26. Ash-Shu'araa سُورَةُ الشُّعَرَاءِ
Süleyman AteşTa sin mim
Yusuf AliTa. Sin. Mim
«طسَمَ» الله أعلم بمراده بذلك.
Süleyman AteşŞunlar o apaçık Kitabın ayetleridir
Yusuf AliThese are verses of the Book that makes (things) clear
«تلك» أي هذه الآيات «آيات الكتاب» القرآن والإضافة بمعنى من «المبين» المظهر الحق من الباطل.
Süleyman AteşHerhalde sen, inanmıyorlar diye neredeyse kendini helak edeceksin
Yusuf AliIt may be thou frettest thy soul with grief, that they do not become Believers
«لعلك» يا محمد «باخعٌ نفسك» قاتلها غما من أجل «ألا يكونوا» أي أهل مكة «مؤمنين» ولعل هنا للإشفاق أي أشفق عليها بتخفيف هذا الغم.
Süleyman AteşDilesek onların üzerine gökten bir mu'cize indiririz de boyunları ona eğilir (inanırlar)
Yusuf AliIf (such) were Our Will, We could send down to them from the sky a Sign, to which they would bend their necks in humility
«إن نشأ ننزل عليهم من السماء آية فظلّت» بمعنى المضارع: أي تظل، أي تدوم «أعناقهم لها خاضعين» فيؤمنون، ولما وصفت الأعناق بالخضوع الذي هو لأربابها جمعت الصفة جمع العقلاء.
Süleyman AteşRahman'dan onlara hiçbir yeni Zikir (uyarı) gelmez ki, mutlaka ondan yüz çevirici olmasınlar
Yusuf AliBut there comes not to them a newly-revealed Message from (God) Most Gracious, but they turn away therefrom
«وما يأتيهم من ذكر» قرآن «من الرحمن مُحدّث» صفة كاشفة «إلا كانوا عنه معرضين».
Süleyman AteşYalanladılar ama, alay edip durdukları şeyin haberleri, yakında kendilerine gelecektir
Yusuf AliThey have indeed rejected (the Message): so they will know soon (enough) the truth of what they mocked at
«فقد كذبوا» به «فسيأتيهم أنباء» عواقب «ما كانوا به يستهزءُون».
Süleyman AteşYere bakmadılar mı orada her çeşit güzel çifti bitirmişiz
Yusuf AliDo they not look at the earth,- how many noble things of all kinds We have produced therein
«أوَلم يروا» ينظروا «إلى الأرض كم أنبتنا فيها» أي كثيرا «من كل زوجِ كريم» نوع حسن.
Süleyman AteşŞüphesiz bunda bir ibret vardır, ama yine çokları inanıcı değillerdir
Yusuf AliVerily, in this is a Sign: but most of them do not believe
«إن في ذلك لآية» دلالة على كمال قدرته تعالى «وما كان أكثرهم مؤمنين» في علم الله، وكان قال سيبويه: زائدة.
Süleyman AteşŞüphesiz Rabbin, işte üstün O'dur merhamet eden O'dur
Yusuf AliAnd verily, thy Lord is He, the Exalted in Might, Most Merciful
«وإن ربك لهو العزيز» ذو العزة ينتقم من الكافرين «الرحيم» يرحم المؤمنين.
Süleyman AteşRabbin Musa'ya seslendi: "O zalim kavme git
Yusuf AliBehold, thy Lord called Moses: "Go to the people of iniquity
«و» اذكر يا محمد لقومك «إذ نادى ربك موسى» ليلة رأى النار والشجرة «أن» أي: بأن «ائت القوم الظالمين» رسولا.
Süleyman AteşFir'avn'ın kavmine. Onlar (kötülüklerden) korunmayacaklar mı
Yusuf AliThe people of the Pharaoh: will they not fear God
«قوم فرعون» معه ظلموا أنفسهم بالكفر بالله وبني إسرائيل باستعبادهم «ألا» الهمزة للاستفهام الإنكارى «يتقون» الله بطاعته فيوحدونه.
Süleyman Ateş(Musa): "Rabbim, dedi, ben, onların beni yalanlayacaklarından korkuyorum
Yusuf AliHe said: "O my Lord! I do fear that they will charge me with falsehood
«قال» موسى «ربِ إني أخاف أن يكذّبون».
Süleyman AteşGöğsüm daralıyor, dilim açılmıyor (tutukluk yapıyor), onun için Harun'a da elçilik ver
Yusuf AliMy breast will be straitened. And my speech may not go (smoothly): so send unto Aaron
«ويضيق صدري» من تكذيبهم لي «ولا ينطلق لساني» بأداء الرسالة للعقدة التي فيه «فأرسل إلى» أخي «هارون» معي.
Süleyman AteşHem benim üzerimde onlara karşı işlediğim bir günah da var (onlardan bir adam öldürmüştüm); onların beni öldürmelerinden korkuyorum
Yusuf AliAnd (further), they have a charge of crime against me; and I fear they may slay me
«ولهم عليَّ ذنبٌ» بقتل القبطي منهم «فأخاف أن يقتلون» به.
Süleyman Ateş(Allah): "Hayır, dedi, ikiniz de ayetlerimizle gidin, biz sizinle beraberiz, (aranızda geçecekleri) dinliyoruz
Yusuf AliGod said: "By no means! proceed then, both of you, with Our Signs; We are with you, and will listen (to your call)
«قال» تعالى: «كلا» لا يقتلونك «فاذهبا» أي أنت وأخوك، ففيه تغليب الحاضر على الغائب «بآياتنا إنا معكم مستمعون» ما تقولون وما يقال لكم، أجريا مجرى الجماعة.
Süleyman AteşFir'avn'e giderek deyin ki: Biz alemlerin Rabbinin elçisiyiz
Yusuf AliSo go forth, both of you, to Pharaoh, and say: 'We have been sent by the Lord and Cherisher of the worlds
«فأتِيَا فرعون فقولا إنا» كلاً منا «رسول رب العالمين» إليك.
Süleyman Ateşİsrail oğullarını bizimle beraber gönder
Yusuf AliSend thou with us the Children of Israel
«أن» أي: بأن «أرسل معنا» إلى الشام «بني إسرائيل» فأتياه فقالا له ما ذكر.
Süleyman Ateş(Gittiler, Allah'ın emrini duyurdular. Fir'avn) Dedi ki: "Biz seni, içimizden bir çocuk olarak yetiştirmedik mi? Ömründe nice yıllar aramızda kalmadın mı
Yusuf Ali(Pharaoh) said: "Did we not cherish thee as a child among us, and didst thou not stay in our midst many years of thy life
«قال» فرعون لموسى «ألم نربِّك فينا» في منازلنا «وليدا» صغيرا قريبا من الولادة بعد فطامه «ولبثت فينا من عمرك سنين» ثلاثين سنة يلبس من ملابس فرعون ويركب من مراكبه وكان يسمى ابنه.
Süleyman AteşVe sonunda o yaptığını da yaptın, sen nankörlerden birisin
Yusuf AliAnd thou didst a deed of thine which (thou knowest) thou didst, and thou art an ungrateful (wretch)
«وفعلت فعلتك التي فعلت» هي قتله القبطي «وأنت من الكافرين» الجاحدين لنعمتي عليك بالتربية وعدم الاستعباد.
Süleyman Ateş(Musa): "Onu yaptığım zaman sapıklardan idim" dedi
Yusuf AliMoses said: "I did it then, when I was in error
«قال» موسى «فعلتها إذاً» أي حينئذ «وأنا من الضالين» عما آتاني الله بعدها من العلم والرسالة.
Süleyman AteşSizden korkunca aranızdan kaçtım, sonra Rabbim bana hükümdarlık verdi ve beni elçilerden yaptı
Yusuf AliSo I fled from you (all) when I feared you; but my Lord has (since) invested me with judgment (and wisdom) and appointed me as one of the apostles
«ففررتُ منكم لما خفتكم فوهب لي ربي حكما» علما «وجعلني من المرسلين».
Süleyman AteşO başıma kaktığın ni'met de İsrail oğullarını köle yapman(yüzünden)dir. (Onları köle diye kullanıp erkek çocuklarını kesmeseydin, senin eline düşmezdim)
Yusuf AliAnd this is the favour with which thou dost reproach me,- that thou hast enslaved the Children of Israel
«وتلك نعمةٌ تمنُّها عليَّ» أصله تمن بها عليَّ «أن عبدت بني إسرائيل» بيان لتلك: أي اتخذتهم عبيدا ولم تستعبدني لا نعمة لك بذلك لظلمك باستعبادهم وقدر بعضهم أول الكلام همزة استفهام للإنكار.
