37. As-Saaffaat سُورَةُ الصَّافَّاتِ
Süleyman AteşAndolsun o sıra sıra dizilenlere
Saheeh InternationalBy those [angels] lined up in rows
Ali BulaçSaflar halinde dizilenlere andolsun
«والصافات صفّا» الملائكة تصف نفوسها في العبادة أو أجنحتها في الهواء تنتظر ما تؤمر به.
Süleyman AteşBağırıp sürenlere
Saheeh InternationalAnd those who drive [the clouds]
Ali BulaçHaykırıp sürükleyenlere
«فالزاجرات زجرا» الملائكة تزجر السحاب أي تسوقه.
Süleyman AteşZikir okuyanlara
Saheeh InternationalAnd those who recite the message
Ali BulaçZikir okuyanlara
«فالتاليات» أي قراء القرآن يتلونه «ذكرا» مصدر من معنى التاليات.
Süleyman AteşKi Tanrınız, birdir
Saheeh InternationalIndeed, your God is One
Ali BulaçTartışmasız, sizin İlahınız gerçekten birdir
«إن إلهكم» يا أهل مكة «لواحد».
Süleyman AteşGöklerin, yerin ve bunlar arasında bulunanların Rabbi, doğuların da Rabbidir
Saheeh InternationalLord of the heavens and the earth and that between them and Lord of the sunrises
Ali BulaçGöklerin, yerin ve ikisi arasında bulunanların Rabbidir, doğuların da Rabbidir
«ربُّ السماوات والأرض وما بينهما وربُّ المشارق» أي والمغارب للشمس، لها كل يوم مشرق ومغرب.
Süleyman AteşBiz en yakın göğü bir zinetle, yıldızlarla süsledik
Saheeh InternationalIndeed, We have adorned the nearest heaven with an adornment of stars
Ali BulaçŞüphesiz Biz dünya göğünü 'çekici bir süsle', yıldızlarla süsleyip-donattık
«إنَّا زينا السماء الدنيا بزينة الكواكب» أي بضوئها أو بها، والإضافة للبيان كقراءة تنوين زينة المبينة بالكواكب.
Süleyman AteşVe (onu) ita'at dışına çıkan her türlü şeytandan koruduk
Saheeh InternationalAnd as protection against every rebellious devil
Ali BulaçVe itaatten çıkmış her azgın şeytandan koruduk
«وحفظا» منصوب بفعل مقدر: أي حفظناها بالشهب «من كل» متعلق بالمقدر «شيطان مارد» عاتٍ خارج عن الطاعة.
Süleyman AteşO (şeyta)nlar mele-i A'layı (yüce melekler topluluğunu) dinleyemezler; her yandan kendilerine (ışınlar) atılır
Saheeh International[So] they may not listen to the exalted assembly [of angels] and are pelted from every side
Ali BulaçKi onlar, Mele'i A'la'ya kulak verip dinleyemezler, her yandan kovulup atılırlar
«لا يسمعون» أي الشياطين مستأنف، وسماعهم هو في المعنى المحفوظ عنه «إلى الملأ الأعلى» الملائكة في السماء، وعدِّي السماع بإلى لتضمنه معنى الإصغاء وفي قراءة بتشديد الميم والسين أصله يتسمعون أدغمت التاء في السين «ويقذفون» أي الشياطين بالشهب «من كل جانب» من آفاق السماء.
Süleyman AteşKovulurlar. Onlar için sürekli bir azab vardır
Saheeh InternationalRepelled; and for them is a constant punishment
Ali BulaçUzaklaştırılırlar. Onlara kesintisiz bir azap vardır
«دُحُورا» مصدر دحره: أي طرده وأبعده وهو مفعول له «ولهم» في الآخرة «عذاب واصب» دائم.
Süleyman AteşYalnız (yüce topluluktan) bir söz kapan olursa, onu da delici bir şihab (ışın)izler
Saheeh InternationalExcept one who snatches [some words] by theft, but they are pursued by a burning flame, piercing [in brightness]
Ali BulaçAncak (sözü hırsızlama) çalıp-kapan olursa, artık onu da delip geçen 'yakıcı bir alev' izler (ve yok eder)
«إلا من خطف الخطفة» مصدر: أي المرة، والاستثناء من ضمير يسمعون: أي لا يسمع إلا الشيطان الذي سمع الكلمة من الملائكة فأخذها بسرعة «فأتبعه شهاب» كوكب مضيء «ثاقب» يثقبه أو يحرقه أو يخبله.
Süleyman AteşŞimdi onlara sor: Yaratılış bakımından kendileri mi daha çetin, yoksa bizim yarattıklarımız mı? Biz kendilerini yapışkan bir çamurdan yarattık
Saheeh InternationalThen inquire of them, [O Muhammad], "Are they a stronger [or more difficult] creation or those [others] We have created?" Indeed, We created men from sticky clay
Ali BulaçŞimdi onlara sor: Yaratılış bakımından onlar mı daha zorlu, yoksa Bizim yarattıklarımız mı? Doğrusu Biz onları, cıvık-yapışkan bir çamurdan yarattık
«فاستفتهم» استخبر كفار مكة تقريرا أو توبيخا «أهم أشد خلقا أم من خلقنا» من الملائكة والسماوات والأرضين وما فيهما وفي الإتيان بمن تغليب العقلاء «إنا خلقناهم» أي أصلهم آدم «من طين لازب» لازم يلصق باليد: المعنى أن خلقهم ضعيف فلا يتكبروا بإنكار النبي والقرآن المؤدي إلى هلاكهم اليسير.
Süleyman AteşHayır sen (bu muhteşem kudrete) hayran kaldın; onlarsa (seninle) alay ediyorlar
Saheeh InternationalBut you wonder, while they mock
Ali BulaçHayır, sen (bu muhteşem yaratışa ve onların inkarına) şaşırdın kaldın; onlar ise alay edip duruyorlar
«بل» للانتقال من غرض إلى آخر وهو الإخبار بحاله وحالهم «عجبتَ» بفتح التاء خطابا للنبي صلى الله عليه وسلم، أي من تكذيبهم إياك «و» هم «يسخرون» من تعجبك.
Süleyman AteşKendilerine öğüt verilse öğüt almıyorlar
Saheeh InternationalAnd when they are reminded, they remember not
Ali BulaçKendilerine öğüt verildiğinde, öğüt almıyorlar
«وإذا ذكروا» وعظوا بالقرآن «لا يذكرون» لا يتعظون.
Süleyman AteşBir mu'cize görseler, alay ediyorlar
Saheeh InternationalAnd when they see a sign, they ridicule
Ali BulaçBir ayet (mucize) gördüklerinde de, alay konusu edinip eğleniyorlar
«وإذا رأوْا آية» كانشقاق القمر «يستسخرون» يستهزئُون بها.
Süleyman AteşBu apaçık bir büyüden başka bir şey değildir. diyorlar
Saheeh InternationalAnd say, "This is not but obvious magic
Ali BulaçBu, açıkça bir büyüden başkası değildir" dediler
«وقالوا» فيها «إن» ما «هذا إلا سحر مبين» بيّن وقالوا منكرين للبعث.
Süleyman AteşYani biz öldüğümüz, toprak ve kemik olduğumuz zaman mı, biz mi diriltilecek mişiz
Saheeh InternationalWhen we have died and become dust and bones, are we indeed to be resurrected
Ali BulaçBiz öldüğümüz, toprak ve kemik olduğumuzda mı, gerçekten biz mi diriltilecekmişiz
«أئذا متنا وكنا ترابا وعظاما أئنا لمبعوثون» في الهمزتين في الموضوعين التحقيق وتسهيل الثانية وإدخال ألف بينهما على الوجهين.
