26. Ash-Shu'araa سُورَةُ الشُّعَرَاءِ
Süleyman AteşTa sin mim
«طسَمَ» الله أعلم بمراده بذلك.
Süleyman AteşŞunlar o apaçık Kitabın ayetleridir
«تلك» أي هذه الآيات «آيات الكتاب» القرآن والإضافة بمعنى من «المبين» المظهر الحق من الباطل.
Süleyman AteşHerhalde sen, inanmıyorlar diye neredeyse kendini helak edeceksin
«لعلك» يا محمد «باخعٌ نفسك» قاتلها غما من أجل «ألا يكونوا» أي أهل مكة «مؤمنين» ولعل هنا للإشفاق أي أشفق عليها بتخفيف هذا الغم.
Süleyman AteşDilesek onların üzerine gökten bir mu'cize indiririz de boyunları ona eğilir (inanırlar)
«إن نشأ ننزل عليهم من السماء آية فظلّت» بمعنى المضارع: أي تظل، أي تدوم «أعناقهم لها خاضعين» فيؤمنون، ولما وصفت الأعناق بالخضوع الذي هو لأربابها جمعت الصفة جمع العقلاء.
Süleyman AteşRahman'dan onlara hiçbir yeni Zikir (uyarı) gelmez ki, mutlaka ondan yüz çevirici olmasınlar
«وما يأتيهم من ذكر» قرآن «من الرحمن مُحدّث» صفة كاشفة «إلا كانوا عنه معرضين».
Süleyman AteşYalanladılar ama, alay edip durdukları şeyin haberleri, yakında kendilerine gelecektir
«فقد كذبوا» به «فسيأتيهم أنباء» عواقب «ما كانوا به يستهزءُون».
Süleyman AteşYere bakmadılar mı orada her çeşit güzel çifti bitirmişiz
«أوَلم يروا» ينظروا «إلى الأرض كم أنبتنا فيها» أي كثيرا «من كل زوجِ كريم» نوع حسن.
Süleyman AteşŞüphesiz bunda bir ibret vardır, ama yine çokları inanıcı değillerdir
«إن في ذلك لآية» دلالة على كمال قدرته تعالى «وما كان أكثرهم مؤمنين» في علم الله، وكان قال سيبويه: زائدة.
Süleyman AteşŞüphesiz Rabbin, işte üstün O'dur merhamet eden O'dur
«وإن ربك لهو العزيز» ذو العزة ينتقم من الكافرين «الرحيم» يرحم المؤمنين.
Süleyman AteşRabbin Musa'ya seslendi: "O zalim kavme git
«و» اذكر يا محمد لقومك «إذ نادى ربك موسى» ليلة رأى النار والشجرة «أن» أي: بأن «ائت القوم الظالمين» رسولا.
Süleyman AteşFir'avn'ın kavmine. Onlar (kötülüklerden) korunmayacaklar mı
«قوم فرعون» معه ظلموا أنفسهم بالكفر بالله وبني إسرائيل باستعبادهم «ألا» الهمزة للاستفهام الإنكارى «يتقون» الله بطاعته فيوحدونه.
Süleyman Ateş(Musa): "Rabbim, dedi, ben, onların beni yalanlayacaklarından korkuyorum
«قال» موسى «ربِ إني أخاف أن يكذّبون».
Süleyman AteşGöğsüm daralıyor, dilim açılmıyor (tutukluk yapıyor), onun için Harun'a da elçilik ver
«ويضيق صدري» من تكذيبهم لي «ولا ينطلق لساني» بأداء الرسالة للعقدة التي فيه «فأرسل إلى» أخي «هارون» معي.
Süleyman AteşHem benim üzerimde onlara karşı işlediğim bir günah da var (onlardan bir adam öldürmüştüm); onların beni öldürmelerinden korkuyorum
«ولهم عليَّ ذنبٌ» بقتل القبطي منهم «فأخاف أن يقتلون» به.
Süleyman Ateş(Allah): "Hayır, dedi, ikiniz de ayetlerimizle gidin, biz sizinle beraberiz, (aranızda geçecekleri) dinliyoruz
«قال» تعالى: «كلا» لا يقتلونك «فاذهبا» أي أنت وأخوك، ففيه تغليب الحاضر على الغائب «بآياتنا إنا معكم مستمعون» ما تقولون وما يقال لكم، أجريا مجرى الجماعة.
Süleyman AteşFir'avn'e giderek deyin ki: Biz alemlerin Rabbinin elçisiyiz
«فأتِيَا فرعون فقولا إنا» كلاً منا «رسول رب العالمين» إليك.
Süleyman Ateşİsrail oğullarını bizimle beraber gönder
«أن» أي: بأن «أرسل معنا» إلى الشام «بني إسرائيل» فأتياه فقالا له ما ذكر.
Süleyman Ateş(Gittiler, Allah'ın emrini duyurdular. Fir'avn) Dedi ki: "Biz seni, içimizden bir çocuk olarak yetiştirmedik mi? Ömründe nice yıllar aramızda kalmadın mı
«قال» فرعون لموسى «ألم نربِّك فينا» في منازلنا «وليدا» صغيرا قريبا من الولادة بعد فطامه «ولبثت فينا من عمرك سنين» ثلاثين سنة يلبس من ملابس فرعون ويركب من مراكبه وكان يسمى ابنه.
Süleyman AteşVe sonunda o yaptığını da yaptın, sen nankörlerden birisin
«وفعلت فعلتك التي فعلت» هي قتله القبطي «وأنت من الكافرين» الجاحدين لنعمتي عليك بالتربية وعدم الاستعباد.
Süleyman Ateş(Musa): "Onu yaptığım zaman sapıklardan idim" dedi
«قال» موسى «فعلتها إذاً» أي حينئذ «وأنا من الضالين» عما آتاني الله بعدها من العلم والرسالة.
Süleyman AteşSizden korkunca aranızdan kaçtım, sonra Rabbim bana hükümdarlık verdi ve beni elçilerden yaptı
«ففررتُ منكم لما خفتكم فوهب لي ربي حكما» علما «وجعلني من المرسلين».
Süleyman AteşO başıma kaktığın ni'met de İsrail oğullarını köle yapman(yüzünden)dir. (Onları köle diye kullanıp erkek çocuklarını kesmeseydin, senin eline düşmezdim)
«وتلك نعمةٌ تمنُّها عليَّ» أصله تمن بها عليَّ «أن عبدت بني إسرائيل» بيان لتلك: أي اتخذتهم عبيدا ولم تستعبدني لا نعمة لك بذلك لظلمك باستعبادهم وقدر بعضهم أول الكلام همزة استفهام للإنكار.