Süleyman AteşFir'avn dedi ki: "(Ey Musa) alemlerin Rabbi nedir
Yusuf AliPharaoh said: "And what is the 'Lord and Cherisher of the worlds
«قال فرعون» لموسى «وما رب العالمين» الذي قلت إنك رسوله أي: أي شيء هو ولما لم يكن سبيل للخلق إلى معرفة حقيقته تعالى وإنما يعرفونه بصفاته أجابه موسى عليه الصلاة والسلام ببعضها.
Süleyman Ateş(Musa): "Göklerin, yerin ve ikisi arasında bulunan her şeyin Rabbidir. Eğer gerçekten inanan kimseler iseniz (bunu anlarsınız)," dedi
Yusuf Ali(Moses) said: "The Lord and Cherisher of the heavens and the earth, and all between,- if ye want to be quite sure
«قال ربُّ السماوات والأرض وما بينهما» أي خالق ذلك «إن كنتم موقنين» بأنه تعالى خالقه فآمنوا به وحده.
Süleyman Ateş(Fir'avn): Çevresinde bulunanlara: "İşitiyor musunuz?" dedi
Yusuf Ali(Pharaoh) said to those around: "Did ye not listen (to what he says)
«قال» فرعون «لمن حوله» من أشراف قومه «ألا تستمعون» جوابه الذي لم يطابق السؤال.
Süleyman Ateş(Musa): "O sizin de Rabbiniz, önceki atalarınızın da Rabbidir" dedi
Yusuf Ali(Moses) said: "Your Lord and the Lord of your fathers from the beginning
«قال» موسى «ربكم ورب آبائكم الأولين» وهذا وإن كان داخلا فيما قبله يغيظ فرعون ولذلك.
Süleyman Ateş(Fir'avn): "Size gönderilen bu elçiniz mutlaka delidir" dedi
Yusuf Ali(Pharaoh) said: "Truly your apostle who has been sent to you is a veritable madman
«قال إنَّ رسولكم الذي أرسل إليكم لمجنون».
Süleyman Ateş(Musa): "Eğer düşünürseniz O, doğunun batının ve bunlar arasında bulunanların da Rabbidir" dedi
Yusuf Ali(Moses) said: "Lord of the East and the West, and all between! if ye only had sense
«قال» موسى «ربُّ المشرق والمغرب وما بينهما إن كنتم تعقلون» إنه كذلك فآمنوا به وحده.
Süleyman Ateş(Fir'avn ey Musa): "Andolsun ki benden başka tanrı edinirsen, seni mutlaka zindana atılanlardan yapacağım" dedi
Yusuf Ali(Pharaoh) said: "If thou dost put forward any god other than me, I will certainly put thee in prison
«قال» فرعون لموسى «لئن اتخذت إلها غيري لأجعلنَّك من المسجونين» كان سجنه شديدا يحبس الشخص في مكان تحت الأرض وحده لا يبصر ولا يسمع فيه أحدا.
Süleyman Ateş(Musa, peki): "Sana (doğruluğumu) kanıtlayan apaçık bir şey getirmiş olsam da mı?" dedi
Yusuf Ali(Moses) said: "Even if I showed you something clear (and) convincing
«قال» له موسى «أوَلوْ» أي: أتفعل ذلك ولو «جئتك بشيءٍ مبينِ» برهان بيِّن على رسالتي.
Süleyman Ateş(Fir'avn): "Eğer doğrulardansan onu getir (bakalım)," dedi
Yusuf Ali(Pharaoh) said: "Show it then, if thou tellest the truth
«قال» فرعون له «فأتِ به إن كنت من الصادقين» فيه.
Süleyman Ateş(Musa), asasını attı, bir de (baktılar ki) o apaçık bir ejderha
Yusuf AliSo (Moses) threw his rod, and behold, it was a serpent, plain (for all to see)
«فألقى عصاه فإذا هي ثعبانٌ مبينٌ» حية عظيمة.
Süleyman AteşElini (koltuğunun altından) çıkardı; o da, bakanlara parıl parıl parlayan bir şey oluverdi
Yusuf AliAnd he drew out his hand, and behold, it was white to all beholders
«ونزع يده» أخرجها من جيبه «فإذا هي بيضاء» ذات شعاع «للناظرين» خلاف ما كانت عليه من الأدمة.
Süleyman Ateş(Fir'avn), çevresindeki ileri gelenlere: "Bu dedi, bilgin bir büyücüdür
Yusuf Ali(Pharaoh) said to the Chiefs around him: "This is indeed a sorcerer well- versed
«قال» فرعون «للملإ حوله إنَّ هذا لساحر عليم» فائق في علم السحر.
Süleyman AteşBüyüsüyle sizi toprağınızdan çıkarmak istiyor. Ne buyurursunuz
Yusuf AliHis plan is to get you out of your land by his sorcery; then what is it ye counsel
«يريد أن يخرجكم من أرضكم بسحره فماذا تأمرون».
Süleyman AteşDediler ki: "Onu ve kardeşini eğle, kentlere toplayıcılar gönder
Yusuf AliThey said: "Keep him and his brother in suspense (for a while), and dispatch to the Cities heralds to collect
«قالوا أرجه وأخاه» أخّر أمرهما «وابعث في المدائن حاشرين» جامعين.
Süleyman AteşBütün bilgin büyücüleri sana getirsinler
Yusuf AliAnd bring up to thee all (our) sorcerers well-versed
«يأتوك بكل سَحَّار عليم» يفضل موسى في علم السحر.
Süleyman AteşDerken büyücüler belli bir günün belirlenen vaktinde bir araya getirildi
Yusuf AliSo the sorcerers were got together for the appointment of a day well-known
«فجمع السحرة لميقات يوم معلوم» وهو وقت الضحى من يوم الزينة.
Süleyman AteşHalka da: "Siz de toplanır mısınız?" denildi
Yusuf AliAnd the people were told: "Are ye (now) assembled
«وقيل للناس هل أنتم مجتمعون».
Süleyman AteşUmarız ki büyücüler üstün gelirse biz de onlara uyarız
Yusuf AliThat we may follow the sorcerers (in religion) if they win
«لعلنا نتبع السحرة إن كانوا هم الغالبين» الاستفهام للحث على الاجتماع والترجي على تقدير غلبتهم ليستمروا على دينهم فلا يتبعوا موسى.
Süleyman AteşBüyücüler gelince Fir'avn'e: "Eğer üstün gelenler biz olursak, bize mutlaka bir ücret var değil mi?" dediler
Yusuf AliSo when the sorcerers arrived, they said to Pharaoh: "Of course - shall we have a (suitable) reward if we win
«فلما جاء السحرة قالوا لفرعون أئن» بتحقيق الهمزتين وتسهيل الثانية وإدخال ألف بينهما على الوجيهين «لنا لأجرا إن كنا نحن الغالبين».
Süleyman AteşEvet dedi, hem o takdirde siz (bana) yakınlardan olacaksınız
Yusuf AliHe said: "Yea, (and more),- for ye shall in that case be (raised to posts) nearest (to my person)
«قال نعم وإنكم إذاً» أي حينئذ «لمن المقربين».
Süleyman AteşMusa onlara: "Atacağınızı atın!" dedi
Yusuf AliMoses said to them: "Throw ye - that which ye are about to throw
«قال لهم موسى» بعد ما قالوا له (إما أن تُلقي وإما أن نكون نحن الملقين) «ألقوا ما أنتم ملقون» فالأمر فيه للإذن بتقديم إلقائهم توسلا به إلى إظهار الحق.
Süleyman Ateşİplerini ve değneklerini attılar ve "Fir'avn'ın şerefine biz, elbette biz galib geleceğiz" dediler
Yusuf AliSo they threw their ropes and their rods, and said: "By the might of Pharaoh, it is we who will certainly win
«فألقوْا حبالهم وعصيهم وقالوا بعزة فرعون إنا لنحن الغالبون».
Süleyman AteşMusa da asasını attı. Birden o, onların uydurduklarını yutmağa başladı
Yusuf AliThen Moses threw his rod, when, behold, it straightway swallows up all the falsehoods which they fake
«فألقى موسى عصاه فإذا هي تلقف» بحذف إحدى التاءين من الأصل تبتلع «ما يأفكون» يقلبونه بتمويههم فيخيلون حبالهم وعصيهم أنها حيات تسعى.
Süleyman AteşDerhal büyücüler secdeye kapandılar
Yusuf AliThen did the sorcerers fall down, prostrate in adoration
«فألقيَ السحرة ساجدين».
