92. Al-Lail سُورَةُ اللَّيۡلِ
Diyanet İşleri MealiKararıp ortalığı bürüdüğü zaman geceye and olsun
Süleyman AteşÖrttüğü zaman geceye andolsun
«والليل إذا يغشى» بظلمته كل ما بين السماء والأرض.
Diyanet İşleri MealiAçılıp aydınlattığı zaman gündüze and olsun
Süleyman AteşGöründüğü zaman gündüze andolsun
«والنهار إذا تجلى» تكشف وظهر وإذا في الموضوعين لمجرد الظرفية والعامل فيها فعل القسم.
Diyanet İşleri MealiErkeği ve dişiyi yaratana and olsun ki
Süleyman AteşErkeği ve dişiyi yaratana andolsun ki
«وما» بمعنى من أو مصدرية «خلق الذكر والأنثى» آدم وحواء وكل ذكر وكل أنثى، والخنثى المشكل عندنا ذكر أو أنثى عند الله تعالى فيحنث بتكليمه من حلف لا يكلم لا يكلم ذكرا ولا أنثى.
Diyanet İşleri MealiDoğrusu sizin çalışmalarınız çeşitlidir
Süleyman AteşSizin işiniz çeşit çeşittir
«إن سعيكم» عملكم «لشتى» مختلف فعامل للجنة بالطاعة وعامل للنار بالمعصية.
Diyanet İşleri MealiElinde bulunandan verenin, Allah'a karşı gelmekten sakınanın, en güzel söz olan Allah'ın birliğini doğrulayanın işlerini kolaylaştırırız
Süleyman AteşKim (hayır için) verir, korunursa
«فأما من أعطى» حق الله «واتقى» الله.
Diyanet İşleri MealiElinde bulunandan verenin, Allah'a karşı gelmekten sakınanın, en güzel söz olan Allah'ın birliğini doğrulayanın işlerini kolaylaştırırız
Süleyman AteşVe en güzel(söz)ü doğrularsa
«وصدَّق بالحسنى» أي بلا إله إلا الله في الموضوعين.
Diyanet İşleri MealiElinde bulunandan verenin, Allah'a karşı gelmekten sakınanın, en güzel söz olan Allah'ın birliğini doğrulayanın işlerini kolaylaştırırız
Süleyman AteşOna en kolay(yolda gitmey)i kolaylaştırırız
«فسنسيره لليسرى» للجنة.
Diyanet İşleri MealiAma, cimrilik eden, kendini Allah'tan müstağni sayan, en güzel sözü yalanlayan kimsenin güçlüğe uğramasını kolaylaştırırız
Süleyman AteşKim de cimrilik eder, kendini zengin (ve kendine yeterli) görürse
«وأما من بخل» بحق الله «واستغنى» عن ثوابه.
Diyanet İşleri MealiAma, cimrilik eden, kendini Allah'tan müstağni sayan, en güzel sözü yalanlayan kimsenin güçlüğe uğramasını kolaylaştırırız
Süleyman AteşVe en güzel(söz)ü de yalanlarsa
«وكذب بالحسنى».
Diyanet İşleri MealiAma, cimrilik eden, kendini Allah'tan müstağni sayan, en güzel sözü yalanlayan kimsenin güçlüğe uğramasını kolaylaştırırız
Süleyman AteşOna da en güç(yolda gitmey)i kolaylaştırırız
«فسنسيره» نهيئه «للعسرى» للنار.
Diyanet İşleri MealiO kimse ölüp ateşe yuvarlandığı zaman, malı ona fayda vermez
Süleyman AteşÇukura düştüğü zaman malı ona hiçbir fayda sağlamaz
«وما» نافية «يغني عنه ماله إذا تردَّى» في النار.
Diyanet İşleri MealiBize düşen sadece doğru yolu göstermektir
Süleyman AteşDoğru yola iletmek bize aittir
«إن علينا لَلهدى» لتبيين طريق الهدى من طريق الضلال ليمتثل أمرنا بسلوك الأول ونهينا عن ارتكاب الثاني.
Diyanet İşleri MealiŞüphesiz ahiret de, dünya da Bizimdir
Süleyman AteşSon da ilk de (ahiret de dünya da) bizimdir
«وإن لنا للآخرة والأولى» أي الدنيا فمن طلبهما من غيرنا فقد أخطأ.
Diyanet İşleri MealiSizi alevler saçan ateşle uyardım
Süleyman AteşBen sizi alev saçan bir ateşe karşı uyardım
«فأنذرتكم» خوفتكم يا أهل مكة «نارا تلظى» بحذف إحدى التاءين من الأصل وقريء بثبوتها، أي تتوقد.
Diyanet İşleri MealiOraya, yalanlayıp yüz çevirmiş olan o en azgından başkası yaslanmaz
Süleyman AteşOna ancak haydut olan girer
«لا يصلاها» يدخلها «إلا الأشقى» بمعنى الشقي.
Diyanet İşleri MealiOraya, yalanlayıp yüz çevirmiş olan o en azgından başkası yaslanmaz
Süleyman AteşO ki, yalanlandı ve sırtını döndü
(الذي كذب) النبي (وتولى) عن الإيمان وهذا الحصر مؤول لقوله تعالى: "" ويغفر ما دون ذلك لمن يشاء "" فيكون المراد الصلي المؤبد.
Diyanet İşleri MealiArınmak için malını veren, en çok sakınan kimse ise ondan uzak tutulur
Süleyman AteşEn çok korunan da ondan uzak tutulur
«وسيجنبها» يبعد عنها «الأتقى» بمعنى التقي.
Diyanet İşleri MealiArınmak için malını veren, en çok sakınan kimse ise ondan uzak tutulur
Süleyman AteşO ki malını hayra vererek arınır, yücelir
«الذي يؤتي ماله يتزكى» متزكيا به عند الله تعالى بأن يخرجه لله تعالى لا رياء ولا سمعة، فيكون زاكيا عند الله، وهذا نزل في الصدّيق رضي الله عنه لما اشترى بلالا المعذب على إيمانه وأعتقه، فقال الكفار: إنما فعل ذلك ليد كانت له عنده فنزلت.
Diyanet İşleri MealiO yaptığı iyiliği birinden karşılık görmek için değil, ancak yüce Rabbinin hoşnudluğunu (rızasını) gözeterek yapmıştır
Süleyman AteşVe onun yanında, hiç kimsenin karşılık verilecek bir ni'meti yoktur (o, verdiğini kendisine yapılan bir iyiliğin karşılığı olarak değil)
«وما لأحد عنده من نعمة تُجزى».
Diyanet İşleri MealiO yaptığı iyiliği birinden karşılık görmek için değil, ancak yüce Rabbinin hoşnudluğunu (rızasını) gözeterek yapmıştır
Süleyman AteşYalnız yüce Rabbinin rızası için verir
«إلا» لكن فعل ذلك «ابتغاء وجه ربه الأعلى» أي طلب ثواب الله.
Diyanet İşleri MealiElbette kendisi de hoşnut (razı) olacaktır
Süleyman AteşYakında kendisi de (Allah'ın verceği ni'metle) razı olacaktır
«ولسوف يرضى» بما يُعطاه من الثواب في الجنة والآية تشمل من فعل مثل فعله رضي الله تعالى عنه فيبعده عن النار ويثاب.