Süleyman AteşFir'avn dedi ki: "(Ey Musa) alemlerin Rabbi nedir
«قال فرعون» لموسى «وما رب العالمين» الذي قلت إنك رسوله أي: أي شيء هو ولما لم يكن سبيل للخلق إلى معرفة حقيقته تعالى وإنما يعرفونه بصفاته أجابه موسى عليه الصلاة والسلام ببعضها.
Süleyman Ateş(Musa): "Göklerin, yerin ve ikisi arasında bulunan her şeyin Rabbidir. Eğer gerçekten inanan kimseler iseniz (bunu anlarsınız)," dedi
«قال ربُّ السماوات والأرض وما بينهما» أي خالق ذلك «إن كنتم موقنين» بأنه تعالى خالقه فآمنوا به وحده.
Süleyman Ateş(Fir'avn): Çevresinde bulunanlara: "İşitiyor musunuz?" dedi
«قال» فرعون «لمن حوله» من أشراف قومه «ألا تستمعون» جوابه الذي لم يطابق السؤال.
Süleyman Ateş(Musa): "O sizin de Rabbiniz, önceki atalarınızın da Rabbidir" dedi
«قال» موسى «ربكم ورب آبائكم الأولين» وهذا وإن كان داخلا فيما قبله يغيظ فرعون ولذلك.
Süleyman Ateş(Fir'avn): "Size gönderilen bu elçiniz mutlaka delidir" dedi
«قال إنَّ رسولكم الذي أرسل إليكم لمجنون».
Süleyman Ateş(Musa): "Eğer düşünürseniz O, doğunun batının ve bunlar arasında bulunanların da Rabbidir" dedi
«قال» موسى «ربُّ المشرق والمغرب وما بينهما إن كنتم تعقلون» إنه كذلك فآمنوا به وحده.
Süleyman Ateş(Fir'avn ey Musa): "Andolsun ki benden başka tanrı edinirsen, seni mutlaka zindana atılanlardan yapacağım" dedi
«قال» فرعون لموسى «لئن اتخذت إلها غيري لأجعلنَّك من المسجونين» كان سجنه شديدا يحبس الشخص في مكان تحت الأرض وحده لا يبصر ولا يسمع فيه أحدا.
Süleyman Ateş(Musa, peki): "Sana (doğruluğumu) kanıtlayan apaçık bir şey getirmiş olsam da mı?" dedi
«قال» له موسى «أوَلوْ» أي: أتفعل ذلك ولو «جئتك بشيءٍ مبينِ» برهان بيِّن على رسالتي.
Süleyman Ateş(Fir'avn): "Eğer doğrulardansan onu getir (bakalım)," dedi
«قال» فرعون له «فأتِ به إن كنت من الصادقين» فيه.
Süleyman Ateş(Musa), asasını attı, bir de (baktılar ki) o apaçık bir ejderha
«فألقى عصاه فإذا هي ثعبانٌ مبينٌ» حية عظيمة.
Süleyman AteşElini (koltuğunun altından) çıkardı; o da, bakanlara parıl parıl parlayan bir şey oluverdi
«ونزع يده» أخرجها من جيبه «فإذا هي بيضاء» ذات شعاع «للناظرين» خلاف ما كانت عليه من الأدمة.
Süleyman Ateş(Fir'avn), çevresindeki ileri gelenlere: "Bu dedi, bilgin bir büyücüdür
«قال» فرعون «للملإ حوله إنَّ هذا لساحر عليم» فائق في علم السحر.
Süleyman AteşBüyüsüyle sizi toprağınızdan çıkarmak istiyor. Ne buyurursunuz
«يريد أن يخرجكم من أرضكم بسحره فماذا تأمرون».
Süleyman AteşDediler ki: "Onu ve kardeşini eğle, kentlere toplayıcılar gönder
«قالوا أرجه وأخاه» أخّر أمرهما «وابعث في المدائن حاشرين» جامعين.
Süleyman AteşBütün bilgin büyücüleri sana getirsinler
«يأتوك بكل سَحَّار عليم» يفضل موسى في علم السحر.
Süleyman AteşDerken büyücüler belli bir günün belirlenen vaktinde bir araya getirildi
«فجمع السحرة لميقات يوم معلوم» وهو وقت الضحى من يوم الزينة.
Süleyman AteşHalka da: "Siz de toplanır mısınız?" denildi
«وقيل للناس هل أنتم مجتمعون».
Süleyman AteşUmarız ki büyücüler üstün gelirse biz de onlara uyarız
«لعلنا نتبع السحرة إن كانوا هم الغالبين» الاستفهام للحث على الاجتماع والترجي على تقدير غلبتهم ليستمروا على دينهم فلا يتبعوا موسى.
Süleyman AteşBüyücüler gelince Fir'avn'e: "Eğer üstün gelenler biz olursak, bize mutlaka bir ücret var değil mi?" dediler
«فلما جاء السحرة قالوا لفرعون أئن» بتحقيق الهمزتين وتسهيل الثانية وإدخال ألف بينهما على الوجيهين «لنا لأجرا إن كنا نحن الغالبين».
Süleyman AteşEvet dedi, hem o takdirde siz (bana) yakınlardan olacaksınız
«قال نعم وإنكم إذاً» أي حينئذ «لمن المقربين».
Süleyman AteşMusa onlara: "Atacağınızı atın!" dedi
«قال لهم موسى» بعد ما قالوا له (إما أن تُلقي وإما أن نكون نحن الملقين) «ألقوا ما أنتم ملقون» فالأمر فيه للإذن بتقديم إلقائهم توسلا به إلى إظهار الحق.
Süleyman Ateşİplerini ve değneklerini attılar ve "Fir'avn'ın şerefine biz, elbette biz galib geleceğiz" dediler
«فألقوْا حبالهم وعصيهم وقالوا بعزة فرعون إنا لنحن الغالبون».
Süleyman AteşMusa da asasını attı. Birden o, onların uydurduklarını yutmağa başladı
«فألقى موسى عصاه فإذا هي تلقف» بحذف إحدى التاءين من الأصل تبتلع «ما يأفكون» يقلبونه بتمويههم فيخيلون حبالهم وعصيهم أنها حيات تسعى.
Süleyman AteşDerhal büyücüler secdeye kapandılar
«فألقيَ السحرة ساجدين».