Süleyman AteşDediler: "Alemlerin Rabbine inandık
Yusuf AliSaying: "We believe in the Lord of the Worlds
«قالوا آمنا برب العالمين».
Süleyman AteşMusa'nın ve Harun'un Rabbine
Yusuf AliThe Lord of Moses and Aaron
«رب موسى وهارون» لعلمهم بأن ما شاهدوه من العصا لا يتأتى بالسحر.
Süleyman Ateş(Fir'avn) dedi: "Ben size izin vermeden mi ona inandınız? O, size büyü öğreten büyüğünüzdür. Öyleyse (size ne yapacağımı) yakında bileceksiniz: Ellerinizi ve ayaklarınızı çapraz olarak keseceğim ve hepinizi asacağım
Yusuf AliSaid (Pharaoh): "Believe ye in Him before I give you permission? surely he is your leader, who has taught you sorcery! but soon shall ye know! Be sure I will cut off your hands and your feet on opposite sides, and I will cause you all to die on the cross
«قال» فرعون «أآمنتم» بتحقيق الهمزتين وإبدال الثانية ألفا «له» لموسى «قبل أن آذن» أنا «لكم إنه لكبيركم الذي علمكم السحر» فعلَّمك شيئا منه وغلبكم بآخر «فلسوف تعلمون» ما ينالكم مني «لأقطعنَّ أيديكم وأرجلكم من خلاف» أي يد كل واحد اليمنى ورجله اليسرى «ولأصلبنكم أجمعين».
Süleyman AteşZararı yok, dediler, (nasıl olsa) biz Rabbimize döneceğiz
Yusuf AliThey said: "No matter! for us, we shall but return to our Lord
«قالوا لا ضَيْرَ» لا ضرر علينا في ذلك «إنا إلى ربنا» بعد موتنا بأي وجه كان «منقلبون» راجعون في الآخرة.
Süleyman AteşBiz ilk inananlar olduğumuz için Rabbimizin, hatalarımızı bağışlayacağını umarız
Yusuf AliOnly, our desire is that our Lord will forgive us our faults, that we may become foremost among the believers
«إنا نطمع» نرجوا «أن يغفر لنا ربنا خطايانا أن» أي بأن «كنَّا أول المؤمنين» في زماننا.
Süleyman AteşMusa'ya: "Kullarımı geceleyin (Mısır'dan çıkar), yürüt; siz takibedileceksiniz." diye vahyettik
Yusuf AliBy inspiration we told Moses: "Travel by night with my servants; for surely ye shall be pursued
«وأوحينا إلى موسى» بعد سنين أقامها بينهم يدعوهم بآيات الله إلى الحق فلم يزيدوا إلا عتوا «أن أسر بعبادي» بني إسرائيل وفي قراءة بكسر النون ووصل همزة أسر من سرى لغة في أسرى أي سر بهم ليلا إلى البحر «إنكم مُتَّبعون» يتبعكم فرعون وجنوده فيلجون وراءكم البحر فأنجيكم وأغرقهم.
Süleyman AteşFir'avn, (İsrail oğullarının gittiğini duyunca) kentlere (asker) toplayıcılar gönderdi
Yusuf AliThen Pharaoh sent heralds to (all) the Cities
«فأرسل فرعون» حين أخبر بسيرهم «في المدائن» قيل كان له ألف مدينة واثنا عشر ألف قرية «حاشرين» جامعين الجيش قائلا.
Süleyman AteşŞunlar, (şu İsrail oğulları), az bir topluluktur dedi
Yusuf Ali(Saying): "These (Israelites) are but a small band
«إن هؤلاء لشرذمةٌ» طائفة «قليلون» قيل كانوا ستمائة ألف وسبعين ومقدمة جيشه سبعمائة ألف فقللهم بالنظر إلى كثرة جيشه.
Süleyman AteşBizi kızdırmaktadırlar
Yusuf AliAnd they are raging furiously against us
«وإنهم لنا لغائظون» فاعلون ما يغيظنا.
Süleyman AteşBiz, ihtiyatlı, koca bir cemaatiz
Yusuf AliBut we are a multitude amply fore-warned
«وإنا لجميعٌ حذرون» مستعدون وفي قراءة حاذرون متيقظون.
Süleyman AteşBöylece biz onları çıkardık: bahçeler(in)den, çeşmeler(in)den
Yusuf AliSo We expelled them from gardens, springs
قال تعالى: «فأخرجناهم» أي فرعون وقومه من مصر ليلحقوا موسى وقومه «من جنات» بساتين كانت على جانبي النيل «وعيون» أنهار جارية في الدور من النيل.
Süleyman AteşHazineler(in)den ve o güzel yer(lerin)den
Yusuf AliTreasures, and every kind of honourable position
«وكنوز» أموال ظاهرة من الذهب والفضة، وسميت كنوزا لأنه لم يعط حق الله تعالى منها «ومقامٍ كريمٍ» مجلس حسن للأمراء والوزراء يحفه أتباعهم.
Süleyman AteşBöylece bunları İsrail oğullarına miras yaptık
Yusuf AliThus it was, but We made the Children of Israel inheritors of such things
«كذلك» أي إخراجنا كما وصفنا «وأورثناها بني إسرائيل» بعد إغراق فرعون وقومه.
Süleyman Ateş(Fir'avn ve adamları), güneş doğarken onların ardına düştüler
Yusuf AliSo they pursued them at sunrise
«فأتبعوهم» لحقوهم «مشرقين» وقت شروق الشمس.
Süleyman Ateşİki topluluk (yaklaşıp) birbirini görünce Musa'nın adamları: "İşte yakalandık!" dediler
Yusuf AliAnd when the two bodies saw each other, the people of Moses said: "We are sure to be overtaken
«فلما تراءى الجمعان» رأى كل منهما الآخر «قال أصحاب موسى إنا لمدركون» يدركنا جمع فرعون ولا طاقة لنا به.
Süleyman Ateş(Musa): "Hayır, dedi, Rabbim benimle beraberdir. Bana yol gösterecektir
Yusuf Ali(Moses) said: "By no means! my Lord is with me! Soon will He guide me
«قال» موسى «كلا» أي لن يدركونا «إن معي ربي» ينصره «سيهدين» طريق النجاة.
Süleyman AteşMusa'ya: "Değneğinle denize vur!" diye vahyettik. (Vurunca deniz) yarıldı, (on iki yol açıldı). Her bölüm, kocaman bir dağ gibi oldu
Yusuf AliThen We told Moses by inspiration: "Strike the sea with thy rod." So it divided, and each separate part became like the huge, firm mass of a mountain
قال تعالى: «فأوحينا إلى موسى أن اضرب بعصاك البحر» فضربه «فانفلق» فانشق اثنى عشر فرقا «فكان كل فرق كالطود العظيم» الجبل الضخم بينهما مسالك سلكوها لم يبتل منها سرج الراكب ولا لبده.
Süleyman AteşÖtekileri de buraya yaklaştırdık (Musa ve adamlarının ardından, düşmanları da bu denizde açılan yollara girdiler)
Yusuf AliAnd We made the other party approach thither
«وأزلفنا» قرَّبنا «ثمَّ» هناك «الآخرين» فرعون وقومه حتى سلكوا مسالكهم.
Süleyman AteşMusa'yı ve beraberinde olanları tamamen kurtardık
Yusuf AliWe delivered Moses and all who were with him
«وأنجينا موسى ومن معه أجمعين» بإخراجهم من البحر على هيئته المذكورة.
Süleyman AteşSonra ötekilerini boğduk (Musa ve adamları karaya çıkınca deniz kapandı, Fir'avn ve adamları boğuldu)
Yusuf AliBut We drowned the others
«ثم أغرقنا الآخرين» فرعون وقومه بإطباق البحر عليهم لما تم دخولهم في البحر وخروج بني إسرائيل منه.
Süleyman AteşMuhakkak ki bunda bir ibret vardır, ama çokları inanmazlar
Yusuf AliVerily in this is a Sign: but most of them do not believe
«إن في ذلك» إغراق فرعون وقومه «لآيةٌ» عبرة لمن بعدهم «وما كان أكثرهم مؤمنين» بالله لم يؤمن منهم غير آسية امرأة فرعون وحزقيل مؤمن آل فرعون ومريم بنت ناموصى التي دلت على عظام يوسف عليه السلام.
Süleyman AteşŞüphesiz Rabbin, işte üstün O'dur, merhamet eden O'dur
Yusuf AliAnd verily thy Lord is He, the Exalted in Might, Most Merciful
«وإن ربك لهو العزيز» فانتقم من الكافرين بإغراقهم «الرحيم» بالمؤمنين فأنجاهم من الغرق.
