90. Al-Balad سُورَةُ البَلَدِ
Yusuf AliI do call to witness this City
Diyanet İşleri MealiBu şehre (Mekke'ye) yemin ederim; ki sen bu şehirde oturmuşsun
Elmalılı Hamdi YazırAndolsun bu beldeye
«لا» زائدة «أقسم بهذا البلد» مكة.
Yusuf AliAnd thou art a freeman of this City
Diyanet İşleri MealiBu şehre (Mekke'ye) yemin ederim; ki sen bu şehirde oturmuşsun
Elmalılı Hamdi YazırKi sen bu beldede oturmaktasın
«وأنت» يا محمد «حِلٌ» حلال «بهذا البلد» بأن يحل لك فتقاتل فيه، وقد أنجز الله له هذا الوعد يوم الفتح، فالجملة اعتراض بين المقسم به وما عطف عليه.
Yusuf AliAnd (the mystic ties of) parent and child
Diyanet İşleri MealiDoğurana ve doğurduğuna and olsun ki
Elmalılı Hamdi YazırVe and olsun baba ve çocuğuna
«ووالد» أي آدم «وما ولد» أي ذريته وما بمعنى من.
Yusuf AliVerily We have created man into toil and struggle
Diyanet İşleri Mealiİnsanoğlunu, zorluklara katlanacak şekilde yarattık
Elmalılı Hamdi YazırBiz insanı gerçekten bir sıkıntı içinde yarattık
«لقد خلقنا الإنسان» أي الجنس «في كبد» نصب وشدة يكابد مصائب الدنيا وشدائد الآخرة.
Yusuf AliThinketh he, that none hath power over him
Diyanet İşleri Mealiİnsanoğlu, kendisine kimsenin güç yetiremeyeceğini mi sanıyor
Elmalılı Hamdi Yazırİnsan, kendisine karşı kimse güç yetiremez mi sanıyor
«أيحسب» أيظن الإنسان قوي قريش وهو أبو الأشد بن كلدة بقوته «أن» مخففة من الثقيلة واسمها محذوف، أي أنه «لن يقدر عليه أحد» والله قادر عليه.
Yusuf AliHe may say (boastfully); Wealth have I squandered in abundance
Diyanet İşleri MealiYığın yığın mal tüketmişimdir" diyor
Elmalılı Hamdi YazırBen, yığın yığın mal yok ettim diyor
«يقول أهلكت» على عداوة محمد «مالا لبدا» كثيرا بعضه على بعض.
Yusuf AliThinketh he that none beholdeth him
Diyanet İşleri MealiO, kimsenin kendisini görmediğini mi zannediyor
Elmalılı Hamdi YazırKendisini bir gören olmadı mı sanıyor
«أيحسب أن» أي أنه «لم يره أحد» فيما أنفقه فيعلم قدره، والله عالم بقدره وأنه ليس مما يتكثر به ومجازيه على فعله السيء.
Yusuf AliHave We not made for him a pair of eyes
Diyanet İşleri MealiBiz onun için iki göz, bir dil ve iki dudak var etmedik mi
Elmalılı Hamdi YazırBiz ona iki göz vermedik mi
«ألم نجعل» استفهام تقرير أي جعلنا «له عينين».
Yusuf AliAnd a tongue, and a pair of lips
Diyanet İşleri MealiBiz onun için iki göz, bir dil ve iki dudak var etmedik mi
Elmalılı Hamdi YazırBir dil ve iki dudak
«ولسانا وشفتين».
Yusuf AliAnd shown him the two highways
Diyanet İşleri MealiBiz ona eğri ve doğru iki yolu da göstermedik mi
Elmalılı Hamdi YazırOna iki yolu gösterdik
«وهديناه النجدين» بينا له طريق الخير والشر.
Yusuf AliBut he hath made no haste on the path that is steep
Diyanet İşleri MealiAma o, zor geçidi aşmaya girişemedi
Elmalılı Hamdi YazırFakat o, o sarp yokuşa göğüs veremedi
«فلا» فهلا «اقتحم العقبة» جاوزها.