Süleyman AteşDediler: "Alemlerin Rabbine inandık
«قالوا آمنا برب العالمين».
Süleyman AteşMusa'nın ve Harun'un Rabbine
«رب موسى وهارون» لعلمهم بأن ما شاهدوه من العصا لا يتأتى بالسحر.
Süleyman Ateş(Fir'avn) dedi: "Ben size izin vermeden mi ona inandınız? O, size büyü öğreten büyüğünüzdür. Öyleyse (size ne yapacağımı) yakında bileceksiniz: Ellerinizi ve ayaklarınızı çapraz olarak keseceğim ve hepinizi asacağım
«قال» فرعون «أآمنتم» بتحقيق الهمزتين وإبدال الثانية ألفا «له» لموسى «قبل أن آذن» أنا «لكم إنه لكبيركم الذي علمكم السحر» فعلَّمك شيئا منه وغلبكم بآخر «فلسوف تعلمون» ما ينالكم مني «لأقطعنَّ أيديكم وأرجلكم من خلاف» أي يد كل واحد اليمنى ورجله اليسرى «ولأصلبنكم أجمعين».
Süleyman AteşZararı yok, dediler, (nasıl olsa) biz Rabbimize döneceğiz
«قالوا لا ضَيْرَ» لا ضرر علينا في ذلك «إنا إلى ربنا» بعد موتنا بأي وجه كان «منقلبون» راجعون في الآخرة.
Süleyman AteşBiz ilk inananlar olduğumuz için Rabbimizin, hatalarımızı bağışlayacağını umarız
«إنا نطمع» نرجوا «أن يغفر لنا ربنا خطايانا أن» أي بأن «كنَّا أول المؤمنين» في زماننا.
Süleyman AteşMusa'ya: "Kullarımı geceleyin (Mısır'dan çıkar), yürüt; siz takibedileceksiniz." diye vahyettik
«وأوحينا إلى موسى» بعد سنين أقامها بينهم يدعوهم بآيات الله إلى الحق فلم يزيدوا إلا عتوا «أن أسر بعبادي» بني إسرائيل وفي قراءة بكسر النون ووصل همزة أسر من سرى لغة في أسرى أي سر بهم ليلا إلى البحر «إنكم مُتَّبعون» يتبعكم فرعون وجنوده فيلجون وراءكم البحر فأنجيكم وأغرقهم.
Süleyman AteşFir'avn, (İsrail oğullarının gittiğini duyunca) kentlere (asker) toplayıcılar gönderdi
«فأرسل فرعون» حين أخبر بسيرهم «في المدائن» قيل كان له ألف مدينة واثنا عشر ألف قرية «حاشرين» جامعين الجيش قائلا.
Süleyman AteşŞunlar, (şu İsrail oğulları), az bir topluluktur dedi
«إن هؤلاء لشرذمةٌ» طائفة «قليلون» قيل كانوا ستمائة ألف وسبعين ومقدمة جيشه سبعمائة ألف فقللهم بالنظر إلى كثرة جيشه.
Süleyman AteşBizi kızdırmaktadırlar
«وإنهم لنا لغائظون» فاعلون ما يغيظنا.
Süleyman AteşBiz, ihtiyatlı, koca bir cemaatiz
«وإنا لجميعٌ حذرون» مستعدون وفي قراءة حاذرون متيقظون.
Süleyman AteşBöylece biz onları çıkardık: bahçeler(in)den, çeşmeler(in)den
قال تعالى: «فأخرجناهم» أي فرعون وقومه من مصر ليلحقوا موسى وقومه «من جنات» بساتين كانت على جانبي النيل «وعيون» أنهار جارية في الدور من النيل.
Süleyman AteşHazineler(in)den ve o güzel yer(lerin)den
«وكنوز» أموال ظاهرة من الذهب والفضة، وسميت كنوزا لأنه لم يعط حق الله تعالى منها «ومقامٍ كريمٍ» مجلس حسن للأمراء والوزراء يحفه أتباعهم.
Süleyman AteşBöylece bunları İsrail oğullarına miras yaptık
«كذلك» أي إخراجنا كما وصفنا «وأورثناها بني إسرائيل» بعد إغراق فرعون وقومه.
Süleyman Ateş(Fir'avn ve adamları), güneş doğarken onların ardına düştüler
«فأتبعوهم» لحقوهم «مشرقين» وقت شروق الشمس.
Süleyman Ateşİki topluluk (yaklaşıp) birbirini görünce Musa'nın adamları: "İşte yakalandık!" dediler
«فلما تراءى الجمعان» رأى كل منهما الآخر «قال أصحاب موسى إنا لمدركون» يدركنا جمع فرعون ولا طاقة لنا به.
Süleyman Ateş(Musa): "Hayır, dedi, Rabbim benimle beraberdir. Bana yol gösterecektir
«قال» موسى «كلا» أي لن يدركونا «إن معي ربي» ينصره «سيهدين» طريق النجاة.
Süleyman AteşMusa'ya: "Değneğinle denize vur!" diye vahyettik. (Vurunca deniz) yarıldı, (on iki yol açıldı). Her bölüm, kocaman bir dağ gibi oldu
قال تعالى: «فأوحينا إلى موسى أن اضرب بعصاك البحر» فضربه «فانفلق» فانشق اثنى عشر فرقا «فكان كل فرق كالطود العظيم» الجبل الضخم بينهما مسالك سلكوها لم يبتل منها سرج الراكب ولا لبده.
Süleyman AteşÖtekileri de buraya yaklaştırdık (Musa ve adamlarının ardından, düşmanları da bu denizde açılan yollara girdiler)
«وأزلفنا» قرَّبنا «ثمَّ» هناك «الآخرين» فرعون وقومه حتى سلكوا مسالكهم.
Süleyman AteşMusa'yı ve beraberinde olanları tamamen kurtardık
«وأنجينا موسى ومن معه أجمعين» بإخراجهم من البحر على هيئته المذكورة.
Süleyman AteşSonra ötekilerini boğduk (Musa ve adamları karaya çıkınca deniz kapandı, Fir'avn ve adamları boğuldu)
«ثم أغرقنا الآخرين» فرعون وقومه بإطباق البحر عليهم لما تم دخولهم في البحر وخروج بني إسرائيل منه.
Süleyman AteşMuhakkak ki bunda bir ibret vardır, ama çokları inanmazlar
«إن في ذلك» إغراق فرعون وقومه «لآيةٌ» عبرة لمن بعدهم «وما كان أكثرهم مؤمنين» بالله لم يؤمن منهم غير آسية امرأة فرعون وحزقيل مؤمن آل فرعون ومريم بنت ناموصى التي دلت على عظام يوسف عليه السلام.