Süleyman AteşEvvelki atalarımız da mı
Saheeh InternationalAnd our forefathers [as well]
Ali BulaçVeya önceki atalarımız da mı
«أوْ آباؤنا الأولون» بسكون الواو عطفا بأو، وبفتحها والهمزة للاستفهام والعطف بالواو والمعطوف عليه محل إن واسمها أو الضمير في لمبعوثون والفاصل همزة الاستفهام.
Süleyman AteşDe ki: "Evet siz aşağılanarak (diriltileceksiniz)
Saheeh InternationalSay, "Yes, and you will be [rendered] contemptible
Ali BulaçDe ki: "Evet, üstelik boyun bükmüş kimseler olarak (diriltileceksiniz).”
«قل نعم» تبعثون «وأنتم داخرون» أي صاغرون.
Süleyman AteşO (iş) sadece korkunç bir sesten ibarettir: Hemen onlar (diriltilmiş olarak) bakıyorlardır
Saheeh InternationalIt will be only one shout, and at once they will be observing
Ali Bulaçİşte o, yalnızca bir tek çığlıktan ibarettir; artık kendileri (diriltilmiş olarak) bakıp duruyorlar
«فإنما هي» ضمير مبهم يفسره «زجرة» أي صيحة «واحدة فإذا هم» أي الخلائق أحياء «ينظرون» ما يفعل بهم.
Süleyman AteşVah bize, bu ceza günüdür! dediler
Saheeh InternationalThey will say, "O woe to us! This is the Day of Recompense
Ali BulaçDerler ki: "Eyvahlar bize; bu, din günüdür
«وقالوا» أي الكفار «يا» للتنبيه «ويْلنا» هلاكنا، وهو مصدر لا فعل له من لفظه وتقول لهم الملائكة: «هذا يوم الدين» يوم الحساب والجزاء.
Süleyman AteşBu, yalanlamakta olduğunuz hüküm günüdür
Saheeh International[They will be told], "This is the Day of Judgement which you used to deny
Ali BulaçBu, sizin yalanladığınız (mü'mini kafirden, haklıyı haksızdan) ayırma günüdür
«هذا يوم الفصل» بين الخلائق «الذي كنتم به تكذبون» ويقال للملائكة.
Süleyman Ateş(Yüce Allah meleklerine emreder): "Toplayın o zalimleri, onların eşlerini ve taptıklarını
Saheeh International[The angels will be ordered], "Gather those who committed wrong, their kinds, and what they used to worship
Ali BulaçZulmedenleri, eşlerini ve taptıklarını biraraya getirip toplayın
«أُحشروا الذين ظلموا» أنفسهم بالشرك «وأزواجهم» قرناءهم من الشياطين «وما كانوا يعبدون».
Süleyman AteşAllah'tan başka. Onları cehennemin yoluna götürün
Saheeh InternationalOther than Allah, and guide them to the path of Hellfire
Ali BulaçAllah'tan başka (taptıklarını); artık onları cehennemin yoluna yöneltip götürün
«من دون الله» أي غيره من الأوثان «فاهدوهم» دلوهم وسوقوهم «إلى صراط الجحيم» طريق النار.
Süleyman AteşDurdurun onları, çünkü onlar sorguya çekileceklerdir
Saheeh InternationalAnd stop them; indeed, they are to be questioned
Ali BulaçVe onları durdurup-tutuklayın, çünkü sorguya çekileceklerdir
«وقفوهم» احبسوهم عن الصراط «إنهم مسئولون» عن جميع أقوالهم، ويقال لهم توبيخا.
Süleyman AteşSize ne oldu ki birbirinize yardım etmiyorsunuz
Saheeh International[They will be asked], "What is [wrong] with you? Why do you not help each other
Ali Bulaç(Onlara seslenilir:) "Ne oluyor size, birbirinizle (dünyada olduğu gibi) yardımlaşmıyorsunuz
«ما لكم لا تناصرون» لا ينصر بعضكم بعضا كحالكم في الدنيا ويقال لهم.
Süleyman Ateş(Başları öne eğik, utançtan yüzleri kızarmış. Cevap verecek durumda değillerdir). Hayır, onlar o gün teslim olmuşlardır
Saheeh InternationalBut they, that Day, are in surrender
Ali BulaçHayır, bugün onlar teslim olmuşlardır
«بل هم اليوم مستسلمون» منقادون أذلاء.
Süleyman AteşBirbirlerine döndüler, soruyorlar
Saheeh InternationalAnd they will approach one another blaming each other
Ali BulaçKimi kimine yönelmiş olarak birbirlerine soruyorlar
«وأقبل بعضهم على بعض يتساءلون» يتلاومون ويتخاصمون.
Süleyman Ateş(Uyanlar, uydukları adamlara) Dediler ki: "Siz bize sağdan gelir(güvendiğimiz yandan bize sokulup vesvese verir)diniz
Saheeh InternationalThey will say, "Indeed, you used to come at us from the right
Ali BulaçGerçekten sizler bize sağdan (sağ duyudan ve haktan) yana gelip yanaşıyordunuz." derler
«قالوا» أي الأتباع منهم للمتبوعين «إنكم كنتم تأتوننا عن اليمين» عن الجهة التي كنا نأمنكم منها لحلفكم أنكم على الحق فصدقناكم واتبعناكم، المعنى أنكم أضللتمونا.
Süleyman Ateş(Ötekiler de): "Hayır, dediler, zaten siz kendiniz inanan insanlar değildiniz
Saheeh InternationalThe oppressors will say, "Rather, you [yourselves] were not believers
Ali Bulaç(Diğerleri de:) "Hayır" derler. "Zaten sizler mü'min kimseler değildiniz
«قالوا» أي المتبعون لهم «بل لم تكونوا مؤمنين» وإنما يصدق الإضلال منا أن لو كنتم مؤمنين فرجعتم عن الإيمان إلينا.
Süleyman AteşBizim sizi zorlayacak bir gücümüz yoktu. Siz kendiniz azgın bir toplum idiniz
Saheeh InternationalAnd we had over you no authority, but you were a transgressing people
Ali BulaçBizim üzerinizde zorlayıcı hiçbir gücümüz yoktu; hayır siz (kendiniz) azgın bir kavimdiniz
«وما كان لنا عليكم من سلطان» قوة وقدرة تقهركم على متابعتنا «بل كنتم قوما طاغين» ضالين مثلنا.
Süleyman AteşArtık Rabbimizin sözü bize hak oldu. Biz (hak ettiğimiz cezayı mutlaka) tadacağız
Saheeh InternationalSo the word of our Lord has come into effect upon us; indeed, we will taste [punishment]
Ali BulaçBöylece Rabbimiz'in sözü (yıkım ve azap va'di) üzerimize hak oldu. Şüphesiz, (azabı) tadıcılarız
(فحق) وجب (علينا) جميعا (قول ربنا) بالعذاب: أي قوله "" لأملأن جهنم من الجنة والناس أجمعين "" (إنا) جميعا (لذائقون) العذاب بذلك القول ونشأ عنه قولهم.
Süleyman AteşSizi azdırdık, çünkü biz kendimiz azmıştık(siz de bize uyunca azmış oldunuz)
Saheeh InternationalAnd we led you to deviation; indeed, we were deviators
Ali BulaçEvet, sizi azdırdık, çünkü biz de azgın kimselerdik
«فأغويناكم» المعلل بقولهم «إنا كنا غاوين».
