☪ Anlam Arayışı

89. Al-Fajr سُورَةُ الفَجۡرِ

📕 Mushaf görünümünde aç

Kelime kelime meal🎨 Tecvid renkleri
Diyanet İşleri MealiElmalılı Hamdi YazırSüleyman AteşAli BulaçSaheeh InternationalYusuf Ali
Tefsir:YokTefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)Tefsîru'l-KurtubîTefsîru'l-Begavî
89:1
وَٱلۡفَجۡرِ

Süleyman AteşAndolsun fecre (tan yeri ağarmasına)

Ali BulaçFecre andolsun

Diyanet İşleri MealiTanyerinin ağarmasına and olsun

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«والفجر» أي فجر كل يوم.

89:2
وَلَيَالٍ عَشۡرࣲ‏

Süleyman AteşOn geceye

Ali BulaçOn geceye

Diyanet İşleri MealiZilhicce ayının ilk on gecesine and olsun

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«وليال عشر» أي عشر ذي الحجة.

89:3
وَٱلشَّفۡعِ وَٱلۡوَتۡرِ

Süleyman AteşÇift'e ve tek'e

Ali BulaçÇifte ve tek'e

Diyanet İşleri MealiHerşeyin çiftine de, tekine de and olsun

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«والشفع» الزوج «والوتر» بفتح الواو وكسرها لغتان: الفرد.

89:4
وَٱلَّيۡلِ إِذَا يَسۡرِ

Süleyman AteşGitmekte olan geceye

Ali BulaçAkıp-gittiği zaman geceye

Diyanet İşleri MealiGelip geçen geceye and olsun ki, bunların her biri akıl sahibi için birer yemine değmez mi

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«والليل إذا يسْر» مقبلا ومدبرا.

89:5 📚 5
هَلۡ فِي ذَٰلِكَ قَسَمࣱ لِّذِي حِجۡرٍ

Süleyman AteşBu( anıla)n (şeyler)de akıl sahibi için bir yemin var, değil mi? (İşte bunlara andolsun ki kafirler mutlaka azaba uğrayacaklardır)

Ali BulaçBunlarda, akıl sahibi olan için bir yemin var, değil mi

Diyanet İşleri MealiGelip geçen geceye and olsun ki, bunların her biri akıl sahibi için birer yemine değmez mi

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«هل في ذلك» القسم «قسمٌ لذي حجر» عقل، وجواب القسم محذوف أي: لتعذبنّ يا كفار مكة.

89:6 📚 1
أَلَمۡ تَرَ كَيۡفَ فَعَلَ رَبُّكَ بِعَادٍ

Süleyman AteşGörmedin mi Rabbin ne yaptı 'Ad(kavmin)e

Ali BulaçRabbinin Ad (kavmin)e ne yaptığını görmedin mi

Diyanet İşleri MealiRabbinin, hiçbir memlekette benzeri ortaya konmayan sütunlara sahip İrem şehrinde oturan Ad milletine ne ettiğini görmedin mi

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«ألم ترَ» تعلم يا محمد «كيف فعل ربك بعاد».

89:7 📚 3
إِرَمَ ذَاتِ ٱلۡعِمَادِ

Süleyman AteşSütunlu İrem'e

Ali BulaçYüksek sütunlar' sahibi İrem'e

Diyanet İşleri MealiRabbinin, hiçbir memlekette benzeri ortaya konmayan sütunlara sahip İrem şehrinde oturan Ad milletine ne ettiğini görmedin mi

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«إرَمَ» هي عاد الأولى، فإرم عطف بيان أو بدل، ومنع الصرف للعلمية والتأنيث «ذات العماد» أي الطول كان طول الطويل منهم أربعمائة ذراع.

89:8
ٱلَّتِي لَمۡ يُخۡلَقۡ مِثۡلُهَا فِي ٱلۡبِلَٰدِ

Süleyman AteşKi ülkeler arasında onun eşi yaratılmamıştı

Ali BulaçKi şehirler içinde onun bir benzeri yaratılmış değildi

Diyanet İşleri MealiRabbinin, hiçbir memlekette benzeri ortaya konmayan sütunlara sahip İrem şehrinde oturan Ad milletine ne ettiğini görmedin mi

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«التي لم يُخلق مثلها في البلاد» في بطشهم وقوتهم.