Süleyman AteşŞüphesiz Rabbin, işte üstün O'dur, merhamet eden O'dur
«وإن ربك لهو العزيز» فانتقم من الكافرين بإغراقهم «الرحيم» بالمؤمنين فأنجاهم من الغرق.
Süleyman AteşOnlara İbrahim'in haberini de oku
«واتل عليهم» أي كفار مكة «نبأ» خبر «إبراهيم» ويبدل منه.
Süleyman AteşBabasına ve kavmine: "Neye tapıyorsunuz?" demişti
«إذا قال لأبيه وقومه ما تعبدون».
Süleyman AteşPutlara tapıyoruz, onların önünde ibadete duruyoruz. dediler
«قالوا نعبد أصناما» صرحوا بالفعل ليعطفوا عليه «فنظل لها عاكفين» نقيم نهارا على عبادتها زادوه في الجواب افتخارا به.
Süleyman AteşPeki, dedi, siz du'a ettiğiniz zaman onlar sizi işitiyorlar mı
«قال هل يسمعونكم إذ» حين «تدعون».
Süleyman AteşYahut size fayda veya zarar verebiliyorlar mı
«أو ينفعونكم» إن عبدتموهم «أو يضرونـ» كم إن لم تعبدوهم.
Süleyman AteşHayır, ama babalarımızın böyle yaptıklarını gördük, (onun için biz de böyle yapıyoruz). dediler
«قالوا بل وجدنا آباءنا كذلك يفعلون» أي مثل فعلنا.
Süleyman Ateşİşte gördünüz mü neye tapıyorsunuz? dedi
«قال أفرآيتم ما كنتم تعبدون».
Süleyman AteşSiz ve eski atalarınız
«أنتم وآبائكم الأقدمون».
Süleyman AteşOnlar benim düşmanımdır. Yalnız alemlerin Rabbi (benim dostumdur)
«فإنهم عدو لي» لا أعبدهم «إلا» لكن «ربَّ العالمين» فإني أعبده.
Süleyman AteşBeni yaratan ve bana yol gösteren O'dur
«الذي خلقني فهو يهدين» إلى الدين.
Süleyman AteşBana yediren ve içiren O'dur
«والذي هو يطعمني ويسقين».
Süleyman AteşHastalandığım zaman bana şifa veren O'dur
«وإذا مرضت فهو يشفين».
Süleyman AteşBeni öldürecek, sonra diriltecek O'dur
«والذي يُميتني ثم يحيين».
Süleyman AteşCeza günü hatamı bağışlayacağını umduğum da O'dur
«والذي أطمع» أرجو «أن يغفر لي خطيئتي يوم الدين» الجزاء.
Süleyman AteşRabbim, bana hüküm (hükümdarlık, bilgi) ver ve beni Salihler arasına kat
«رب هب لي حكما» علما «وألحقني بالصالحين» النبيين.
Süleyman AteşSonra gelenler arasında bana, bir doğruluk dili nasib eyle (sonraki nesiller arasında hayır ile anılmamı sağla)
«واجعل لي لسان صدق» ثناء حسنا «في الآخرين» الذين يأتون بعدي إلى يوم القيامة.
Süleyman AteşBeni ni'met(i bol olan) cennetinin varislerinden kıl
«واجعلني من ورثة جنة النعيم» ممن يعطاها.
Süleyman AteşBabamı da bağışla. Çünkü o, sapıklardandır. And forgive my father. Lo! he is of those who err
«واغفر لأبي إنه كان من الضالين» بأن تتوب عليه فتغفر له وهذا قبل أن يتبين له أنه عدو لله كما ذكر في سورة براءة.
Süleyman Ateş(Kulların) diriltilecekleri gün, beni utandırma
«ولا تخزني» تفضحني «يوم يُبعثون» الناس.
Süleyman AteşO gün ki, ne mal, ne de oğullar yarar vermez
قال تعالى فيه: «يوم لا ينفع مال ولا بنون» أحدا
Süleyman AteşAncak Allah'a sağlam ve temiz kalb getiren (yarar görür)
«إلا» لكن «من أتى الله بقلب سليم» من الشرك والنفاق وهو قلب المؤمن فإنه ينفعه ذلك.
Süleyman Ateş(O gün) cennet, korunanlara yaklaştırılır
«وأُزلفت الجنة» قربت «للمتقين» فيرونها.
Süleyman AteşCehennem de azgınların karşısına çıkarılır
«وبرزت الجحيم» أظهرت «للغاوين» الكافرين.
Süleyman AteşOnlara "Hani taptıklarınız nerede?" denilir
«وقيل لهم أين ما كنتم تعبدون».
Süleyman AteşO Allah'tan başka (taptıklarınız) size yardım ediyorlar mı, yahut kendilerine yardımları dokunuyor mu
«من دون الله» أي غيره من الأصنام «هل ينصرونكم» بدفع العذاب عنكم «أو ينتصرون» بدفعه عن أنفسهم، لا.
Süleyman AteşOnlar ve azgınlar, tepe taklak oraya atılırlar
«فكُبْكِبوا» ألقوا «فيها هم والغاوون».
Süleyman Ateşİblis'in bütün askerleri de
«وجنود إبليس» أتباعه، ومن أطاعه من الجن والإنس «أجمعون».
Süleyman AteşOnlar orada (putlarıyle) çekişerek derler ki
«قالوا» أي الغاوون «وهم فيها يختصمون» مع معبوديهم.
Süleyman AteşVallahi biz apaçık bir sapıklık içinde imişiz
«تالله إن» مخففة من الثقلية واسمها محذوف أي إنه «كنا لفي ضلال مبين» بين.
Süleyman AteşÇünkü sizi alemlerin Rabbine eşit tutuyorduk
«إذ» حيث «نسويكم برب العالمين» في العبادة.
Süleyman AteşAma bizi saptıran o suçlulardır
«وما أضلنا» عن الهدى «إلا المجرمون» أي الشياطين أو أوّلونا الذين اقتدينا بهم.
Süleyman AteşŞimdi artık bizim ne şefa'atçilerimiz var
«فما لنا من شافعين» كما للمؤمنين من الملائكة والنبيين والمؤمنين.
Süleyman AteşNe de sıcak bir dostumuz
«ولا صديق حميم» يهمه أمرنا.