Süleyman AteşOnlara İbrahim'in haberini de oku
Yusuf AliAnd rehearse to them (something of) Abraham's story
«واتل عليهم» أي كفار مكة «نبأ» خبر «إبراهيم» ويبدل منه.
Süleyman AteşBabasına ve kavmine: "Neye tapıyorsunuz?" demişti
Yusuf AliBehold, he said to his father and his people: "What worship ye
«إذا قال لأبيه وقومه ما تعبدون».
Süleyman AteşPutlara tapıyoruz, onların önünde ibadete duruyoruz. dediler
Yusuf AliThey said: "We worship idols, and we remain constantly in attendance on them
«قالوا نعبد أصناما» صرحوا بالفعل ليعطفوا عليه «فنظل لها عاكفين» نقيم نهارا على عبادتها زادوه في الجواب افتخارا به.
Süleyman AteşPeki, dedi, siz du'a ettiğiniz zaman onlar sizi işitiyorlar mı
Yusuf AliHe said: "Do they listen to you when ye call (on them)
«قال هل يسمعونكم إذ» حين «تدعون».
Süleyman AteşYahut size fayda veya zarar verebiliyorlar mı
Yusuf Alior do you good or harm
«أو ينفعونكم» إن عبدتموهم «أو يضرونـ» كم إن لم تعبدوهم.
Süleyman AteşHayır, ama babalarımızın böyle yaptıklarını gördük, (onun için biz de böyle yapıyoruz). dediler
Yusuf AliThey said: "Nay, but we found our fathers doing thus (what we do)
«قالوا بل وجدنا آباءنا كذلك يفعلون» أي مثل فعلنا.
Süleyman Ateşİşte gördünüz mü neye tapıyorsunuz? dedi
Yusuf AliHe said: "Do ye then see whom ye have been worshipping
«قال أفرآيتم ما كنتم تعبدون».
Süleyman AteşSiz ve eski atalarınız
Yusuf AliYe and your fathers before you
«أنتم وآبائكم الأقدمون».
Süleyman AteşOnlar benim düşmanımdır. Yalnız alemlerin Rabbi (benim dostumdur)
Yusuf AliFor they are enemies to me; not so the Lord and Cherisher of the Worlds
«فإنهم عدو لي» لا أعبدهم «إلا» لكن «ربَّ العالمين» فإني أعبده.
Süleyman AteşBeni yaratan ve bana yol gösteren O'dur
Yusuf AliWho created me, and it is He Who guides me
«الذي خلقني فهو يهدين» إلى الدين.
Süleyman AteşBana yediren ve içiren O'dur
Yusuf AliWho gives me food and drink
«والذي هو يطعمني ويسقين».
Süleyman AteşHastalandığım zaman bana şifa veren O'dur
Yusuf AliAnd when I am ill, it is He Who cures me
«وإذا مرضت فهو يشفين».
Süleyman AteşBeni öldürecek, sonra diriltecek O'dur
Yusuf AliWho will cause me to die, and then to life (again)
«والذي يُميتني ثم يحيين».
Süleyman AteşCeza günü hatamı bağışlayacağını umduğum da O'dur
Yusuf AliAnd who, I hope, will forgive me my faults on the day of Judgment
«والذي أطمع» أرجو «أن يغفر لي خطيئتي يوم الدين» الجزاء.
Süleyman AteşRabbim, bana hüküm (hükümdarlık, bilgi) ver ve beni Salihler arasına kat
Yusuf AliO my Lord! bestow wisdom on me, and join me with the righteous
«رب هب لي حكما» علما «وألحقني بالصالحين» النبيين.
Süleyman AteşSonra gelenler arasında bana, bir doğruluk dili nasib eyle (sonraki nesiller arasında hayır ile anılmamı sağla)
Yusuf AliGrant me honourable mention on the tongue of truth among the latest (generations)
«واجعل لي لسان صدق» ثناء حسنا «في الآخرين» الذين يأتون بعدي إلى يوم القيامة.
Süleyman AteşBeni ni'met(i bol olan) cennetinin varislerinden kıl
Yusuf AliMake me one of the inheritors of the Garden of Bliss
«واجعلني من ورثة جنة النعيم» ممن يعطاها.
Süleyman AteşBabamı da bağışla. Çünkü o, sapıklardandır. And forgive my father. Lo! he is of those who err
Yusuf AliForgive my father, for that he is among those astray
«واغفر لأبي إنه كان من الضالين» بأن تتوب عليه فتغفر له وهذا قبل أن يتبين له أنه عدو لله كما ذكر في سورة براءة.
Süleyman Ateş(Kulların) diriltilecekleri gün, beni utandırma
Yusuf AliAnd let me not be in disgrace on the Day when (men) will be raised up
«ولا تخزني» تفضحني «يوم يُبعثون» الناس.
Süleyman AteşO gün ki, ne mal, ne de oğullar yarar vermez
Yusuf AliThe Day whereon neither wealth nor sons will avail
قال تعالى فيه: «يوم لا ينفع مال ولا بنون» أحدا
Süleyman AteşAncak Allah'a sağlam ve temiz kalb getiren (yarar görür)
Yusuf AliBut only he (will prosper) that brings to God a sound heart
«إلا» لكن «من أتى الله بقلب سليم» من الشرك والنفاق وهو قلب المؤمن فإنه ينفعه ذلك.
Süleyman Ateş(O gün) cennet, korunanlara yaklaştırılır
Yusuf AliTo the righteous, the Garden will be brought near
«وأُزلفت الجنة» قربت «للمتقين» فيرونها.
Süleyman AteşCehennem de azgınların karşısına çıkarılır
Yusuf AliAnd to those straying in Evil, the Fire will be placed in full view
«وبرزت الجحيم» أظهرت «للغاوين» الكافرين.
Süleyman AteşOnlara "Hani taptıklarınız nerede?" denilir
Yusuf AliAnd it shall be said to them: 'Where are the (gods) ye worshipped
«وقيل لهم أين ما كنتم تعبدون».
Süleyman AteşO Allah'tan başka (taptıklarınız) size yardım ediyorlar mı, yahut kendilerine yardımları dokunuyor mu
Yusuf AliBesides God? Can they help you or help themselves
«من دون الله» أي غيره من الأصنام «هل ينصرونكم» بدفع العذاب عنكم «أو ينتصرون» بدفعه عن أنفسهم، لا.
Süleyman AteşOnlar ve azgınlar, tepe taklak oraya atılırlar
Yusuf AliThen they will be thrown headlong into the (Fire),- they and those straying in Evil
«فكُبْكِبوا» ألقوا «فيها هم والغاوون».
Süleyman Ateşİblis'in bütün askerleri de
Yusuf AliAnd the whole hosts of Iblis together
«وجنود إبليس» أتباعه، ومن أطاعه من الجن والإنس «أجمعون».
Süleyman AteşOnlar orada (putlarıyle) çekişerek derler ki
Yusuf AliThey will say there in their mutual bickerings
«قالوا» أي الغاوون «وهم فيها يختصمون» مع معبوديهم.
Süleyman AteşVallahi biz apaçık bir sapıklık içinde imişiz
Yusuf AliBy God, we were truly in an error manifest
«تالله إن» مخففة من الثقلية واسمها محذوف أي إنه «كنا لفي ضلال مبين» بين.
Süleyman AteşÇünkü sizi alemlerin Rabbine eşit tutuyorduk
Yusuf AliWhen we held you as equals with the Lord of the Worlds
«إذ» حيث «نسويكم برب العالمين» في العبادة.
Süleyman AteşAma bizi saptıran o suçlulardır
Yusuf AliAnd our seducers were only those who were steeped in guilt
«وما أضلنا» عن الهدى «إلا المجرمون» أي الشياطين أو أوّلونا الذين اقتدينا بهم.
Süleyman AteşŞimdi artık bizim ne şefa'atçilerimiz var
Yusuf AliNow, then, we have none to intercede (for us)
«فما لنا من شافعين» كما للمؤمنين من الملائكة والنبيين والمؤمنين.
Süleyman AteşNe de sıcak bir dostumuz
Yusuf AliNor a single friend to feel (for us)
«ولا صديق حميم» يهمه أمرنا.
Süleyman AteşAh keşke bir dönüşümüz daha olsa da inananlardan olsak
Yusuf AliNow if we only had a chance of return we shall truly be of those who believe
«فلو أن لنا كرَّة» رجعة إلى الدنيا «فنكون من المؤمنين» لو هنا للتمني ونكون جوابه.