Süleyman AteşO gün onlar azab (çekme)de ortaktırlar
Saheeh InternationalSo indeed they, that Day, will be sharing in the punishment
Ali BulaçArtık o gün onlar azapta ortaktırlar
قال تعالى «فإنهم يومئذ» يوم القيامة «في العذاب مشتركون» أي لاشتراكهم في الغواية.
Süleyman Ateşİşte biz, suçlulara böyle yaparız
Saheeh InternationalIndeed, that is how We deal with the criminals
Ali BulaçDoğrusu Biz, suçlu-günahkarlara böyle yaparız
«إنا كذلك» كما نفعل بهؤلاء «نفعل بالمجرمين» غير هؤلاء: أي نعذبهم التابع منهم والمتبوع.
Süleyman AteşÇünkü onlara: "Allah'tan başka tanrı yoktur!" dendiği zaman büyüklük taslarlardı
Saheeh InternationalIndeed they, when it was said to them, "There is no deity but Allah," were arrogant
Ali BulaçÇünkü onlara: "Allah'tan başka İlah yoktur" denildiği zaman, büyüklük taslarlardı
«إنهم» أي هؤلاء بقرينة ما بعده «كانوا إذا قيل لهم لا إله إلا الله يستكبرون».
Süleyman AteşCinlenmiş bir şair için biz tanrılarımızı mı terk edeceğiz? derlerdi
Saheeh InternationalAnd were saying, "Are we to leave our gods for a mad poet
Ali BulaçVe derlerdi ki: "Biz, ünlenmiş bir şair için ilahlarımızı terk mi edeceğiz
«ويقولون أئنا» في همزتيه ما تقدم «لتاركوا آلهتنا لشاعر مجنون» أي لأجل محمد.
Süleyman AteşHayır, o (ne şairdi, ne mecnun. O) gerçeği getirmiş ve elçileri de doğrulamıştı
Saheeh InternationalRather, the Prophet has come with the truth and confirmed the [previous] messengers
Ali BulaçHayır, o, hakkı getirmiş ve gönderilen (elçi)leri de doğrulamıştı
قال تعالى: «بل جاء بالحق وصدَّق المرسلين» الجائين به، وهو أن لا إله إلا الله.
Süleyman AteşSiz acı azabı tadacaksınız
Saheeh InternationalIndeed, you [disbelievers] will be tasters of the painful punishment
Ali BulaçŞüphesiz, siz, acı azabı tadıcılarsınız
«إنكم» فيه التفات «لذائقوا العذاب الأليم».
Süleyman AteşSadece yaptığınız (işler)le cezalanıyorsunuz
Saheeh InternationalAnd you will not be recompensed except for what you used to do
Ali BulaçYaptıklarınızdan başkasıyla cezalandırılmayacaksınız
«وما تجزوْن إلا» جزاء «ما كنتم تعملون».
Süleyman AteşAncak Allah'ın halis kulları bu cezanın dışındadır
Saheeh InternationalBut not the chosen servants of Allah
Ali BulaçAncak muhlis olan kullar başka
«إلا عباد الله المخلصين» أي المؤمنين استثناء منقطع، أي ذكر جزائهم في قوله.
Süleyman AteşOnlar için bilinen bir rızık vardır
Saheeh InternationalThose will have a provision determined
Ali Bulaçİşte onlar; onlar için bilinen bir rızık vardır
«أولئك لهم» في الجنة «رزق معلوم» بكرة وعشيا.
Süleyman Ateş(Türlü türlü) Meyvalar. Ve onlar ağırlanırlar
Saheeh InternationalFruits; and they will be honored
Ali BulaçÇeşitli-meyveler. Onlar ikram görenlerdir
«فواكه» بدل أو بيان للرزق وهو ما يؤكل تلذذا لحفظ صحة لأن أهل الجنة مستغنون عن حفظها بخلق أجسامهم للأبد «وهم مكرمون» بثواب الله سبحانه وتعالى.
Süleyman AteşNi'met cennetlerinde
Saheeh InternationalIn gardens of pleasure
Ali BulaçNimetlerle donatılmış (naim) cennetlerde
«في جنات النعيم».
Süleyman AteşTahtlar üzerinde, karşılıklı otururlar
Saheeh InternationalOn thrones facing one another
Ali BulaçBirbirlerine karşı, tahtlar üzerinde (otururlar)
«على سرر متقابلين» لا يرى بعضهم قفا بعض.
Süleyman AteşÖnlerinde akan kaynaktan (doldurulmuş) kadehler dolaştırılır
Saheeh InternationalThere will be circulated among them a cup [of wine] from a flowing spring
Ali BulaçKaynaktan (doldurulmuş) kadehlerle çevrelerinde dolaşılır
«يطاف عليهم» على كل منهم «بكأس» هو الإناء بشرابه «من معين» من خمر يجري على وجه الأرض كأنهار الماء.
Süleyman AteşBerrak, içenlere lezzet veren bir içki
Saheeh InternationalWhite and delicious to the drinkers
Ali BulaçBembeyaz; içenlere lezzet (veren bir içki)
«بيضاء» أشد بياضا من اللبن «لذة» لذيذة «للشاربين» بخلاف خمر الدنيا فإنها كريهة عند الشرب.
Süleyman AteşOnda ne sersemletme var, ne onunla sarhoş olurlar
Saheeh InternationalNo bad effect is there in it, nor from it will they be intoxicated
Ali BulaçOnda ne bir gaile vardır, ne de kendilerinden geçip, akılları çelinir
«لا فيها غول» ما يغتال عقولهم «ولا هم عنها ينزَِفون» بفتح الزاي وكسرها من نزف الشارب وأنزف: أي يسكرون بخلاف خمر الدنيا.
Süleyman AteşYanlarında da, yalnız kendilerine göz dikmiş iri gözlü eşler vardır
Saheeh InternationalAnd with them will be women limiting [their] glances, with large, [beautiful] eyes
Ali BulaçVe yanlarında bakışlarını yalnızca eşlerine çevirmiş iri gözlü kadınlar vardır
«وعندهم قاصرات الطرْف» حابسات الأعين على أزواجهن لا ينظرن إلى غيرهم لحسنهم عندهن «عين» ضخام الأعين حسانها.
Süleyman AteşSaklı yumurta gibi bembeyaz eşler
Saheeh InternationalAs if they were [delicate] eggs, well-protected
Ali BulaçSanki onlar, saklı bir yumurta gibi (çarpıcı ve pürüzsüz)
«كأنهن» في اللون «بيض» للنعام «مكنون» مستور بريشه لا يصل إليه غبار، ولونه وهو البياض في صفرة، أحسن ألوان النساء.
Süleyman AteşBunlar birbirine dönmüş soruyorlar
Saheeh InternationalAnd they will approach one another, inquiring of each other
Ali BulaçBöyleyken, kimi kimine yönelmiş olarak, birbirlerine soruyorlar
«فأقبل بعضهم» بعض أهل الجنة «على بعض يتساءلون» عما مر بهم في الدنيا.
Süleyman AteşOnlardan bir sözcü: "Benim, dedi, bir arkadaşım vardı
Saheeh InternationalA speaker among them will say, "Indeed, I had a companion [on earth]
Ali BulaçBir sözcü der ki: "Benim bir yakınım vardı
«قال قائل منهم إني كان لي قرين» صاحب ينكر البعث.