Süleyman AteşAh keşke bir dönüşümüz daha olsa da inananlardan olsak
«فلو أن لنا كرَّة» رجعة إلى الدنيا «فنكون من المؤمنين» لو هنا للتمني ونكون جوابه.
Süleyman AteşMuhakkak ki bunda bir ibret vardır, ama yine çokları inanmazlar
«إن في ذلك» المذكور من قصة إبراهيم وقومه «لآية وما كان أكثرهم مؤمنين».
Süleyman AteşŞüphesiz Rabbin, işte üstün O'dur, merhamet eden O'dur
«وإن ربك لهم العزيز الرحيم».
Süleyman AteşNuh kavmi de gönderilen elçileri yalanladı
«كذبت قوم نوح المرسلين» بتكذيبهم له لاشتراكهم في المجيء بالتوحيد، أو لأنه لطول لبثه فيهم كأنه رسل وتأنيث قوم باعتبار معناه وتذكيره باعتبار لفظه.
Süleyman AteşKardeşleri Nuh onlara: "Korunmaz mısınız?" demişti
«إذ قال لهم أخوهم» نسبا «نوح ألا تتقون» الله.
Süleyman AteşBen size gönderilmiş güvenilir bir elçiyim
«إني لكم رسول أمين» على تبليغ ما أرسلت به.
Süleyman AteşAllah'tan korkun ve bana ita'at edin
«فاتقوا الله وأطيعون» فيما آمركم به من توحيد الله وطاعته.
Süleyman AteşBen sizden, buna karşı bir ücret istemiyorum. Benim ücretim, yalnız alemlerin Rabbine aittir
«وما أسألكم عليه» على تبليغه «من أجر إن» ما «أجريَ» أي ثوابي «إلا على رب العالمين».
Süleyman AteşÖyle ise Allah'tan korkun ve bana ita'at edin
«فاتقوا الله وأطيعون» كرره تأكيدا.
Süleyman AteşDediler ki: "Sana bayağı kimseler uymuşken biz sana inanır mıyız
«قالوا أنؤمن» نصدق «لك» لقولك «واتبعك» وفي قراءة وأتباعك جمع تابع مبتدأ «الأرذلون» السفلة كالحاكة والأساكفة.
Süleyman AteşDedi ki: "Ben onların yaptıklarını(n iç yüzünü) bilmem (ben ancak görünüşe göre hüküm veririm)
«قال وما علمي» أيّ علم لي «بما كانوا يعلمون».
Süleyman AteşAnlayışınız olsa, onların hesabının Rabbime aidolduğunu bilirsiniz
«إن» ما «حسابهم إلا على ربي» فيجازيهم «لو تشعرون» تعلمون ذلك ما عبَّدتموهم.
Süleyman AteşBen inananları kovacak değilim
«وما أنا بطارد المؤمنين».
Süleyman AteşBen sadece apaçık bir uyarıcıyım
«إن» ما «أنا إلا نذير مبين» بيَّن الإنذار.
Süleyman AteşDediler: "Ey Nuh, (bu dediğinden) vazgeçmezsen mutlaka taşlananlardan olacaksın
«قالوا لئن لم تنته يا نوح» عما تقول لنا «لتكونن من المرجومين» بالحجارة أو بالشتم.
Süleyman Ateş(Nuh): "Rabbim, dedi, kavmim beni yalanladı
«قال» نوح «رب إن قومي كذبون».
Süleyman AteşBenimle onların arasını aç (aramızda hükmet), beni ve benimle beraber bulunan mü'minleri kurtar
«فافتح بيني وبينهم فتحا» أي احكم «ونجني ومن معي من المؤمنين».
Süleyman AteşBiz de onu ve onunla beraber bulunanları, dolu gemi içinde kurtardık
قال تعالى «فأنجيناه ومن معه في الفلك المشحون» المملوء من الناس والحيوان والطير.
Süleyman AteşSonra bunun ardından, geride kalanları boğduk
«ثم أغرقنا بعد» بعد إنجائهم «الباقين» من قومه.
Süleyman AteşMuhakkak ki bunda bir ibret vardır, ama yine çokları inanmazlar
«إن ذلك لآية وما كان أكثرهم مؤمنين».
Süleyman AteşŞüphesiz Rabbin, işte üstün O'dur, merhamet eden O'dur
«وإن ربك لهو العزيز الرحيم».
Süleyman AteşAd (kavmi) de, gönderilen elçileri yalanladı
«كذبت عادٌ المرسلين».
Süleyman AteşKardeşleri Hud onlara: "Korunmaz mısınız?" demişti
«إذ قال لهم أخوهم هود ألا تتقون».
Süleyman AteşBen size gönderilmiş güvenilir bir elçiyim
«إني لكم رسول أمين».
Süleyman AteşAllah'tan korkun ve bana ita'at edin
«فاتقوا الله وأطيعون».
Süleyman AteşBen sizden buna karşı bir ücret istemiyorum. Benim ücretim yalnız alemlerin Rabbine aittir
«وما أسألكم عليه من أجر إن» ما «أجري إلا على رب العالمين».
Süleyman AteşSiz her yol üzerine, (gelip geçenleri yanıltmak için) bir işaret yapıp da boş şeyle mi uğraşıyorsunuz
«أتبنون بكل ريع» مكان مرتفع «آية» بنا علما للمارة «تعبثون» ممن يمر بكم وتسخرون منهم والجملة حال من ضمير تبنون.
Süleyman AteşBelki ebedi yaşarsınız diye köşkler (ve müstahkem kaleler) ediniyorsunuz
«وتتخذون مصانع» للماء تحت الأرض «لعلكم» كأنكم «تخلدون» فيها لا تموتون.
Süleyman Ateş(Bir kavmi) yakaladığınız zaman da zorbalar gibi yakalıyorsunuz
«وإذا بطشتم» بضرب أو قتل «بطشتم جبارين» من غير رأفة.
Süleyman AteşAllah'tan korkun ve bana ita'at edin
«فاتقوا الله» في ذلك «وأطيعون» فيما أمرتكم به.
Süleyman AteşSize bildiğiniz ni'metleri bol bol veren(Allah)dan korkun. Keep your duty toward Him Who hath aided you with (the good things) that ye know
«واتقوا الذي أمدكم» أنعم عليكم «بما تعملون».
Süleyman AteşO size verdi: davarlar, oğullar
«أمدكم بأنعام وبنين».
Süleyman AteşBahçeler, çeşmeler
«وجنات» بساتين «وعيون» أنهار.