89:9 📚 1
وَثَمُودَ ٱلَّذِينَ جَابُواْ ٱلصَّخۡرَ بِٱلۡوَادِ

Süleyman AteşVadi('l-Kura)da kayaları oya(rak evler yapa)n Semud(kavmin)e

Ali BulaçVe vadilerde kayaları oyup biçen Semud'a

Diyanet İşleri MealiVadide kayaları kesip yontan Semud milletine, memleketlerde aşırı giden, oralarda bozgunculuğu artıran, sarsılmaz bir saltanat sahibi Firavun'a Rabbinin ne ettiğini görmedin mi

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«وثمود الذين جابوا» قطعوا «الصخر» جمع صخرة واتخذوها بيوتا «بالواد» وادي القرى.

89:10
وَفِرۡعَوۡنَ ذِي ٱلۡأَوۡتَادِ

Süleyman AteşVe kazıklar sahibi Fir'avn'a

Ali BulaçVe kazıklar (ehramlar) sahibi Firavun'a

Diyanet İşleri MealiVadide kayaları kesip yontan Semud milletine, memleketlerde aşırı giden, oralarda bozgunculuğu artıran, sarsılmaz bir saltanat sahibi Firavun'a Rabbinin ne ettiğini görmedin mi

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«وفرعون ذي الأوتاد» كان يتد أربعة أوتاد يشد إليها يدي ورجلي من يعذبه.

89:11
ٱلَّذِينَ طَغَوۡاْ فِي ٱلۡبِلَٰدِ

Süleyman AteşBunlar ülkelerde azmışlardı

Ali BulaçKi onlar, şehirlerde azgınlaşmışlardı

Diyanet İşleri MealiVadide kayaları kesip yontan Semud milletine, memleketlerde aşırı giden, oralarda bozgunculuğu artıran, sarsılmaz bir saltanat sahibi Firavun'a Rabbinin ne ettiğini görmedin mi

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«الذين طغوا» تجبروا «في البلاد».

89:12
فَأَكۡثَرُواْ فِيهَا ٱلۡفَسَادَ

Süleyman AteşOralarda çok kötülük etmişlerdi

Ali BulaçBöylece oralarda fesadı yaygınlaştırmış-arttırmışlardı

Diyanet İşleri MealiVadide kayaları kesip yontan Semud milletine, memleketlerde aşırı giden, oralarda bozgunculuğu artıran, sarsılmaz bir saltanat sahibi Firavun'a Rabbinin ne ettiğini görmedin mi

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«فأكثروا فيها الفساد» القتل وغيره.

89:13 📚 1
فَصَبَّ عَلَيۡهِمۡ رَبُّكَ سَوۡطَ عَذَابٍ

Süleyman AteşBu yüzden Rabbin onların üzerine azab kırbacını çarptı

Ali BulaçBundan dolayı, Rabbin, onların üzerine bir azap kamçısı çarpıverdi

Diyanet İşleri MealiRabbin onları azap kırbacından geçirmiştir

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«فصبَّ عليهم ربك سوط» نوع «عذاب».

89:14 📚 11
إِنَّ رَبَّكَ لَبِٱلۡمِرۡصَادِ

Süleyman AteşElbette Rabbin gözetleme yerindedir (her an kullarının fiillerini gözetlemektedir)

Ali BulaçÇünkü senin Rabbin, gerçekten gözetleme yerindedir

Diyanet İşleri MealiDoğrusu Rabbin hep gözetlemektedir

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«إن ربك لبالمرصاد» يرصد أعمال العباد فلا يفوته منها شيء ليجازيهم عليها.

89:15 📚 4
فَأَمَّا ٱلۡإِنسَٰنُ إِذَا مَا ٱبۡتَلَىٰهُ رَبُّهُۥ فَأَكۡرَمَهُۥ وَنَعَّمَهُۥ فَيَقُولُ رَبِّيٓ أَكۡرَمَنِ

Süleyman AteşFakat insan öyledir; Rabbi ne zaman kendisini sınayıp ona ikramda bulunur, ona ni'met verirse: "Rabbim bana ikram etti" der

Ali BulaçFakat insan; ne zaman Rabbi kendisini bir denemeden geçirse, ona bir keremde bulunsa, nimetler verse: "Rabbim bana ikram etti" der

Diyanet İşleri MealiRabbin denemek için bir insana iyilik edip, nimet verdiği zaman, o: "Rabbim beni şerefli kıldı" der

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«فأما الإنسان» الكافر «إذا ما ابتلاه» اختبره «ربه فأكرمه» بالمال وغيره «ونعَّمه فيقول ربي أكرمن».