Süleyman AteşDerdi ki: 'Sen doğrulayanlardan mısın
Saheeh InternationalWho would say, 'Are you indeed of those who believe
Ali BulaçDerdi ki: Sen de gerçekten (dirilişi) doğrulayanlardan mısın
«يقول» لي تبكيتا «أئنك لمن المصدقين» بالبعث.
Süleyman AteşBiz ölüp toprak ve kemik olduğumuz zaman mı, biz mi (diriltilip yaptığımız işlere göre) cezalanacağız
Saheeh InternationalThat when we have died and become dust and bones, we will indeed be recompensed
Ali BulaçBizler öldüğümüz, toprak ve kemikler olduğumuzda mı, gerçekten biz mi (yeniden diriltilip sonra da) sorguya çekilecekmişiz
«أئذا متنا وكنا ترابا وعظاما أئنا» في الهمزتين في الثلاثة مواضع ما تقدم «لمدينون» مجزيون ومحاسبون؟ أنكر ذلك أيضا.
Süleyman Ateş(Sonra yanındakilere): "Bakar mısınız?" dedi
Saheeh InternationalHe will say, "Would you [care to] look
Ali Bulaç(Konuşan yanındakilere) Der ki: "Sizler (onun şimdi ne durumda olduğunu) biliyor musunuz
«قال» ذلك القائل لإخوانه: «هل أنتم مطلعون» معي إلى النار لننظر حاله؟ فيقولون: لا.
Süleyman AteşBaktı onu cehennemin ortasında gördü
Saheeh InternationalAnd he will look and see him in the midst of the Hellfire
Ali BulaçDerken, bakıverdi, onu 'çılgınca yanan ateşin' tam ortasında gördü
«فاطلع» ذلك القائلون من بعض كوى الجنة «فرآه» أي رأى قرينه «في سواء الجحيم» في وسط النار.
Süleyman AteşTallahi, dedi, sen az daha beni de alçaltacaktın
Saheeh InternationalHe will say, "By Allah, you almost ruined me
Ali BulaçDedi ki: "Andolsun Allah'a, neredeyse beni de (şu bulunduğun yere) düşürecektin
«قال» له تشميتا «تالله إن» مخففة من الثقيلة «كدت» قاربت «لتردين» لتهلكني بإغوائك.
Süleyman AteşRabbimin ni'meti olmasaydı, şimdi ben de (oraya) getirilenlerden olurdum
Saheeh InternationalIf not for the favor of my Lord, I would have been of those brought in [to Hell]
Ali BulaçEğer Rabbimin nimeti olmasaydı, muhakkak ben de (azap yerine getirilip) hazır bulundurulanlardan olacaktım
«ولو لا نعمة ربي» عليَّ بالإيمان «لكنت من المحضرين» معك في النار وتقول أهل الجنة.
Süleyman AteşBiz bir daha ölmeyecek miyiz der
Saheeh InternationalThen, are we not to die
Ali BulaçNasıl, biz ölecek olanlar değil miymişiz
«أفما نحن بميتين».
Süleyman AteşYalnız ilk ölümümüz, başka ölüm yok ve biz azaba da uğratılmayacağız ha
Saheeh InternationalExcept for our first death, and we will not be punished
Ali BulaçYalnızca birinci ölümümüzden başka (öyle mi)? Ve biz azaba uğratılacak olanlar değil miymişiz
«إلا موتتنا الأولى» أي التي في الدنيا «وما نحن بمعذبين» هو استفهام تلذذ وتحدُّث بنعمة الله تعالى من تأبيد الحياة وعدم التعذيب.
Süleyman AteşGerçekten büyük başarı ve mutluluk budur
Saheeh InternationalIndeed, this is the great attainment
Ali BulaçŞüphesiz, bu, asıl büyük 'kurtuluş ve mutluluğun' ta kendisidir
«إن هذا» الذي ذكرت لأهل الجنة «لهو الفوز العظيم».
Süleyman AteşÇalışanlar bunun için çalışsınlar
Saheeh InternationalFor the like of this let the workers [on earth] work
Ali BulaçBöylece çalışanlar da bunun bir benzeri için çalışmalıdır
«لمثل هذا فليعمل العاملون» قيل يقال لهم ذلك، وقيل هم يقولونه.
Süleyman Ateş(Nasıl) Ağırlanmak için bu mu hayırlı, yoksa zakkum ağacı mı
Saheeh InternationalIs Paradise a better accommodation or the tree of zaqqum
Ali BulaçNasıl, böyle bir konaklanma mı daha hayırlı yoksa zakkum ağacı mı
«أذلك» المذكور لهم «خير نزلا» وهو ما يعدّ للنازل من ضيف وغيره «أم شجرة الزقوم» المعدة لأهل النار وهي من أخبث الشجر المرّ بتهامة ينبتها الله في الجحيم كما سيأتي.
Süleyman AteşBiz onu zalimler için bir fitne (sınav) yaptık
Saheeh InternationalIndeed, We have made it a torment for the wrongdoers
Ali BulaçDoğrusu Biz, onu kafirler için bir fitne (bir imtihan konusu) kıldık
«إنا جعلناها» بذلك «فتنة للظالمين» أي الكافرين من أهل مكة، إذ قالوا: النار تحرق الشجر فكيف تنبته.
Süleyman AteşO, cehennemin dibinde çıkan bir ağaçtır
Saheeh InternationalIndeed, it is a tree issuing from the bottom of the Hellfire
Ali BulaçŞüphesiz o, ‘çılgınca yanan ateşin’ dibinde bitip çıkar
«إنها شجرة تخرج في أصل الجحيم» أي قعر جهنم، وأغصانها ترتفع إلى دركاتها.
Süleyman AteşTomurcukları, şeytanların başları gibidir
Saheeh InternationalIts emerging fruit as if it was heads of the devils
Ali BulaçOnun tomurcukları, şeytanların başları gibidir
«طلعها» المشبه بطلع النخل «كأنه رءوس الشياطين» الحيات القبيحة المنظر.
Süleyman AteşOnlar ondan yiyecekler ve karınlarını onunla dolduracaklardır
Saheeh InternationalAnd indeed, they will eat from it and fill with it their bellies
Ali BulaçArtık gerçekten, ondan yiyecekler böylelikle karınlarını ondan dolduracaklar
«فإنهم» أي الكفار «لآكلون منها» مع قبحها لشدة جوعهم «فمالئون منها البطون».
Süleyman AteşSonra onların, bunun üzerine kaynar su karıştırılmış bir içkileri vardır
Saheeh InternationalThen indeed, they will have after it a mixture of scalding water
Ali BulaçSonra kendileri için onun üzerinde kaynar su karıştırılmış bir içkileri de vardır
«ثم إن لهم عليها لشوبا من حميم» أي ماء حار يشربونه فيختلط بالمأكول منها فيصير شوبا له.
Süleyman AteşSonra dönecekleri yer, elbette cehennemdir
Saheeh InternationalThen indeed, their return will be to the Hellfire
Ali BulaçSonra onların dönecekleri yer, elbette (yine) çılgınca yanan ateştir
«ثم إن مرجعهم لإلى الجحيم» يفيد أنهم يخرجون منها لشرب الحميم وأنه خارجها.
Süleyman AteşÇünkü onlar babalarını sapık kimseler buldular
Saheeh InternationalIndeed they found their fathers astray
Ali BulaçÇünkü onlar, atalarını sapık kimseler olarak bulmuşlardı
«إنهم ألفوْا» وجدوا «آباءهم ضالين».