Süleyman AteşDoğrusu ben size büyük bir günün azabı(nın çarpması)ndan korkuyorum
«إني أخاف عليكم عذاب يوم عظيم» في الدنيا والآخرة إن عصيتموني.
Süleyman AteşDediler ki: "Öğüt versen de, öğüt verenlerden olmasan da bizce birdir
«قالوا سواء علينا» مستو عندنا «أوعظت أم لم تكن من الواعظين» أصلا أي لا نرعوي لوعظك.
Süleyman AteşBu (davranışımız), sadece evvelkilerin ahlakı(ve geleneği)dir
«إن» ما «هذا» الذي خوفنا به «إلا خَلْق الأولين» اختلافهم وكذبهم وفي قراءة بضم الخاء واللام أي ما هذا الذي نحن عليه من إنكار للبعث إلا خلق الأولين أي طبيعتهم وعادتهم.
Süleyman AteşBiz azaba uğratılacak değiliz
«وما نحن بمعذبين».
Süleyman Ateş(Böylece) onu yalanladılar. Biz de onları helak ettik. Muhakkak ki bunda bir ibret vardır, ama yine çokları inanmazlar
«فكذبوه» بالعذاب «فأهلكناهم» في الدنيا بالريح «إن في ذلك لآية وما كان أكثرهم مؤمنين».
Süleyman AteşŞüphesiz Rabbin, işte üstün O'dur, merhamet eden O'dur
««إن ربك لهو العزيز الرحيم».
Süleyman AteşSemud (kavmi) de gönderilen elçileri yalanladı
«كذبت ثمود المرسلين».
Süleyman AteşKardeşleri Salih, onlara demişti ki: "Korunmaz mısınız
«إذ قال لهم أخوهم صالح ألا تتقون».
Süleyman AteşBen sizin için güvenilir bir elçiyim
«إني لكم رسول أمين».
Süleyman AteşAllah'tan korkun ve bana ita'at edin
«فاتقوا الله وأطيعون».
Süleyman AteşBen sizden buna karşı bir ücret istemiyorum. Benim ücretim yalnız alemlerin Rabbine aittir
«وما أسألكم عليه من أجر إن» ما «أجري إلا على رب العالمين».
Süleyman AteşSiz burada güven içinde bırakılacağınızı mı sanıyorsunuz
«أتتركون في ما ههنا» من الخيرات «آمنين».
Süleyman AteşBöyle bahçelerde, çeşme başlarında
«في جنات وعيون».
Süleyman AteşEkinler ve yumuşak tomurcuklu güzel hurmalıklar arasında
«وزروع ونخل طلعها هضيم» لطيف لين.
Süleyman AteşDağlardan ustalıkla evler yontuyorsunuz
«وتنحتون من الجبال بيوتا فرهين» بطرين وفي قراءة فارهين حاذقين.
Süleyman AteşAllah'tan korkun ve bana ita'at edin
«فاتقوا الله وأطيعون» فيما أمرتكم به.
Süleyman AteşO aşırıların emrine uymayın
«ولا تطيعوا أمر المسرفين».
Süleyman AteşYeryüzünde bozgunculuk yapan, ıslah etmeyen o kimseler(in sözüyle hareket etmeyin)
«الذين يفسدون في الأرض» بالمعاصي «ولا يصلحون» بطاعة الله.
Süleyman AteşDediler: Sen, iyice büyülenmişlerdensin
«قالوا إنما أنت من المسحرين» الذين سحروا كثيرا حتى غلب على عقلهم.
Süleyman AteşSen de bizim gibi bir insansın. Eğer doğrulardansan bize bir mu'cize getir
«ما أنت» أيضا «إلا بشر مثلنا فأت بآية إن كنتم من الصادقين» في رسالتك.
Süleyman AteşDedi: "İşte bu dişi deve(mu'cize)dir. (Bir gün) onun su içme hakkı var, belli bir günün su içme hakkı da sizin
«قال هذه ناقة لها شرب» نصيب من الماء «ولكم شرب يوم معلوم».
Süleyman AteşSakın, ona bir kötülük dokundurmayın, sonra büyük bir günün azabı sizi yakalar
«ولا تمسوها بسوء فيأخذكم عذاب يوم عظيم» بعظم العذاب.
Süleyman AteşNihayet onu kestiler, ama pişman oldular
«فعقروها» عقرها بعضهم برضاهم «فأصبحوا نادمين» على عقرها.
Süleyman AteşVe azab onları yakaladı. Muhakkak ki bunda bir ibret vardır, ama yine çokları inanmazlar
«فأخذهم العذاب» الموعود به فهلكوا «إن في ذلك لآية وما كان أكثرهم مؤمنين».
Süleyman AteşŞüphesiz Rabbin, işte üstün O'dur, merhamet eden O'dur
«وإن ربك لهو العزيز الرحيم».
Süleyman AteşLut (kavmi) de gönderilen elçileri yalanladı
«كذبت قوم لوط المرسلين».
Süleyman AteşKardeşleri Lut, onlara "Korunmaz mısınız?" demişti
«إذ قال لهم أخوهم لوط ألا تتقون».
Süleyman AteşBen sizin için güvenilir bir elçiyim
«إني لكم رسول أمين».
Süleyman AteşAllah'tan korkun ve bana ita'at edin
«فاتقوا الله وأطيعون».
Süleyman AteşBen sizden buna karşı bir ücret istemiyorum. Benim ücretim yalnız alemlerin Rabbine aittir. And I ask of you no wage therefore; my wage is the concern only of the Lord of the Worlds
«وما أسألكم عليه من أجر إن» ما «أجري إلا على رب العالمين».
Süleyman AteşAlemlerin içinde erkeklere mi gidiyorsunuz
«أتأتون الذكران من العالمين» الناس.
Süleyman AteşVe Rabbinizin sizin için yarattığı eşlerinizi bırakıyorsunuz? Siz sınırı aşan bir kavimsiniz
«وتذرون ما خلق لكم ربكم من أزواجكم» أي أقبالهن «بل أنتم قوم عادون» متجاوزون الحلال إلى الحرام.
Süleyman AteşDediler: "Ey Lut, andolsun, eğer (bundan) vazgeçmezsen, mutlaka sürülenlerden olacaksın
«قالوا لئن لم تنته يا لوط» عن إنكارك علينا «لتكونن من المخرجين» من بلدتنا.