89:16
وَأَمَّآ إِذَا مَا ٱبۡتَلَىٰهُ فَقَدَرَ عَلَيۡهِ رِزۡقَهُۥ فَيَقُولُ رَبِّيٓ أَهَٰنَنِ

Süleyman AteşAma Rabbi onu sınayıp rızkını daraltırsa: "Rabbim beni alçalttı (perişan etti)" der

Ali BulaçAma ne zaman onu deneyerek, rızkını kıssa, hemen: "Rabbim bana ihanet etti" der

Diyanet İşleri MealiAma onu sınamak için rızkını daraltıp bir ölçüye göre verdiği zaman: "Rabbim bana hor baktı" der

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«وأما إذا ما ابتلاه فقدره» ضيق «عليه رزقه فيقول ربي أهانن».

89:17 📚 1
كَلَّاۖ بَل لَّا تُكۡرِمُونَ ٱلۡيَتِيمَ

Süleyman AteşHayır, doğrusu siz (Allah'tan ikram bekliyorsunuz ama kendiniz) yetime ikram etmiyorsunuz

Ali BulaçHayır; aksine, siz yetime ikram etmiyorsunuz

Diyanet İşleri MealiHayır; yetime karşı cömert davranmıyorsunuz

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«كلا» ردع، أي ليس الإكرام بالغنى والإهانة بالفقر وإنما هو بالطاعة والمعصية، وكفار مكة لا ينتبهون لذلك «بل لا يكرمون اليتيم» لا يحسنون إليه مع غناهم أو لا يعطونه حقه من الميراث.

89:18
وَلَا تَحَٰٓضُّونَ عَلَىٰ طَعَامِ ٱلۡمِسۡكِينِ

Süleyman AteşYoksula yedirmeğe teşvik etmiyorsunuz

Ali BulaçYoksula yedirmek için birbirinizi teşvik etmiyorsunuz

Diyanet İşleri MealiYoksulu yedirmek konusunda birbirinize özenmiyorsunuz

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«ولا يحضون» أنفسهم أو غيرهم «على طعام» أي طعام «المسكين».

89:19
وَتَأۡكُلُونَ ٱلتُّرَاثَ أَكۡلࣰ ا لَّمࣰّ ا

Süleyman AteşMirası hırsla yutuyorsunuz

Ali BulaçMirası, sınır tanımaz (helal, haram aldırmaz) bir tarzda yiyorsunuz

Diyanet İşleri MealiSize kalan mirası hak gözetmeden yiyorsunuz

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«وتأكلون التراث» الميراث «أكلا لما» أي شديدا، للمهم نصيب النساء والصبيان من الميراث مع نصيبهم منه أو مع مالهم.

89:20
وَتُحِبُّونَ ٱلۡمَالَ حُبࣰّ ا جَمࣰّ ا

Süleyman AteşMalı pek çok seviyorsunuz

Ali BulaçMalı 'bir yığma tutkusu ve hırsıyla' seviyorsunuz

Diyanet İşleri MealiMalı pek çok seviyorsunuz

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«ويحبون المال حبا جما» أي: كثيرا فلا ينفقونه، وفي قراءة بالفوقانية في الأفعال الأربعة.

89:21
كَلَّآۖ إِذَا دُكَّتِ ٱلۡأَرۡضُ دَكࣰّ ا دَكࣰّ ا

Süleyman AteşHayır, yer birbiri ardınca sarsılıp dümdüz edildiği zaman

Ali BulaçHayır; yer, parça parça yıkılıp darmadağın olduğu

Diyanet İşleri MealiAma yer, çarpılıp paralandığı zaman

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«كلا» ردع لهم عن ذلك «إذا دكت الأرض دكا دكا» زلزلت حتى ينهدم كل بناء عليها وينعدم.

89:22
وَجَآءَ رَبُّكَ وَٱلۡمَلَكُ صَفࣰّ ا صَفࣰّ ا

Süleyman AteşMelekler sıra sıra dizili durumda Rabbin geldiği zaman

Ali BulaçRabbin(in buyruğu) geldiği ve melekler dizi dizi durduğu zaman

Diyanet İşleri MealiMelekler sıra sıra dizilip, Rabbinin buyruğu gelince

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«وجاء ربك» أي أمره «والملك» أي الملائكة «صفا صفا» حال، أي مصطفين أو ذوي صفوف كثيرة.