Süleyman AteşKendileri de onların izlerinde koşturuyorlar
Saheeh InternationalSo they hastened [to follow] in their footsteps
Ali BulaçKendileri de onları izleri üzerinde koşturup-duruyorlardı
«فهم على آثارهم يُهرعون» يزعجون إلى اتباعهم فيسرعون إليه.
Süleyman AteşAndolsun, onlardan önce, evvelkilerin çoğu da sapmıştı
Saheeh InternationalAnd there had already strayed before them most of the former peoples
Ali BulaçAndolsun, onlardan önce, evvelkilerin çoğu da sapmıştı
«ولقد ضل قبلهم أكثر الأولين» من الأمم الماضية.
Süleyman AteşBiz onların içine de uyarıcılar göndermiştik
Saheeh InternationalAnd We had already sent among them warners
Ali BulaçAndolsun, Biz onlara uyarıcılar göndermiştik
«ولقد أرسلنا فيهم منذرين» من الرسل مخوِّفين.
Süleyman AteşBak, o uyarılanların sonu nice oldu
Saheeh InternationalThen look how was the end of those who were warned
Ali BulaçUyarılanların nasıl bir sona uğradıklarına bir bak
«فانظر كيف كان عاقبة المنذَرين» الكافرين: أي عاقبتهم العذاب.
Süleyman AteşAncak Allah'ın halis kulları o azabın dışında kaldılar
Saheeh InternationalBut not the chosen servants of Allah
Ali BulaçAncak muhlis olan kullar başka
«إلا عباد الله المخلصين» أي المؤمنين فإنهم نجوا من العذاب لإخلاصهم في العبادة، أو لأن الله أخلصهم لها على قراءة فتح اللام.
Süleyman AteşAndolsun Nuh bize yalvarmıştı da ne güzel kabul buyurmuştuk
Saheeh InternationalAnd Noah had certainly called Us, and [We are] the best of responders
Ali BulaçAndolsun, Nuh Bize (dua edip) seslenmişti de, ne güzel icabet etmiştik
(ولقد نادانا نوح) بقوله "" رب إني مغلوب فانتصر "" (فلنعم المجيبون) له نحن: أي دعانا على قومه فأهلكناهم بالغرق.
Süleyman AteşOnu ve ailesini büyük sıkıntıdan kurtarmıştık
Saheeh InternationalAnd We saved him and his family from the great affliction
Ali BulaçOnu ve ailesini, o büyük üzüntüden kurtarmıştık
«ونجيناه وأهله من الكرب العظيم» أي الغرق.
Süleyman AteşYalnız onun zürriyetini kalıcılar yaptık (onlardan başka hepsini helak ettik)
Saheeh InternationalAnd We made his descendants those remaining [on the earth]
Ali BulaçVe onun soyunu, (dünyada) onları da baki kıldık
«وجعلنا ذريته هم الباقين» فالناس كلهم من نسله وكان له ثلاثة أولاد: سام وهو أبو العرب والفرس والروم، وحام وهو أبو السودان، ويافث وهو أبو الترك والخزر ويأجوج ومأجوج وما هنالك.
Süleyman AteşSonra gelenler arasında ona (iyi bir ün) bıraktık
Saheeh InternationalAnd left for him [favorable mention] among later generations
Ali BulaçSonra gelenler arasında ona (hayırlı ve şerefli bir isim) bıraktık
«وتركنا» أبقينا «عليه» ثناء حسنا «في الآخرين» من الأنبياء والأمم إلى يوم القيامة.
Süleyman AteşAlemler içinde Nuh'a selam olsun (bütün insanlar onu esenlikle anarlar)
Saheeh InternationalPeace upon Noah among the worlds
Ali BulaçAlemler içinde selam olsun Nuh’a
«سلام» منا «على نوح في العالمين».
Süleyman Ateşİşte biz güzel davrananları böyle mükafatlandırırız
Saheeh InternationalIndeed, We thus reward the doers of good
Ali BulaçGerçekten Biz, ihsanda bulunanları böyle ödüllendiririz
«إنا كذلك» كما جزيناهم «نجزي المحسنين».
Süleyman AteşÇünkü o bizim, inanan kullarımızdandı
Saheeh InternationalIndeed, he was of Our believing servants
Ali BulaçŞüphesiz o, Bizim mü’min olan kullarımızdandı
«إنه من عبادنا المؤمنين».
Süleyman AteşSonra ötekilerini suda boğduk
Saheeh InternationalThen We drowned the disbelievers
Ali BulaçSonra diğerlerini suda boğduk
«ثم أغرقنا الآخرين» كفار قومه.
Süleyman Ateşİbrahim de onun kolundan idi
Saheeh InternationalAnd indeed, among his kind was Abraham
Ali BulaçDoğrusu İbrahim de onun (soyunun) bir kolundandır
«وإن من شيعته» أي ممن تابعه في أصل الدين «لإبراهيم» وإن طال الزمان بينهما وهو ألفان وستمائة وأربعون سنة وكان بينهما هود وصالح.
Süleyman AteşZira Rabbine tertemiz bir kalb getirmişti
Saheeh InternationalWhen he came to his Lord with a sound heart
Ali BulaçHani o, Rabbine arınmış (selim) bir kalp ile gelmişti
«إذ جاء ربهَّ» أي تابعه وقت مجيئه «بقلب سليم» من الشك وغيره.
Süleyman AteşBabasına ve kavmine: "Neye tapıyorsunuz?" demişti
Saheeh International[And] when he said to his father and his people, "What do you worship
Ali BulaçHani babasına ve kavmine demişti ki: “Sizler neye tapıyorsunuz?”
«إذ قال» في هذه الحالة المستمرة له «لأبيه وقومه» موبخا «ماذا» ما الذي «تعبدون».
Süleyman AteşAllah'tan başka uydurma tanrılar mı istiyorsunuz
Saheeh InternationalIs it falsehood [as] gods other than Allah you desire
Ali Bulaç“Birtakım uydurma yalanlar için mi Allah’tan başka ilahlar istiyorsunuz?”
«أئفكا» في همزتيه ما تقدم «آلهة دون الله تريدون» وإفكا مفعول له، وآلهة مفعول به لتريدون والإفك: أسوأ الكذب، أي أتعبدون غير الله؟.
Süleyman AteşAlemlerin Rabbi hakkında zannınız nedir (ki O'na böyle ortaklar koştunuz)
Saheeh InternationalThen what is your thought about the Lord of the worlds
Ali Bulaç“Alemlerin Rabbi hakkındaki zannınız nedir?”
«فما ظنكم برب العالمين» إذ عبدتم غيره أنه يترككم بلا عقاب؟ لا، وكانوا نجامين، فخرجوا إلى عيد لهم وتركوا طعامهم عند أصنامهم زعموا التبرك عليه فإذا رجعوا أكلوه، وقالوا للسيد: اخرج معنا.
Süleyman AteşYıldızlara bir göz attı
Saheeh InternationalAnd he cast a look at the stars
Ali BulaçSonra yıldızlara bir göz attı
«فنظر نظرة في النجوم» إيهاما لهم أنه يعتمد عليها ليعتمدوه.
Süleyman AteşBen hastayım, dedi
Saheeh InternationalAnd said, "Indeed, I am [about to be] ill
Ali Bulaç“Ben, doğrusu hastayım” dedi
«فقال إني سقيم» عليل أي سأسقم.