Süleyman Ateş(Lut) dedi: "Ben sizin bu işinize, (kadınları bırakıp erkeklere gidişinize) kızanlardanım
«قال» لوط «إني لعملكم من القالين» المبغضين.
Süleyman AteşRabbim, beni ve ailemi bunların yaptıklarından kurtar
«رب نجني وأهلي مما يعلمون» أي من عذابه.
Süleyman AteşBiz de onu ve ailesini tamamen kurtardık
«فنجيناه وأهله أجمعين».
Süleyman AteşYalnız geride kalanlar arasında bulunan bir koca karıyı (kurtarmadık)
«إلا عجوزا» امرأته «في الغابرين» الباقين أهلكناها.
Süleyman AteşSonra ötekilerini hep yıktık, helak ettik
«ثم دمرنا الآخرين» أهلناهم.
Süleyman AteşVe üzerlerine bir yağmur yağdırdık, uyarıl(ıp da yola gelmey)enlerin yağmuru hakikaten çok kötü oldu
«وأمطرنا عليهم مطرا» حجارة من جملة الإهلاك «فساء مطر المنذرين» مطرهم.
Süleyman AteşMuhakkak ki bunda bir ibret vardır, ama yine çokları inanmazlar
«إن في ذلك لآية وما كان أكثرهم مؤمنين».
Süleyman AteşŞüphesiz Rabbin, işte üstün O'dur, merhamet eden O'dur
«وإن ربك لهو العزيز الرحيم».
Süleyman AteşEyke halkı da gönderilen elçileri yalanladı
«كذب أصحاب الأيكة» وفي قراءة بحذف الهمزة وإلقاء حركتها على اللام وفتح الهاء: هي غيضة شجر قرب مدين «المرسلين».
Süleyman AteşŞu'ayb, onlara demişti ki: "Korunmaz mısınız
«إذ قال لهم شعيب» لم يقل أخوهم لأنه لم يكن منهم «ألا تتقون».
Süleyman AteşBen sizin için güvenilir bir elçiyim
«إني لكم رسول أمين».
Süleyman AteşAllah'tan korkun ve bana ita'at edin
«فاتقوا الله وأطيعون».
Süleyman AteşBen sizden, buna karşı bir ücret istemiyorum. Benim ücretim yalnız alemlerin Rabbine aittir
«وما أسألكم عليه من أجر إن» ما «أجري إلا على رب العالمين».
Süleyman AteşÖlçüyü tam yapın, eksiltenlerden olmayın
«أوْفوا الكيل» أتموه «ولا تكونوا من المخسرين» الناقصين.
Süleyman AteşDoğru terazi ile tartın
«وزنوا بالقسطاس المستقيم» الميزان السوي.
Süleyman Ateşİnsanların haklarını kısmayın. Yeryüzünde bozgunculuk yaparak karışıklık çıkarmayın
«ولا تبخسوا الناس أشياءهم» لا تنقصوهم من حقهم شيئا «ولا تعثوْا في الأرض مفسدين» بالقتل وغيره من عَثِيَ بكسر المثلثة أفسد ومفسدين حال مؤكدة لمعنى عاملها.
Süleyman AteşSizi ve önceki nesilleri yaratandan korkun. And keep your duty unto Him Who created you and the generations of the men of old
«واتقوا الذي خلقكم والجبلة» الخليقة «الأولين».
Süleyman AteşDediler: "Sen iyice büyülenmişlerdensin
«قالوا إنما أنت من المسحرين».
Süleyman AteşSen de bizim gibi bir insansın, biz seni mutlaka yalancılardan sanıyoruz
«وما أنت إلا بشر مثلنا وإن» مخففة من الثقيلة واسمها محذوف أي إنه «نظنك لمن الكاذبين».
Süleyman AteşEğer doğrulardansan o halde üzerimize gökten parçalar düşür
«فأسقط علينا كسْفا» بسكون السين وفتحها قطعا «من السماء إن كنت من الصادقين» في رسالتك.
Süleyman AteşRabbim yaptığınızı daha iyi bilir dedi
«قال ربي أعلم بما تعملون» فيجازيكم به.
Süleyman AteşOnu yalanladılar, nihayet o gölge gününün azabı, kendilerini yakaladı. Gerçekten o, büyük bir günün azabı idi
«فكذبوه فأخذهم عذاب يوم الظلة» هي سحابة أظلتهم بعد حر شديد أصابهم فأمطرت عليهم نارا فاحترقوا «إنه كان عذاب يوم عظيم».
Süleyman AteşMuhakkak ki bunda bir ibret vardır ama yine çokları inanmazlar
«إن في ذلك لآية وما كان أكثرهم مؤمنين».
Süleyman AteşŞüphesiz Rabbin, işte üstün O'dur, merhamet eden O'dur
«وإن ربك لهو العزيز الرحيم».
Süleyman AteşMuhakkak ki o (Kur'an), alemlerin Rabbinin indirmesidir
«وإنه» أي القرآن «لتنزيل رب العالمين».
Süleyman AteşOnu, er-Ruhu'l-Emin (güvenilir ruh, Cebrail) indirdi
«نزل به الروح الأمين» جبريل.
Süleyman AteşSenin kalbine; uyarıcılardan olman için
«على قلبك لتكون من المنذرين».
Süleyman AteşApaçık Arapça bir dille
«بلسان عربي مبين» بيَّن وفي قراءة بتشديد نزل ونصب الروح والفاعل الله.
Süleyman AteşO(nun içeriği), evvelkilerin Kitaplarında da vardır
«وإنه» ذكر القرآن المنزل على محمد «لفي زُبُر» كتب «الأولين» كالتوراة والإنجيل.
Süleyman Ateşİsrail oğulları bilginlerinin onu bilmesi de onlar için (Kur'an'ın Güvenilir Ruh tarafından vahyedildiğine) yeterli bir delil değil mi
«أو لم يكن لهم» لكفار مكة «آية» على ذلك «أن يعلمه علماء بني إسرائيل» كعبد الله بن سلام وأصحابه من الذين آمنوا فإنهم يخبرون بذلك، ويكن بالتحتانية ونصب آية وبالفوقانية ورفع آية.
Süleyman AteşBiz onu yabancılardan birine indirseydik de
«ولو نزلناه على بعض الأعجمين» جمع أعجم.
Süleyman AteşOnu onlara okusaydı, ona inanmazlardı
«فقرأه عليهم» كفار مكة «ما كانوا به مؤمنين» أنفة من اتباعه.
