için onlara elem verici bir azabı müjdele
Diyanet İşleri MealiOnlara can yakıcı azabı müjde et
«فبشرهم» أخبرهم «بعذاب أليم» مؤلم.
Süleyman AteşAncak inanıp yararlı işler yapan kimseler için kesintisiz bir mükafat vardır
Elmalılı Hamdi YazırAncak iman edip iyi ameller işleyenler başkadır. Onlara tükenmez bir ecir vardır
Diyanet İşleri MealiYalnız, inanıp yararlı işler işleyenlere, onlara, kesintisiz ecir vardır
«إلا» لكن «الذين آمنوا وعملوا الصالحات لهم أجر غير ممنون» غير مقطوع ولا منقوص ولا يُمَنُّ به عليه.