Süleyman AteşBunun üzerine arkalarını dönüp ondan kaçtılar
Saheeh InternationalSo they turned away from him, departing
Ali BulaçBöylelikle arkalarını çevirip ondan kaçmaya başladılar
«فتولوا عنه» إلى عيدهم «مدبرين».
Süleyman AteşO da gizlice onların tanrılarına sokuldu: "Yemez misini?" dedi
Saheeh InternationalThen he turned to their gods and said, "Do you not eat
Ali BulaçBunun üzerine onların ilahlarına sokulup: “Yemek yemiyor musunuz?” dedi
«فراغ» مال في خفية «إلى آلهتهم» وهي الأصنام وعندها الطعام «فقال» استهزاءً «ألا تأكلون» فلم ينطقوا.
Süleyman AteşNeyiniz var ki konuşmuyorsunuz
Saheeh InternationalWhat is [wrong] with you that you do not speak
Ali Bulaç“Size ne oluyor ki konuşmuyorsunuz?”
فقال «ما لكم لا تنطقون» فلم يجب.
Süleyman AteşVe gizlice üzerlerine yürüyüp sağ eliyle onlara kuvvetli bir darbe indirdi
Saheeh InternationalAnd he turned upon them a blow with [his] right hand
Ali BulaçDerken onların üstüne yürüyüp sağ eliyle bir darbe indirdi
«فراغ عليهم ضربا باليمين» بالقوة فكسرها فبلغ قومه ممن رآه.
Süleyman Ateş(Puta, tapanlar, döndüklerinde putlarını kırılmış görünce) Hemen koşarak ona gittiler
Saheeh InternationalThen the people came toward him, hastening
Ali BulaçÇok geçmeden (halkı) birbirine girmiş durumda kendisine yönelip geldiler
«فأقبلوا إليه يزفون» أي يسرعون المشي فقالوا له: نحن نعبدها وأنت تكسرها.
Süleyman Ateş(Elinizle) Yonttuğunuz şeylere mi tapıyorsunuz? dedi
Saheeh InternationalHe said, "Do you worship that which you [yourselves] carve
Ali BulaçDedi ki: “Yontmakta olduğunuz şeylere mi tapıyorsunuz?”
«قال» لهم موبخا «أتعبدون ما تنحتون» من الحجارة وغيرها أصناما.
Süleyman AteşOysa sizi de, yaptığınız(bu şeyler)i de Allah yaratmıştır
Saheeh InternationalWhile Allah created you and that which you do
Ali Bulaç“Oysa sizi de, yapmakta olduklarınızı da Allah yaratmıştır.”
«والله خلقكم وما تعملون» من نحتكم ومنحوتكم فاعبدوه وحده، وما مصدرية وقيل موصولة وقيل موصوفة.
Süleyman AteşOnun için bir bina yapın da onu (o binada) ateşe atın dediler
Saheeh InternationalThey said, "Construct for him a furnace and throw him into the burning fire
Ali BulaçDediler ki: “Onun için (yüksekçe) bir bina inşa edin de onu çılgınca yanan ateşin içine atın.”
«قالوا» بينهم «ابنوا له بنيانا» فاملئوه حطبا وأضرموه بالنار فإذا التهب «فألقوه في الجحيم» النار الشديدة.
Süleyman AteşOna bir tuzak kurmak istediler, biz de (onların tuzaklarını boşa çıkardık), onları alçak düşürdük
Saheeh InternationalAnd they intended for him a plan, but We made them the most debased
Ali BulaçBöylelikle ona bir tuzak hazırlamak istediler. Oysa Biz, onları alçaltılmışlar kıldık
«فأرادوا به كيدا» بإلقائه في النار لتهلكه «فجعلناهم الأسفلين» المقهورين فخرج من النار سالما.
Süleyman Ateş(İbrahim) Dedi ki: "Ben Rabbime gideceğim, O, beni doğru yola iletecek
Saheeh InternationalAnd [then] he said, "Indeed, I will go to [where I am ordered by] my Lord; He will guide me
Ali Bulaç(İbrahim) Dedi ki: “Şüphesiz ben, Rabbime gidiciyim; O, beni hidayete erdirecektir.”
«وقال إني ذاهب إلى ربي» مهاجر إليه من دار الكفر «سيهدين» إلى حيث أمرني ربي بالمصير إليه وهو الشام فلما وصل إلى الأرض المقدسة قال.
Süleyman AteşRabbim, bana iyilerden (bir çocuk) lutfet
Saheeh InternationalMy Lord, grant me [a child] from among the righteous
Ali Bulaç“Rabbim, bana salihlerden (olan bir çocuk) armağan et.”
«رب هب لي» ولدا «من الصالحين».
Süleyman AteşOna halim bir erkek çocuk müjdeledik
Saheeh InternationalSo We gave him good tidings of a forbearing boy
Ali BulaçBiz de onu halim bir çocukla müjdeledik
«فبشرناه بغلام حليم» أي ذي حلم كثير.
Süleyman Ateş(Çocuk) Onun yanında koşma çağına erişince (İbrahim ona): "Yavrum, dedi, ben uykuda görüyorum ki ben seni kesiyorum; (düşün) bak, ne dersin?" (Çocuk): "Babacığım, sana emredileni yap, inşallah beni sabredenlerden bulacaksın." dedi
Saheeh InternationalAnd when he reached with him [the age of] exertion, he said, "O my son, indeed I have seen in a dream that I [must] sacrifice you, so see what you think." He said, "O my father, do as you are commanded. You will find me, if Allah wills, of the steadfast
Ali BulaçBöylece (çocuk) onun yanında koşabilecek çağa erişince (İbrahim ona): “Oğlum” dedi. “Gerçekten ben seni rüyamda boğazlıyorken gördüm. Bir bak, sen ne düşünüyorsun.” (Oğlu İsmail) Dedi ki: “Babacığım, emrolunduğun şeyi yap. İnşaAllah, beni sabredenlerden bulacaksın.”
«فلما بلغ معه السعي» أي أن يسعى معه ويعينه قيل بلغ سبع سنين وقيل ثلاث عشرة سنة «قال يا بنيَّ إني أرى» أي رأيت «في المنام أني أذبحك» ورؤيا الأنبياء حق وأفعالهم بأمر الله تعالى «فانظر ماذا ترى» من الرأي شاوره ليأنس بالذبح وينقاد للأمر به «قال يا أبت» التاء عوض عن ياء الإضافة «افعل ما تؤمر» به «ستجدني إن شاء الله من الصابرين» على ذلك.
Süleyman Ateşİkisi de böylece (Allah'ın emrine) teslim olup (İbrahim, kurban etmek için) çocuğu alnı üzerine yıkınca
Saheeh InternationalAnd when they had both submitted and he put him down upon his forehead
Ali BulaçSonunda ikisi de (Allah’ın emrine ve takdirine) teslim olup (babası, İsmail’i kurban etmek için) onu alnı üzerine yatırdı
«فلما أسلما» خضعا وانقادا لأمر الله تعالى «وتله للجبين» صرعه عليه، ولكل إنسان جبينان بينهما الجبهة وكان ذلك بمنى، وأمرَّ السكين على حلقه فلم تعمل شيئا بمانع من القدرة الإلهية.
Süleyman AteşBiz ona: "İbrahim!" diye ünledik
Saheeh InternationalWe called to him, "O Abraham
Ali BulaçBiz ona: “Ey İbrahim” diye seslendik
«وناديناه أن يا إبراهيم».