89:23
وَجِاْيٓءَ يَوۡمَئِذِۭ بِجَهَنَّمَۚ يَوۡمَئِذࣲ يَتَذَكَّرُ ٱلۡإِنسَٰنُ وَأَنَّىٰ لَهُ ٱلذِّكۡرَىٰ

Süleyman AteşVe cehennem de getirildiği zaman. İşte o gün insan anlar, ama artık anlamanın kendisine ne yararı var

Ali BulaçO gün, cehennem de getirilmiştir. İnsan o gün düşünüp-hatırlar, ancak (bu) hatırlamadan ona ne fayda

Diyanet İşleri MealiO gün, cehennem ortaya konur. O gün insan öğüt almaya çalışır ama artık öğütten ona ne

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«وجيء يومئذ بجهنم» تقاد بسبعين ألف زمام كل زمام بأيدي سبعين ألف ملك لها زفير وتغيظ «يومئذ» بدل من إذا وجوابها «يتذكر الإنسان» أي الكافر ما فرط فيه «وأنَّي له الذكرى» استفهام بمعنى النفي، أي لا ينفعه تذكره ذلك.

89:24
يَقُولُ يَٰلَيۡتَنِي قَدَّمۡتُ لِحَيَاتِي

Süleyman Ateş(O zaman insan): "Ah, keşke ben bu hayatım için (iyi işler yapıp) gönderseydim!" der

Ali BulaçDer ki: "Keşke hayatım için, (önceden bir şeyler) takdim edebilseydim

Diyanet İşleri MealiKeşke bu hayatım için önceden bir şey yapsaymışım" der

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«يقول» مع تذكره «يا» للتنبيه «ليتني قدمت» الخير والإيمان «لحياتي» الطيبة في الآخرة أو وقت حياتي في الدنيا.

89:25
فَيَوۡمَئِذࣲ لَّا يُعَذِّبُ عَذَابَهُۥٓ أَحَدࣱ‏

Süleyman AteşO gün O'nun yapacağı azabı kimse yapamaz

Ali BulaçArtık o gün hiç kimse (Allah'ın) vereceği azap gibi azaplandıramaz

Diyanet İşleri MealiO gün, hiç kimse, Allah'ın azabettiği gibi azabedemez

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«فيومئذٍ لا يعذِّب» بكسر الذال «عذابه» أي الله «أحد» أي لا يكله إلى غيره.

89:26 📚 1
وَلَا يُوثِقُ وَثَاقَهُۥٓ أَحَدࣱ‏

Süleyman AteşVe O'nun vuracağı bağı kimse vuramaz

Ali BulaçOnun vuracağı bağı hiç kimse vuramaz

Diyanet İşleri MealiHiç kimse O'nun vurduğu bağ gibisini bağlayamaz

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«و» كذا «لا يوثق» بكسر الثاء «وثاقه أحد» وفي قراءة بفتح الذال والثاء فضمير عذابه ووثاقه للكافر والمعنى لا يعذب أحد مثل تعذيبه ولا يوثق مثل إيثاقه.

89:27
يَٰٓأَيَّتُهَا ٱلنَّفۡسُ ٱلۡمُطۡمَئِنَّةُ

Süleyman AteşEy huzura eren nefis

Ali BulaçEy mutmain (tatmin bulmuş) nefis

Diyanet İşleri MealiEy huzur içinde olan can

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«يا أيتها النفس المطمئنة» الآمنة وهي المؤمنة.

89:28 📚 11
ٱرۡجِعِيٓ إِلَىٰ رَبِّكِ رَاضِيَةࣰ مَّرۡضِيَّةࣰ‏

Süleyman AteşRazı edici ve razı edilmiş olarak Rabbine dön

Ali BulaçRabbine, hoşnut edici ve hoşnut edilmiş olarak dön

Diyanet İşleri MealiO, senden, sen de O'ndan hoşnut olarak Rabbine dön

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«إرجعي إلى ربك» يقال لها ذلك عند الموت، أي إرجعي إلى أمره وإرادته «راضية» بالثواب «مرضية» عند الله بعملك، أي جامعة بين الوصفين وهما حالان ويقال لها في القيامة:

89:29 📚 1
فَٱدۡخُلِي فِي عِبَٰدِي

Süleyman Ateş(İyi) Kullarım arasına gir

Ali BulaçArtık kullarımın arasına gir

Diyanet İşleri MealiEy can! İyi kullarımın arasına gir

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«فادخلي في» جملة «عبادي» الصالحين.

89:30
وَٱدۡخُلِي جَنَّتِي

Süleyman AteşCennetime gir

Ali BulaçCennetime gir

Diyanet İşleri MealiCennetime gir

Tefsîru'l-Celâleyn (Mahallî & Suyûtî)
«وادخلي جنتي» معهم.

← Önceki Sonraki →

89. Al-Fajr Suresi | Anlam Arayışı