منطق‌الطیر › عذر آوردن مرغان › گفتار جنید دربارهٔ خوشدلی

سایلی بنشست در پیش جنید — گفت ای صید خدا، بی هیچ قید

خوش دلی مرد کی حاصل بود — گفت آن ساعت که او در دل بود

تا که ندهد دست وصل پادشاه — پای مرد تست ناکامی راه

ذره را سرگشتگی بینم صواب — زانک او را نیست تاب آفتاب

ذره گر صد بار غرق خون شود — کی از آن سرگشتگی بیرون شود

ذره تا ذره بود ذره بود — هرک گوید نیست، او غره بود

گر بگردانند او را آن نه اوست — ذره است و چشمهٔ رخشان نه اوست

هرک او از ذره برخیزد نخست — اصل او هم ذره‌ای باشد درست

گر به کل گم گشت در خورشید او — هم بود یک ذره تا جاوید او

ذره گر بس نیک و گر بس بد بود — گرچه عمری تگ زند در خود بود

می‌روی ای ذره چون مستی خراب — تا تو در گشتی شوی با آفتاب

صبر دارم، ای چو ذره بی‌قرار — تا تو عجز خودببینی آشکار