Süleyman AteşMuhakkak ki bunda bir ibret vardır, ama yine çokları inanmazlar
Yusuf AliVerily in this is a Sign but most of them do not believe
«إن في ذلك» المذكور من قصة إبراهيم وقومه «لآية وما كان أكثرهم مؤمنين».
Süleyman AteşŞüphesiz Rabbin, işte üstün O'dur, merhamet eden O'dur
Yusuf AliAnd verily thy Lord is He, the Exalted in Might, Most Merciful
«وإن ربك لهم العزيز الرحيم».
Süleyman AteşNuh kavmi de gönderilen elçileri yalanladı
Yusuf AliThe people of Noah rejected the apostles
«كذبت قوم نوح المرسلين» بتكذيبهم له لاشتراكهم في المجيء بالتوحيد، أو لأنه لطول لبثه فيهم كأنه رسل وتأنيث قوم باعتبار معناه وتذكيره باعتبار لفظه.
Süleyman AteşKardeşleri Nuh onlara: "Korunmaz mısınız?" demişti
Yusuf AliBehold, their brother Noah said to them: "Will ye not fear (God)
«إذ قال لهم أخوهم» نسبا «نوح ألا تتقون» الله.
Süleyman AteşBen size gönderilmiş güvenilir bir elçiyim
Yusuf AliI am to you an apostle worthy of all trust
«إني لكم رسول أمين» على تبليغ ما أرسلت به.
Süleyman AteşAllah'tan korkun ve bana ita'at edin
Yusuf AliSo fear God, and obey me
«فاتقوا الله وأطيعون» فيما آمركم به من توحيد الله وطاعته.
Süleyman AteşBen sizden, buna karşı bir ücret istemiyorum. Benim ücretim, yalnız alemlerin Rabbine aittir
Yusuf AliNo reward do I ask of you for it: my reward is only from the Lord of the Worlds
«وما أسألكم عليه» على تبليغه «من أجر إن» ما «أجريَ» أي ثوابي «إلا على رب العالمين».
Süleyman AteşÖyle ise Allah'tan korkun ve bana ita'at edin
Yusuf AliSo fear God, and obey me
«فاتقوا الله وأطيعون» كرره تأكيدا.
Süleyman AteşDediler ki: "Sana bayağı kimseler uymuşken biz sana inanır mıyız
Yusuf AliThey said: "Shall we believe in thee when it is the meanest that follow thee
«قالوا أنؤمن» نصدق «لك» لقولك «واتبعك» وفي قراءة وأتباعك جمع تابع مبتدأ «الأرذلون» السفلة كالحاكة والأساكفة.
Süleyman AteşDedi ki: "Ben onların yaptıklarını(n iç yüzünü) bilmem (ben ancak görünüşe göre hüküm veririm)
Yusuf AliHe said: "And what do I know as to what they do
«قال وما علمي» أيّ علم لي «بما كانوا يعلمون».
Süleyman AteşAnlayışınız olsa, onların hesabının Rabbime aidolduğunu bilirsiniz
Yusuf AliTheir account is only with my Lord, if ye could (but) understand
«إن» ما «حسابهم إلا على ربي» فيجازيهم «لو تشعرون» تعلمون ذلك ما عبَّدتموهم.
Süleyman AteşBen inananları kovacak değilim
Yusuf AliI am not one to drive away those who believe
«وما أنا بطارد المؤمنين».
Süleyman AteşBen sadece apaçık bir uyarıcıyım
Yusuf AliI am sent only to warn plainly in public
«إن» ما «أنا إلا نذير مبين» بيَّن الإنذار.
Süleyman AteşDediler: "Ey Nuh, (bu dediğinden) vazgeçmezsen mutlaka taşlananlardan olacaksın
Yusuf AliThey said: "If thou desist not, O Noah! thou shalt be stoned (to death)
«قالوا لئن لم تنته يا نوح» عما تقول لنا «لتكونن من المرجومين» بالحجارة أو بالشتم.
Süleyman Ateş(Nuh): "Rabbim, dedi, kavmim beni yalanladı
Yusuf AliHe said: "O my Lord! truly my people have rejected me
«قال» نوح «رب إن قومي كذبون».
Süleyman AteşBenimle onların arasını aç (aramızda hükmet), beni ve benimle beraber bulunan mü'minleri kurtar
Yusuf AliJudge Thou, then, between me and them openly, and deliver me and those of the Believers who are with me
«فافتح بيني وبينهم فتحا» أي احكم «ونجني ومن معي من المؤمنين».
Süleyman AteşBiz de onu ve onunla beraber bulunanları, dolu gemi içinde kurtardık
Yusuf AliSo We delivered him and those with him, in the Ark filled (with all creatures)
قال تعالى «فأنجيناه ومن معه في الفلك المشحون» المملوء من الناس والحيوان والطير.
Süleyman AteşSonra bunun ardından, geride kalanları boğduk
Yusuf AliThereafter We drowned those who remained behind
«ثم أغرقنا بعد» بعد إنجائهم «الباقين» من قومه.
Süleyman AteşMuhakkak ki bunda bir ibret vardır, ama yine çokları inanmazlar
Yusuf AliVerily in this is a Sign: but most of them do not believe
«إن ذلك لآية وما كان أكثرهم مؤمنين».
Süleyman AteşŞüphesiz Rabbin, işte üstün O'dur, merhamet eden O'dur
Yusuf AliAnd verily thy Lord is He, the Exalted in Might, Most Merciful
«وإن ربك لهو العزيز الرحيم».
Süleyman AteşAd (kavmi) de, gönderilen elçileri yalanladı
Yusuf AliThe 'Ad (people) rejected the apostles
«كذبت عادٌ المرسلين».
Süleyman AteşKardeşleri Hud onlara: "Korunmaz mısınız?" demişti
Yusuf AliBehold, their brother Hud said to them: "Will ye not fear (God)
«إذ قال لهم أخوهم هود ألا تتقون».
Süleyman AteşBen size gönderilmiş güvenilir bir elçiyim
Yusuf AliI am to you an apostle worthy of all trust
«إني لكم رسول أمين».
Süleyman AteşAllah'tan korkun ve bana ita'at edin
Yusuf AliSo fear God and obey me
«فاتقوا الله وأطيعون».
Süleyman AteşBen sizden buna karşı bir ücret istemiyorum. Benim ücretim yalnız alemlerin Rabbine aittir
Yusuf AliNo reward do I ask of you for it: my reward is only from the Lord of the Worlds
«وما أسألكم عليه من أجر إن» ما «أجري إلا على رب العالمين».
Süleyman AteşSiz her yol üzerine, (gelip geçenleri yanıltmak için) bir işaret yapıp da boş şeyle mi uğraşıyorsunuz
Yusuf AliDo ye build a landmark on every high place to amuse yourselves
«أتبنون بكل ريع» مكان مرتفع «آية» بنا علما للمارة «تعبثون» ممن يمر بكم وتسخرون منهم والجملة حال من ضمير تبنون.
Süleyman AteşBelki ebedi yaşarsınız diye köşkler (ve müstahkem kaleler) ediniyorsunuz
Yusuf AliAnd do ye get for yourselves fine buildings in the hope of living therein (for ever)
«وتتخذون مصانع» للماء تحت الأرض «لعلكم» كأنكم «تخلدون» فيها لا تموتون.
Süleyman Ateş(Bir kavmi) yakaladığınız zaman da zorbalar gibi yakalıyorsunuz
Yusuf AliAnd when ye exert your strong hand, do ye do it like men of absolute power
«وإذا بطشتم» بضرب أو قتل «بطشتم جبارين» من غير رأفة.
Süleyman AteşAllah'tan korkun ve bana ita'at edin
Yusuf AliNow fear God, and obey me
«فاتقوا الله» في ذلك «وأطيعون» فيما أمرتكم به.
Süleyman AteşSize bildiğiniz ni'metleri bol bol veren(Allah)dan korkun. Keep your duty toward Him Who hath aided you with (the good things) that ye know
Yusuf AliYea, fear Him Who has bestowed on you freely all that ye know
«واتقوا الذي أمدكم» أنعم عليكم «بما تعملون».
Süleyman AteşO size verdi: davarlar, oğullar
Yusuf AliFreely has He bestowed on you cattle and sons
«أمدكم بأنعام وبنين».
Süleyman AteşBahçeler, çeşmeler
Yusuf AliAnd Gardens and Springs
«وجنات» بساتين «وعيون» أنهار.
Süleyman AteşDoğrusu ben size büyük bir günün azabı(nın çarpması)ndan korkuyorum
Yusuf AliTruly I fear for you the Penalty of a Great Day
«إني أخاف عليكم عذاب يوم عظيم» في الدنيا والآخرة إن عصيتموني.