Süleyman AteşSen rüyayı doğruladın, işte biz, güzel davrananları böyle mükafatlandırırız
Saheeh InternationalYou have fulfilled the vision." Indeed, We thus reward the doers of good
Ali Bulaç“Gerçekten sen, rüyayı doğruladın. Şüphesiz Biz, ihsanda bulunanları böyle ödüllendiririz.”
«قد صدقت الرؤيا» بما أتيت به مما أمكنك من أمر الذبح: أي يكفيك ذلك فجملة ناديناه جواب لما بزيادة الواو «إنا كذلك» كما جزيناك «نجزي المحسنين» لأنفسهم بامتثال الأمر بإفراج الشدة عنهم.
Süleyman AteşGerçekten bu, apaçık bir sınav idi
Saheeh InternationalIndeed, this was the clear trial
Ali BulaçDoğrusu bu, apaçık bir imtihandı
«إن هذا» الذبح المأمور به «لهو البلاء المبين» أي الاختبار الظاهر.
Süleyman AteşVe fidye olarak ona büyük bir kurbanlık verdik
Saheeh InternationalAnd We ransomed him with a great sacrifice
Ali BulaçVe ona büyük bir kurbanı fidye olarak verdik
«وفديناه» أي المأمور بذبحه، وهو إسماعيل أو إسحاق قولان «بذبح» بكبش «عظيم» من الجنة وهو الذي قربه هابيل جاء به جبريل عليه السلام فذبحه السيد إبراهيم مكبرا.
Süleyman AteşSonra gelenler arasında ona (iyi bir ün) bıraktık
Saheeh InternationalAnd We left for him [favorable mention] among later generations
Ali BulaçSonra gelenler arasında ona (hayırlı ve şerefli bir isim) bıraktık
«وتركنا» أبقينا «عليه في الآخرين» ثناءً حسنا.
Süleyman Ateş(İleride gelecek nesiller): "İbrahim'e selam olsun!" (diyeceklerdi)
Saheeh InternationalPeace upon Abraham
Ali Bulaçİbrahim’e selam olsun
«سلام» منا «على إبراهيم».
Süleyman Ateşİşte biz güzel davrananları böyle mükafatlandırırız
Saheeh InternationalIndeed, We thus reward the doers of good
Ali BulaçBiz, ihsanda bulunanları böyle ödüllendiririz
«كذلك» كما جزيناه «نجزي المحسنين» لأنفسهم.
Süleyman AteşÇünkü o bizim mü'min kullarımızdandı
Saheeh InternationalIndeed, he was of Our believing servants
Ali BulaçŞüphesiz o, Bizim mü’min olan kullarımızdandır
«إنه من عبادنا المؤمنين».
Süleyman AteşBiz ona İshak'ı, iyilerden bir peygamber olarak müjdeledik
Saheeh InternationalAnd We gave him good tidings of Isaac, a prophet from among the righteous
Ali BulaçBiz ona, salihlerden bir peygamber olarak İshak’ı da müjdeledik
«وبشرناه بإسحاق» استدلَّ بذلك على أن الذبح غيره «نبيا» حال مقدرة: أي يوجد مقدرا نبوته «من الصالحين».
Süleyman AteşKendisine de, İshak'a da bereketler verdik. Onların neslinden (gelenler arasında) iyi hareket eden de var, açıkça kendisine zulmeden de
Saheeh InternationalAnd We blessed him and Isaac. But among their descendants is the doer of good and the clearly unjust to himself
Ali BulaçOna ve İshak’a bereketler verdik. İkisinin soyundan, ihsanda bulunan (muhsin olan) da var, açıkça kendi nefsine zulmeden de
«وباركنا عليه» بكثير ذريته «وعلى إسحاق» ولده بجعلنا أكثر الأنبياء من نسله «ومن ذريتهما محسن» مؤمن «وظالم لنفسه» كافر «مبين» بيَّن الكفر.
Süleyman AteşAndolsun Musa'ya ve Harun'a da lutuflarda bulunduk
Saheeh InternationalAnd We did certainly confer favor upon Moses and Aaron
Ali BulaçAndolsun, Biz Musa’ya ve Harun’a lütufta bulunduk
«ولقد مننا على موسى وهارون» بالنبوة.
Süleyman AteşOnları ve kavimlerini büyük sıkıntıdan kurtardık
Saheeh InternationalAnd We saved them and their people from the great affliction
Ali BulaçOnları ve kavimlerini o büyük üzüntüden kurtardık
«ونجيناهما وقومهما» بني إسرائيل «من الكرب العظيم» أي استعباد فرعون إياهم.
Süleyman AteşOnlara yardım ettik de üstün gelenler kendileri oldular
Saheeh InternationalAnd We supported them so it was they who overcame
Ali BulaçOnlara yardım ettik, böylece üstün gelenler oldular
«ونصرناهم» على القبط «فكانوا هم الغالبين».
Süleyman AteşOnlara açık ifadeli Kitabı verdik
Saheeh InternationalAnd We gave them the explicit Scripture
Ali BulaçVe ikisine anlatımı-açık kitabı verdik
«وآتيناهما الكتاب المستبين» البليغ البيان فيما أتى به من الحدود والأحكام وغيرها وهو التوراة.
Süleyman AteşVe onları doğru yola ilettik
Saheeh InternationalAnd We guided them on the straight path
Ali BulaçOnları dosdoğru yola yöneltip-ilettik
«وهديناهما الصراط» الطريق «المستقيم».
Süleyman AteşVe sonra gelenler arasında onlara (iyi bir ün) bıraktık
Saheeh InternationalAnd We left for them [favorable mention] among later generations
Ali BulaçSonra gelenler arasında da ikisine (hayırlı ve şerefli bir isim) bıraktık
«وتركنا» أبقينا «عليهما في الآخرين» ثناءً حسنا.
Süleyman Ateş(Hep): "Musa'ya ve Harun'a selam olsun!" (diyeceklerdi)
Saheeh InternationalPeace upon Moses and Aaron
Ali BulaçMusa’ya ve Harun’a selam olsun
«سلام» منا «على موسى وهارون».
Süleyman Ateşİşte biz güzel davrananları böyle mükafatlandırırız
Saheeh InternationalIndeed, We thus reward the doers of good
Ali BulaçŞüphesiz Biz, ihsanda bulunanları böyle ödüllendiririz
«إنا كذلك» كما جزيناهما «نجزي المحسنين».
Süleyman AteşÇünkü ikisi de bizim inanan kullarımızdandı
Saheeh InternationalIndeed, they were of Our believing servants
Ali BulaçŞüphesiz ikisi, Bizim mü’min olan kullarımızdandılar
«إنهما من عبادنا المؤمنين».
Süleyman Ateşİlyas da elçilerdendi
Saheeh InternationalAnd indeed, Elias was from among the messengers
Ali BulaçGerçekten İlyas da, gönderilmiş (peygamber)lerdendi
«وإن إلياس» بالهمزة أوله وتركه «لمن المرسلين» قيل هو ابن أخي هارون أخي موسى، وقيل غيره أرسل إلى قوم ببعلبك ونواحيها.
Süleyman AteşKavmine demişti ki: "(Allah'ın azabından) Korunmaz mısınız
Saheeh InternationalWhen he said to his people, "Will you not fear Allah
Ali BulaçHani kendi kavmine demişti ki: “Siz korkup sakınmaz mısınız?”
«إذ» منصوب باذكر مقدرا «قال لقومه ألا تتقون» الله.