Yusuf AliAnd what will explain to thee the path that is steep
Diyanet İşleri MealiO zor geçidin ne olduğunu sen bilir misin
Elmalılı Hamdi YazırBildin mi sen, o sarp yokuş nedir
«وما أدراك» أعلمك «ما العقبة» التي يقتحمها تعظيما لشأنها، والجملة اعتراض وبين سبب جوازها بقوله:
Yusuf Ali(It is:) freeing the bondman
Diyanet İşleri MealiO geçit, bir köle ve esir azadetmek
Elmalılı Hamdi YazırKöle azat etmek
«فك رقبة» من الرق بأن أعتقها.
Yusuf AliOr the giving of food in a day of privation
Diyanet İşleri MealiYahut, açlık gününde, yakını olan bir öksüzü, yahut toprağa serilmiş bir yoksulu doyurmaktır
Elmalılı Hamdi YazırVeya salgın bir kıtlık gününde yemek yedirmektir
«أو أطْعَمَ في يوم ذي مسغبة» مجاعة.
Yusuf AliTo the orphan with claims of relationship
Diyanet İşleri MealiYahut, açlık gününde, yakını olan bir öksüzü, yahut toprağa serilmiş bir yoksulu doyurmaktır
Elmalılı Hamdi YazırYakınlığı olan bir yetime
«يتيما ذا مقربة» قرابة.
Yusuf AliOr to the indigent (down) in the dust
Diyanet İşleri MealiYahut, açlık gününde, yakını olan bir öksüzü, yahut toprağa serilmiş bir yoksulu doyurmaktır
Elmalılı Hamdi YazırVeya hiçbir şeyi olmayan yoksula
«أو مسكينا ذا متربة» لصوق بالتراب لفقره، وفي قراءة بدل الفعلين مصدران مرفوعان مضاف الأول لرقبة وينون الثاني فيقدر قبل العقبة اقتحام، والقراءة المذكورة بيانه.
Yusuf AliThen will he be of those who believe, and enjoin patience, (constancy, and self-restraint), and enjoin deeds of kindness and compassion
Diyanet İşleri MealiSonra, inanıp birbirlerine sabır tavsiye edenlerden, merhametlilerden olmayı tavsiye edenlerden olmaktır
Elmalılı Hamdi YazırSonra da iman edip de sabrı tavsiye eden ve merhamet tavsiye edenlerden olmaktır
«ثم كان» عطف على اقتحم وثم للترتيب الذكري، والمعنى كان وقت الاقتحام «من الذين آمنوا وتواصوا» أوصى بعضهم بعضا «بالصبر» على الطاعة وعن المعصية «وتواصوا بالمرحمة» الرحمة على الخلق.
Yusuf AliSuch are the Companions of the Right Hand
Diyanet İşleri Mealiİşte bunlar amel defterleri sağdan verilenlerdir
Elmalılı Hamdi Yazırİşte bunlar, amel defterleri sağlarından verilenlerdir
«أولئك» الموصوفون بهذه الصفات «أصحاب الميمنة» اليمين.
Yusuf AliBut those who reject Our Signs, they are the (unhappy) Companions of the Left Hand
Diyanet İşleri MealiAyetlerimizi inkar edenler, işte onlar amel defterleri sollarından verilenlerdir
Elmalılı Hamdi YazırÂyetlerimizi tanımayanlar ise, onlardır işte amel defterleri sollarından verilenler
«والذين كفروا بآياتنا هم أصحاب المشأمة» الشمال.
Yusuf AliOn them will be Fire vaulted over (all round)
Diyanet İşleri MealiOnlar her yönden ateşle kapatılacaklardır
Elmalılı Hamdi YazırOnların üzerlerine bir ateş bastırılıp kapıları kapanacaktır
«عليهم نار مؤصدة» بالهمزة والواو بدله، مطبقة.