Süleyman AteşDediler ki: "Öğüt versen de, öğüt verenlerden olmasan da bizce birdir
Yusuf AliThey said: "It is the same to us whether thou admonish us or be not among (our) admonishers
«قالوا سواء علينا» مستو عندنا «أوعظت أم لم تكن من الواعظين» أصلا أي لا نرعوي لوعظك.
Süleyman AteşBu (davranışımız), sadece evvelkilerin ahlakı(ve geleneği)dir
Yusuf AliThis is no other than a customary device of the ancients
«إن» ما «هذا» الذي خوفنا به «إلا خَلْق الأولين» اختلافهم وكذبهم وفي قراءة بضم الخاء واللام أي ما هذا الذي نحن عليه من إنكار للبعث إلا خلق الأولين أي طبيعتهم وعادتهم.
Süleyman AteşBiz azaba uğratılacak değiliz
Yusuf AliAnd we are not the ones to receive Pains and Penalties
«وما نحن بمعذبين».
Süleyman Ateş(Böylece) onu yalanladılar. Biz de onları helak ettik. Muhakkak ki bunda bir ibret vardır, ama yine çokları inanmazlar
Yusuf AliSo they rejected him, and We destroyed them. Verily in this is a Sign: but most of them do not believe
«فكذبوه» بالعذاب «فأهلكناهم» في الدنيا بالريح «إن في ذلك لآية وما كان أكثرهم مؤمنين».
Süleyman AteşŞüphesiz Rabbin, işte üstün O'dur, merhamet eden O'dur
Yusuf AliAnd verily thy Lord is He, the Exalted in Might, Most Merciful
««إن ربك لهو العزيز الرحيم».
Süleyman AteşSemud (kavmi) de gönderilen elçileri yalanladı
Yusuf AliThe Thamud (people) rejected the apostles
«كذبت ثمود المرسلين».
Süleyman AteşKardeşleri Salih, onlara demişti ki: "Korunmaz mısınız
Yusuf AliBehold, their brother Salih said to them: "Will you not fear (God)
«إذ قال لهم أخوهم صالح ألا تتقون».
Süleyman AteşBen sizin için güvenilir bir elçiyim
Yusuf AliI am to you an apostle worthy of all trust
«إني لكم رسول أمين».
Süleyman AteşAllah'tan korkun ve bana ita'at edin
Yusuf AliSo fear God, and obey me
«فاتقوا الله وأطيعون».
Süleyman AteşBen sizden buna karşı bir ücret istemiyorum. Benim ücretim yalnız alemlerin Rabbine aittir
Yusuf AliNo reward do I ask of you for it: my reward is only from the Lord of the Worlds
«وما أسألكم عليه من أجر إن» ما «أجري إلا على رب العالمين».
Süleyman AteşSiz burada güven içinde bırakılacağınızı mı sanıyorsunuz
Yusuf AliWill ye be left secure, in (the enjoyment of) all that ye have here
«أتتركون في ما ههنا» من الخيرات «آمنين».
Süleyman AteşBöyle bahçelerde, çeşme başlarında
Yusuf AliGardens and Springs
«في جنات وعيون».
Süleyman AteşEkinler ve yumuşak tomurcuklu güzel hurmalıklar arasında
Yusuf AliAnd corn-fields and date-palms with spathes near breaking (with the weight of fruit)
«وزروع ونخل طلعها هضيم» لطيف لين.
Süleyman AteşDağlardan ustalıkla evler yontuyorsunuz
Yusuf AliAnd ye carve houses out of (rocky) mountains with great skill
«وتنحتون من الجبال بيوتا فرهين» بطرين وفي قراءة فارهين حاذقين.
Süleyman AteşAllah'tan korkun ve bana ita'at edin
Yusuf AliBut fear God and obey me
«فاتقوا الله وأطيعون» فيما أمرتكم به.
Süleyman AteşO aşırıların emrine uymayın
Yusuf AliAnd follow not the bidding of those who are extravagant
«ولا تطيعوا أمر المسرفين».
Süleyman AteşYeryüzünde bozgunculuk yapan, ıslah etmeyen o kimseler(in sözüyle hareket etmeyin)
Yusuf AliWho make mischief in the land, and mend not (their ways)
«الذين يفسدون في الأرض» بالمعاصي «ولا يصلحون» بطاعة الله.
Süleyman AteşDediler: Sen, iyice büyülenmişlerdensin
Yusuf AliThey said: "Thou art only one of those bewitched
«قالوا إنما أنت من المسحرين» الذين سحروا كثيرا حتى غلب على عقلهم.
Süleyman AteşSen de bizim gibi bir insansın. Eğer doğrulardansan bize bir mu'cize getir
Yusuf AliThou art no more than a mortal like us: then bring us a Sign, if thou tellest the truth
«ما أنت» أيضا «إلا بشر مثلنا فأت بآية إن كنتم من الصادقين» في رسالتك.
Süleyman AteşDedi: "İşte bu dişi deve(mu'cize)dir. (Bir gün) onun su içme hakkı var, belli bir günün su içme hakkı da sizin
Yusuf AliHe said: "Here is a she-camel: she has a right of watering, and ye have a right of watering, (severally) on a day appointed
«قال هذه ناقة لها شرب» نصيب من الماء «ولكم شرب يوم معلوم».
Süleyman AteşSakın, ona bir kötülük dokundurmayın, sonra büyük bir günün azabı sizi yakalar
Yusuf AliTouch her not with harm, lest the Penalty of a Great Day seize you
«ولا تمسوها بسوء فيأخذكم عذاب يوم عظيم» بعظم العذاب.
Süleyman AteşNihayet onu kestiler, ama pişman oldular
Yusuf AliBut they ham-strung her: then did they become full of regrets
«فعقروها» عقرها بعضهم برضاهم «فأصبحوا نادمين» على عقرها.
Süleyman AteşVe azab onları yakaladı. Muhakkak ki bunda bir ibret vardır, ama yine çokları inanmazlar
Yusuf AliBut the Penalty seized them. Verily in this is a Sign: but most of them do not believe
«فأخذهم العذاب» الموعود به فهلكوا «إن في ذلك لآية وما كان أكثرهم مؤمنين».
Süleyman AteşŞüphesiz Rabbin, işte üstün O'dur, merhamet eden O'dur
Yusuf AliAnd verily thy Lord is He, the Exalted in Might, Most Merciful
«وإن ربك لهو العزيز الرحيم».
Süleyman AteşLut (kavmi) de gönderilen elçileri yalanladı
Yusuf AliThe people of Lut rejected the apostles
«كذبت قوم لوط المرسلين».
Süleyman AteşKardeşleri Lut, onlara "Korunmaz mısınız?" demişti
Yusuf AliBehold, their brother Lut said to them: "Will ye not fear (God)
«إذ قال لهم أخوهم لوط ألا تتقون».
Süleyman AteşBen sizin için güvenilir bir elçiyim
Yusuf AliI am to you an apostle worthy of all trust
«إني لكم رسول أمين».
Süleyman AteşAllah'tan korkun ve bana ita'at edin
Yusuf AliSo fear God and obey me
«فاتقوا الله وأطيعون».
Süleyman AteşBen sizden buna karşı bir ücret istemiyorum. Benim ücretim yalnız alemlerin Rabbine aittir. And I ask of you no wage therefore; my wage is the concern only of the Lord of the Worlds
Yusuf AliNo reward do I ask of you for it: my reward is only from the lord of the Worlds
«وما أسألكم عليه من أجر إن» ما «أجري إلا على رب العالمين».
Süleyman AteşAlemlerin içinde erkeklere mi gidiyorsunuz
Yusuf AliOf all the creatures in the world, will ye approach males
«أتأتون الذكران من العالمين» الناس.
Süleyman AteşVe Rabbinizin sizin için yarattığı eşlerinizi bırakıyorsunuz? Siz sınırı aşan bir kavimsiniz
Yusuf AliAnd leave those whom God has created for you to be your mates? Nay, ye are a people transgressing (all limits)
«وتذرون ما خلق لكم ربكم من أزواجكم» أي أقبالهن «بل أنتم قوم عادون» متجاوزون الحلال إلى الحرام.
Süleyman AteşDediler: "Ey Lut, andolsun, eğer (bundan) vazgeçmezsen, mutlaka sürülenlerden olacaksın
Yusuf AliThey said: "If thou desist not, O Lut! thou wilt assuredly be cast out
«قالوا لئن لم تنته يا لوط» عن إنكارك علينا «لتكونن من المخرجين» من بلدتنا.