Süleyman AteşBiz onu, suçluların kalblerine öyle soktuk
«كذلك» أي مثل إدخالنا التكذيب به بقراءة الأعجمي «سلكناه» أدخلنا التكذيب به «في قلوب المجرمين» كفار مكة بقراءة النبي.
Süleyman AteşAcı azabı görünceye kadar da ona inanmazlar
«لا يؤمنون به حتى يروا العذاب الأليم».
Süleyman AteşAzab onlara öyle ansızın gelir ki, onlar hiç farkında olmazlar
«فيأتيهم بغتة وهم لا يشعرون».
Süleyman Ateş(Birden onu karşılarında bulunca) Acaba bize süre verilir mi?" derler
«فيقولوا هل نحن منظرون» لنؤمن فيقال لهم: لا قالوا: متى هذا العذاب، قال تعالى.
Süleyman AteşHala bizim azabımızı mı acele istiyorlar (doğru söyleyenlerden isen bizi tehdidettiğin azabı getir mi diyorlar)
«أفبعذابنا يستعجلون».
Süleyman AteşBaksana, biz onları yıllarca yaşatsak
«أفرأيت» أخبرني «إن متَّعناهم سنين».
Süleyman AteşSonra tehdidedildikleri (azab) kendilerine gelse
«ثم جاءهم ما كانوا يوعدون» من العذاب.
Süleyman AteşO yaşatıldıkları (zevk-u sefa sürdükleri) şeyler, kendilerine ne yarar sağlardı
«ما» إستفهامية بمعنى: أي شيء «أغنى عنهم ما كانوا يمتعون» في دفع العذاب أو تخفيفه أي: لم يغن.
Süleyman AteşBiz, hiçbir kenti helak etmedik ki onun uyarıcıları olmasın (helak etmeden önce mutlaka uyarıcı gönderdik)
«وما أهلكنا من قرية إلا لها منذرون» رسل تنذر أهلها.
Süleyman Ateş(Uyarıcılar) uyarırlardı. Biz zulmediciler değildik
«ذكرى» عظة لهم «وما كنا ظالمين» في إهلاكهم بعد إنذارهم ونزل ردا لقول المشركين.
Süleyman AteşO(Kur'a)n'ı şeytanlar (cinler) indirmedi
«وما تنزلت به» بالقرآن «الشياطين».
Süleyman AteşBu, onlara yaraşmaz ve zaten yapamazlar da
«وما ينبغي» يصلح «لهم» أن ينزلوا به «وما يستطيعون» ذلك.
Süleyman AteşÇünkü onlar, (meleklerin sözlerini) işitmekten uzaklaştırılmışlardır
«إنهم عن السمع» لكلام الملائكة «لمعزولون» بالشهب.
Süleyman AteşAllah ile beraber başka bir tanrı çağırma, sonra azabedilenlerden olursun
«فلا تدع مع الله إلها آخر فتكون من المعذبين» إن فعلت ذلك الذي دعوك إليه.
Süleyman AteşEn yakın akrabanı uyar
(وأنذر عشيرتك الأقربين) وهم بنو هاشم وبنو عبد المطلب "" وقد أنذرهم جهارا "" رواه البخاري ومسلم.
Süleyman AteşVe sana uyan mü'minlere kanadını indir (onlara karşı mütevazi ve şefkatli davran)
«واخفض جناحكْ» ألن جانبك «لمن اتبعك من المؤمنين» الموحدين.
Süleyman AteşŞayet sana (uymaz) karşı gelirlerse: "Ben sizin yaptıklarınızdan uzağım," de
«فإن عصوك» عشيرتك «فقل» لهم «إني بريء مما تعملون» من عبادة غير الله.
Süleyman AteşGalib ve esirgeyen(Allah)a tevekkül et
«وتوكل» بالواو والفاء «على العزيز الرحيم» الله أي فوض إليه جميع أمورك.
Süleyman AteşO, seni görür: Namaza durduğun zaman
«الذي يراك حين تقوم» إلى الصلاة.
Süleyman AteşVe secde edenler arasında eğilip doğrulurken
«وتقلبك» في أركان الصلاة قائما وقاعدا وراكعا وساجدا «في الساجدين» المصلين.
Süleyman AteşÇünkü O, işitendir, bilendir
«إنه هو السميع العليم».
Süleyman AteşŞeytanların kime ineceğini size haber vereyim mi
«هل أنبئكم» يا كفرا مكة «على من تنزل الشياطين» بحذف إحدى التاءين من الأصل.
Süleyman AteşOnlar, her günahkar yalancıya inerler
«تنزل على كل أفاك» كذاب «أثيم» فاجر مثل مسيلمة وغيره من الكهنة.
Süleyman AteşO yalancılar, (şeytanlara) kulak verirler, çokları da yalan söylerler
«يلقون» الشياطين «السمع» ما سمعوه من الملائكة إلى الكهنة «وأكثرهم كاذبون» يضمنون إلى المسموع كذبا وكان هذا قبل أن حجبت الشياطين عن السماء.
Süleyman AteşŞa'irlere gelince onlara da azgınlar uyar
«والشعراء يتبعهم الغاوون» في شعرهم فيقولن به ويرونه عنهم فهم مذمومون.
Süleyman AteşBaksana onlar, her vadide şaşkın şaşkın dolaşırlar
«ألم تر» تعلم «أنهم في كل واد» من أودية الكلام وفنونه «يهيمون» يمضون فيجازون الحد مدحا وهجاء.
Süleyman AteşVe onlar yapmayacakları şeyleri söylerler
«وأنهم يقولون» فعلنا «مالا يفعلون» يكذبون.
Süleyman AteşAncak inananlar, iyi işler yapanlar, Allah'ı çok ananlar ve kendilerine zulmedildikten sonra (rakiplerine) üstün gelmeğe çalışanlar böyle değildir. Zulmedenler, yakında nasıl bir devrime uğrayıp devrileceklerini bileceklerdir
«إلا الذين آمنوا وعملوا الصالحات» من الشعراء. «وذكروا الله كثيرا» لم يشغلهم الشعر عن الذكر «وانتصروا» بهجوهم الكفار «من بعد ما ظلموا» بهجو الكفار لهم في جملة المؤمنين فليسو مذمومين قال الله تعالى: (لا يحب الله الجهر بالسوء من القول إلا من ظلم) وقال تعالى (فمن اعتدى عليكم فاعتدوا عليه بمثل ما اعتدي عليكم) «وسيعلم الذين ظلموا» من الشعراء وغيرهم «أي منقلب» مرجع «ينقلبون» يرجعون بعد الموت.