Süleyman Ateş(Lut) dedi: "Ben sizin bu işinize, (kadınları bırakıp erkeklere gidişinize) kızanlardanım
Yusuf AliHe said: "I do detest your doings
«قال» لوط «إني لعملكم من القالين» المبغضين.
Süleyman AteşRabbim, beni ve ailemi bunların yaptıklarından kurtar
Yusuf AliO my Lord! deliver me and my family from such things as they do
«رب نجني وأهلي مما يعلمون» أي من عذابه.
Süleyman AteşBiz de onu ve ailesini tamamen kurtardık
Yusuf AliSo We delivered him and his family,- all
«فنجيناه وأهله أجمعين».
Süleyman AteşYalnız geride kalanlar arasında bulunan bir koca karıyı (kurtarmadık)
Yusuf AliExcept an old woman who lingered behind
«إلا عجوزا» امرأته «في الغابرين» الباقين أهلكناها.
Süleyman AteşSonra ötekilerini hep yıktık, helak ettik
Yusuf AliBut the rest We destroyed utterly
«ثم دمرنا الآخرين» أهلناهم.
Süleyman AteşVe üzerlerine bir yağmur yağdırdık, uyarıl(ıp da yola gelmey)enlerin yağmuru hakikaten çok kötü oldu
Yusuf AliWe rained down on them a shower (of brimstone): and evil was the shower on those who were admonished (but heeded not)
«وأمطرنا عليهم مطرا» حجارة من جملة الإهلاك «فساء مطر المنذرين» مطرهم.
Süleyman AteşMuhakkak ki bunda bir ibret vardır, ama yine çokları inanmazlar
Yusuf AliVerily in this is a Sign: but most of them do not believe
«إن في ذلك لآية وما كان أكثرهم مؤمنين».
Süleyman AteşŞüphesiz Rabbin, işte üstün O'dur, merhamet eden O'dur
Yusuf AliAnd verily thy Lord is He, the Exalted in Might Most Merciful
«وإن ربك لهو العزيز الرحيم».
Süleyman AteşEyke halkı da gönderilen elçileri yalanladı
Yusuf AliThe Companions of the Wood rejected the apostles
«كذب أصحاب الأيكة» وفي قراءة بحذف الهمزة وإلقاء حركتها على اللام وفتح الهاء: هي غيضة شجر قرب مدين «المرسلين».
Süleyman AteşŞu'ayb, onlara demişti ki: "Korunmaz mısınız
Yusuf AliBehold, Shu'aib said to them: "Will ye not fear (God)
«إذ قال لهم شعيب» لم يقل أخوهم لأنه لم يكن منهم «ألا تتقون».
Süleyman AteşBen sizin için güvenilir bir elçiyim
Yusuf AliI am to you an apostle worthy of all trust
«إني لكم رسول أمين».
Süleyman AteşAllah'tan korkun ve bana ita'at edin
Yusuf AliSo fear God and obey me
«فاتقوا الله وأطيعون».
Süleyman AteşBen sizden, buna karşı bir ücret istemiyorum. Benim ücretim yalnız alemlerin Rabbine aittir
Yusuf AliNo reward do I ask of you for it: my reward is only from the Lord of the Worlds
«وما أسألكم عليه من أجر إن» ما «أجري إلا على رب العالمين».
Süleyman AteşÖlçüyü tam yapın, eksiltenlerden olmayın
Yusuf AliGive just measure, and cause no loss (to others by fraud)
«أوْفوا الكيل» أتموه «ولا تكونوا من المخسرين» الناقصين.
Süleyman AteşDoğru terazi ile tartın
Yusuf AliAnd weigh with scales true and upright
«وزنوا بالقسطاس المستقيم» الميزان السوي.
Süleyman Ateşİnsanların haklarını kısmayın. Yeryüzünde bozgunculuk yaparak karışıklık çıkarmayın
Yusuf AliAnd withhold not things justly due to men, nor do evil in the land, working mischief
«ولا تبخسوا الناس أشياءهم» لا تنقصوهم من حقهم شيئا «ولا تعثوْا في الأرض مفسدين» بالقتل وغيره من عَثِيَ بكسر المثلثة أفسد ومفسدين حال مؤكدة لمعنى عاملها.
Süleyman AteşSizi ve önceki nesilleri yaratandan korkun. And keep your duty unto Him Who created you and the generations of the men of old
Yusuf AliAnd fear Him Who created you and (who created) the generations before (you)
«واتقوا الذي خلقكم والجبلة» الخليقة «الأولين».
Süleyman AteşDediler: "Sen iyice büyülenmişlerdensin
Yusuf AliThey said: "Thou art only one of those bewitched
«قالوا إنما أنت من المسحرين».
Süleyman AteşSen de bizim gibi bir insansın, biz seni mutlaka yalancılardan sanıyoruz
Yusuf AliThou art no more than a mortal like us, and indeed we think thou art a liar
«وما أنت إلا بشر مثلنا وإن» مخففة من الثقيلة واسمها محذوف أي إنه «نظنك لمن الكاذبين».
Süleyman AteşEğer doğrulardansan o halde üzerimize gökten parçalar düşür
Yusuf AliNow cause a piece of the sky to fall on us, if thou art truthful
«فأسقط علينا كسْفا» بسكون السين وفتحها قطعا «من السماء إن كنت من الصادقين» في رسالتك.
Süleyman AteşRabbim yaptığınızı daha iyi bilir dedi
Yusuf AliHe said: "My Lord knows best what ye do
«قال ربي أعلم بما تعملون» فيجازيكم به.
Süleyman AteşOnu yalanladılar, nihayet o gölge gününün azabı, kendilerini yakaladı. Gerçekten o, büyük bir günün azabı idi
Yusuf AliBut they rejected him. Then the punishment of a day of overshadowing gloom seized them, and that was the Penalty of a Great Day
«فكذبوه فأخذهم عذاب يوم الظلة» هي سحابة أظلتهم بعد حر شديد أصابهم فأمطرت عليهم نارا فاحترقوا «إنه كان عذاب يوم عظيم».
Süleyman AteşMuhakkak ki bunda bir ibret vardır ama yine çokları inanmazlar
Yusuf AliVerily in that is a Sign: but most of them do not believe
«إن في ذلك لآية وما كان أكثرهم مؤمنين».
Süleyman AteşŞüphesiz Rabbin, işte üstün O'dur, merhamet eden O'dur
Yusuf AliAnd verily thy Lord is He, the Exalted in Might, Most Merciful
«وإن ربك لهو العزيز الرحيم».
Süleyman AteşMuhakkak ki o (Kur'an), alemlerin Rabbinin indirmesidir
Yusuf AliVerily this is a Revelation from the Lord of the Worlds
«وإنه» أي القرآن «لتنزيل رب العالمين».
Süleyman AteşOnu, er-Ruhu'l-Emin (güvenilir ruh, Cebrail) indirdi
Yusuf AliWith it came down the spirit of Faith and Truth
«نزل به الروح الأمين» جبريل.
Süleyman AteşSenin kalbine; uyarıcılardan olman için
Yusuf AliTo thy heart and mind, that thou mayest admonish
«على قلبك لتكون من المنذرين».
Süleyman AteşApaçık Arapça bir dille
Yusuf AliIn the perspicuous Arabic tongue
«بلسان عربي مبين» بيَّن وفي قراءة بتشديد نزل ونصب الروح والفاعل الله.
Süleyman AteşO(nun içeriği), evvelkilerin Kitaplarında da vardır
Yusuf AliWithout doubt it is (announced) in the mystic Books of former peoples
«وإنه» ذكر القرآن المنزل على محمد «لفي زُبُر» كتب «الأولين» كالتوراة والإنجيل.
Süleyman Ateşİsrail oğulları bilginlerinin onu bilmesi de onlar için (Kur'an'ın Güvenilir Ruh tarafından vahyedildiğine) yeterli bir delil değil mi
Yusuf AliIs it not a Sign to them that the Learned of the Children of Israel knew it (as true)
«أو لم يكن لهم» لكفار مكة «آية» على ذلك «أن يعلمه علماء بني إسرائيل» كعبد الله بن سلام وأصحابه من الذين آمنوا فإنهم يخبرون بذلك، ويكن بالتحتانية ونصب آية وبالفوقانية ورفع آية.
Süleyman AteşBiz onu yabancılardan birine indirseydik de
Yusuf AliHad We revealed it to any of the non-Arabs
«ولو نزلناه على بعض الأعجمين» جمع أعجم.
Süleyman AteşOnu onlara okusaydı, ona inanmazlardı
Yusuf AliAnd had he recited it to them, they would not have believed in it
«فقرأه عليهم» كفار مكة «ما كانوا به مؤمنين» أنفة من اتباعه.
Süleyman AteşBiz onu, suçluların kalblerine öyle soktuk
Yusuf AliThus have We caused it to enter the hearts of the sinners
«كذلك» أي مثل إدخالنا التكذيب به بقراءة الأعجمي «سلكناه» أدخلنا التكذيب به «في قلوب المجرمين» كفار مكة بقراءة النبي.
Süleyman AteşAcı azabı görünceye kadar da ona inanmazlar
Yusuf AliThey will not believe in it until they see the grievous Penalty
«لا يؤمنون به حتى يروا العذاب الأليم».
Süleyman AteşAzab onlara öyle ansızın gelir ki, onlar hiç farkında olmazlar
Yusuf AliBut the (Penalty) will come to them of a sudden, while they perceive it not
«فيأتيهم بغتة وهم لا يشعرون».
Süleyman Ateş(Birden onu karşılarında bulunca) Acaba bize süre verilir mi?" derler
Yusuf AliThen they will say: "Shall we be respited
«فيقولوا هل نحن منظرون» لنؤمن فيقال لهم: لا قالوا: متى هذا العذاب، قال تعالى.
Süleyman AteşHala bizim azabımızı mı acele istiyorlar (doğru söyleyenlerden isen bizi tehdidettiğin azabı getir mi diyorlar)
Yusuf AliDo they then ask for Our Penalty to be hastened on
«أفبعذابنا يستعجلون».
Süleyman AteşBaksana, biz onları yıllarca yaşatsak
Yusuf AliSeest thou? If We do let them enjoy (this life) for a few years
«أفرأيت» أخبرني «إن متَّعناهم سنين».
Süleyman AteşSonra tehdidedildikleri (azab) kendilerine gelse
Yusuf AliYet there comes to them at length the (Punishment) which they were promised
«ثم جاءهم ما كانوا يوعدون» من العذاب.
Süleyman AteşO yaşatıldıkları (zevk-u sefa sürdükleri) şeyler, kendilerine ne yarar sağlardı
Yusuf AliIt will profit them not that they enjoyed (this life)
«ما» إستفهامية بمعنى: أي شيء «أغنى عنهم ما كانوا يمتعون» في دفع العذاب أو تخفيفه أي: لم يغن.
Süleyman AteşBiz, hiçbir kenti helak etmedik ki onun uyarıcıları olmasın (helak etmeden önce mutlaka uyarıcı gönderdik)
Yusuf AliNever did We destroy a population, but had its warners
«وما أهلكنا من قرية إلا لها منذرون» رسل تنذر أهلها.
Süleyman Ateş(Uyarıcılar) uyarırlardı. Biz zulmediciler değildik
Yusuf AliBy way of reminder; and We never are unjust
«ذكرى» عظة لهم «وما كنا ظالمين» في إهلاكهم بعد إنذارهم ونزل ردا لقول المشركين.
Süleyman AteşO(Kur'a)n'ı şeytanlar (cinler) indirmedi
Yusuf AliNo evil ones have brought down this (Revelation)
«وما تنزلت به» بالقرآن «الشياطين».
Süleyman AteşBu, onlara yaraşmaz ve zaten yapamazlar da
Yusuf AliIt would neither suit them nor would they be able (to produce it)
«وما ينبغي» يصلح «لهم» أن ينزلوا به «وما يستطيعون» ذلك.
Süleyman AteşÇünkü onlar, (meleklerin sözlerini) işitmekten uzaklaştırılmışlardır
Yusuf AliIndeed they have been removed far from even (a chance of) hearing it
«إنهم عن السمع» لكلام الملائكة «لمعزولون» بالشهب.
Süleyman AteşAllah ile beraber başka bir tanrı çağırma, sonra azabedilenlerden olursun
Yusuf AliSo call not on any other god with God, or thou wilt be among those under the Penalty
«فلا تدع مع الله إلها آخر فتكون من المعذبين» إن فعلت ذلك الذي دعوك إليه.
Süleyman AteşEn yakın akrabanı uyar
Yusuf AliAnd admonish thy nearest kinsmen
(وأنذر عشيرتك الأقربين) وهم بنو هاشم وبنو عبد المطلب "" وقد أنذرهم جهارا "" رواه البخاري ومسلم.
Süleyman AteşVe sana uyan mü'minlere kanadını indir (onlara karşı mütevazi ve şefkatli davran)
Yusuf AliAnd lower thy wing to the Believers who follow thee
«واخفض جناحكْ» ألن جانبك «لمن اتبعك من المؤمنين» الموحدين.
Süleyman AteşŞayet sana (uymaz) karşı gelirlerse: "Ben sizin yaptıklarınızdan uzağım," de
Yusuf AliThen if they disobey thee, say: "I am free (of responsibility) for what ye do
«فإن عصوك» عشيرتك «فقل» لهم «إني بريء مما تعملون» من عبادة غير الله.
Süleyman AteşGalib ve esirgeyen(Allah)a tevekkül et
Yusuf AliAnd put thy trust on the Exalted in Might, the Merciful
«وتوكل» بالواو والفاء «على العزيز الرحيم» الله أي فوض إليه جميع أمورك.
Süleyman AteşO, seni görür: Namaza durduğun zaman
Yusuf AliWho seeth thee standing forth (in prayer)
«الذي يراك حين تقوم» إلى الصلاة.
Süleyman AteşVe secde edenler arasında eğilip doğrulurken
Yusuf AliAnd thy movements among those who prostrate themselves
«وتقلبك» في أركان الصلاة قائما وقاعدا وراكعا وساجدا «في الساجدين» المصلين.
Süleyman AteşÇünkü O, işitendir, bilendir
Yusuf AliFor it is He Who heareth and knoweth all things
«إنه هو السميع العليم».
Süleyman AteşŞeytanların kime ineceğini size haber vereyim mi
Yusuf AliShall I inform you, (O people!), on whom it is that the evil ones descend
«هل أنبئكم» يا كفرا مكة «على من تنزل الشياطين» بحذف إحدى التاءين من الأصل.
Süleyman AteşOnlar, her günahkar yalancıya inerler
Yusuf AliThey descend on every lying, wicked person
«تنزل على كل أفاك» كذاب «أثيم» فاجر مثل مسيلمة وغيره من الكهنة.
Süleyman AteşO yalancılar, (şeytanlara) kulak verirler, çokları da yalan söylerler
Yusuf Ali(Into whose ears) they pour hearsay vanities, and most of them are liars
«يلقون» الشياطين «السمع» ما سمعوه من الملائكة إلى الكهنة «وأكثرهم كاذبون» يضمنون إلى المسموع كذبا وكان هذا قبل أن حجبت الشياطين عن السماء.
Süleyman AteşŞa'irlere gelince onlara da azgınlar uyar
Yusuf AliAnd the Poets,- It is those straying in Evil, who follow them
«والشعراء يتبعهم الغاوون» في شعرهم فيقولن به ويرونه عنهم فهم مذمومون.
Süleyman AteşBaksana onlar, her vadide şaşkın şaşkın dolaşırlar
Yusuf AliSeest thou not that they wander distracted in every valley
«ألم تر» تعلم «أنهم في كل واد» من أودية الكلام وفنونه «يهيمون» يمضون فيجازون الحد مدحا وهجاء.
Süleyman AteşVe onlar yapmayacakları şeyleri söylerler
Yusuf AliAnd that they say what they practise not
«وأنهم يقولون» فعلنا «مالا يفعلون» يكذبون.
Süleyman AteşAncak inananlar, iyi işler yapanlar, Allah'ı çok ananlar ve kendilerine zulmedildikten sonra (rakiplerine) üstün gelmeğe çalışanlar böyle değildir. Zulmedenler, yakında nasıl bir devrime uğrayıp devrileceklerini bileceklerdir
Yusuf AliExcept those who believe, work righteousness, engage much in the remembrance of God, and defend themselves only after they are unjustly attacked. And soon will the unjust assailants know what vicissitudes their affairs will take
«إلا الذين آمنوا وعملوا الصالحات» من الشعراء. «وذكروا الله كثيرا» لم يشغلهم الشعر عن الذكر «وانتصروا» بهجوهم الكفار «من بعد ما ظلموا» بهجو الكفار لهم في جملة المؤمنين فليسو مذمومين قال الله تعالى: (لا يحب الله الجهر بالسوء من القول إلا من ظلم) وقال تعالى (فمن اعتدى عليكم فاعتدوا عليه بمثل ما اعتدي عليكم) «وسيعلم الذين ظلموا» من الشعراء وغيرهم «أي منقلب» مرجع «ينقلبون» يرجعون بعد الموت.