Süleyman AteşBa'l'e yalvarıyorsunuz da, bırakıyor musunuz, yaratıcıların en güzelini
Saheeh InternationalDo you call upon Ba'l and leave the best of creators
Ali Bulaç“Siz Ba’le tapıp da Yaratıcıların en güzeli (olan Allah’ı) mı bırakıyorsunuz?”
«أتدعون بعلا» اسم صنم لهم من ذهب، وبه سمي البلد أيضا مضافا إلى بك: أي أتعبدونه «وتذرون» تتركون «أحسن الخالقين» فلا تعبدونه.
Süleyman AteşSizin Rabbiniz ve önceki atalarınızın Rabbi olan Allah'ı
Saheeh InternationalAllah, your Lord and the Lord of your first forefathers
Ali Bulaç“Allah ki, sizin de Rabbiniz, önceki atalarınızın da Rabbidir.”
«اللهُ ربُّكم وربُّ آبائكم الأولين» برفع الثلاثة على إضمار هو، وبنصبها على البدل من أحسن.
Süleyman AteşOnu yalanladılar, bundan dolayı onlar (azaba) getirileceklerdir
Saheeh InternationalAnd they denied him, so indeed, they will be brought [for punishment]
Ali BulaçFakat onu yalanladılar; bundan dolayı gerçekten onlar, (azap için getirilip) hazır bulundurulacak olanlardır
«فكذبوه فإنهم لمحضرون» في النار.
Süleyman AteşYalnız Allah'ın halis kulları azab dışındadırlar
Saheeh InternationalExcept the chosen servants of Allah
Ali BulaçAncak, muhlis olan kullar başka
«إلا عباد الله المخلصين» أي المؤمنين منهم فإنهم نجوا منها.
Süleyman AteşBiz, sonra gelenler arasında ona (İlyas'a da iyi bir ün) bıraktık
Saheeh InternationalAnd We left for him [favorable mention] among later generations
Ali BulaçSonra gelenler arasında ona (hayırlı ve şerefli bir isim) bıraktık
«وتركنا عليه في الآخرين» ثناءً حسنا.
Süleyman Ateşİlyas'a selam olsun
Saheeh InternationalPeace upon Elias
Ali Bulaçİlyas’a selam olsun
«سلام» منا «على إلْ ياسين» قيل هو إلياس المتقدم ذكره، وقيل هو ومن آمن معه فجمعوا معه تغليبا كقولهم للمهلب وقومه المهلبون وعلى قراءة آل ياسين بالمد، أي أهله المراد به إلياس أيضا.
Süleyman Ateşİşte biz güzel davrananları böyle mükafatlandırırız
Saheeh InternationalIndeed, We thus reward the doers of good
Ali BulaçŞüphesiz Biz, ihsanda bulunanları böyle ödüllendiririz
«إنا كذلك» كما جزيناه «نجزي المحسنين».
Süleyman AteşÇünkü o bizim mü'min kullarımızdandı
Saheeh InternationalIndeed, he was of Our believing servants
Ali BulaçŞüphesiz o, Bizim mü’min olan kullarımızdandı
«إنه من عبادنا المؤمنين».
Süleyman AteşLut da gönderilen elçilerdendi
Saheeh InternationalAnd indeed, Lot was among the messengers
Ali BulaçGerçekten Lût da gönderilmiş (elçi)lerdendi
«وإن لوطا لمن المرسلين».
Süleyman AteşOnu ve ailesini kurtardık
Saheeh International[So mention] when We saved him and his family, all
Ali BulaçHani Biz onu ve ailesini topluca kurtarmıştık
اذكر «إذ نجيناه وأهله أجمعين».
Süleyman AteşYalnız (azabda) kalacaklar arasında bulunan acuze bir kadın hariç
Saheeh InternationalExcept his wife among those who remained [with the evildoers]
Ali BulaçGeride bırakılanlar arasında bir yaşlı kadın dışında
«إلا عجوزا في الغابرين» أي الباقين في العذاب.
Süleyman AteşSonra ötekileri kırdık (geçirdik)
Saheeh InternationalThen We destroyed the others
Ali BulaçSonra geride kalanları yerle bir ettik
«ثم دمرنا» أهلكنا «الآخرين» كفار قومه.
Süleyman AteşSiz onların yanlarından geçip gidiyorsunuz; sabahleyin
Saheeh InternationalAnd indeed, you pass by them in the morning
Ali BulaçSiz onların üstünden muhakkak geçip gidiyorsunuz; sabah vakti
«وإنكم لتمرون عليهم» على آثارهم ومنازلهم في أسفاركم «مصبحين» أي وقت الصباح يعني بالنهار.
Süleyman AteşVe geceleyin. Düşünmüyor musunuz
Saheeh InternationalAnd at night. Then will you not use reason
Ali BulaçVe geceleyin. Yine de akıllanmayacak mısınız
«وبالليل أفلا تعقلون» يا أهل مكة ما حل بهم فتعتبرون به.
Süleyman AteşYunus da gönderilen elçilerdendi
Saheeh InternationalAnd indeed, Jonah was among the messengers
Ali BulaçŞüphesiz Yunus da gönderilmiş (elçi)lerdendi
«وإن يونس لمن المرسلين».
Süleyman AteşDolu gemiye kaçmıştı
Saheeh International[Mention] when he ran away to the laden ship
Ali BulaçHani o, dolu bir gemiye kaçmıştı
«إذْ أبق» هرب «إلى الفلك المشحون» السفينة المملوءة حين غاضب قومه لما لم ينزل بهم العذاب الذي وعدهم به فركب السفينة فوقفت في لجة البحر، فقال الملاحون هنا عبد أبق من سيده تظهره القرعة.
Süleyman Ateş(Yükü fazla oluğundan gemi taşıyamamış, yolculardan birini denize atmak gerekmişti. Birini atmak üzere gemidekilerle) Kur'a çekti. (Yunus) Yenilenlerden oldu. (Kur'a kendisine isabet etti)
Saheeh InternationalAnd he drew lots and was among the losers
Ali BulaçBöylece kur’aya katılmıştı da, kaybedenlerden olmuştu
«فساهم» قارع أهل السفينة «فكان من المدحضين» المغلوبين بالقرعة فألقوه في البحر.
Süleyman Ateş(Yunus, Rabbinden izinsiz olarak kavminden ayrıldığı için) Kendi kendisini kınarken (denize attılar) balık onu yuttu
Saheeh InternationalThen the fish swallowed him, while he was blameworthy
Ali BulaçDerken onu balık yutmuştu, oysa o kınanmıştı
«فالتقمه الحوت» ابتلعه «وهو مليم» أي آت بما يلام عليه من ذهابه إلى البحر وركوبه السفينة بلا إذن من ربه.
Süleyman AteşEğer tesbih edenlerden olmasaydı
Saheeh InternationalAnd had he not been of those who exalt Allah
Ali BulaçEğer (Allah’ı çokça) tesbih edenlerden olmasaydı
(فلولا أنه كان من المسبحين) الذاكرين بقوله كثيرا في بطن الحوت "" لا إله إلا أنت سبحانك إني كنت من الظالمين "".
Süleyman Ateş(İnsanların) Yeniden diriltilecekleri güne kadar balığın karnında kalırdı
Saheeh InternationalHe would have remained inside its belly until the Day they are resurrected
Ali BulaçOnun karnında (insanların) dirilip-kaldırılacakları güne kadar kalakalmıştı
«للبث في بطنه إلى يوم يبعثون» لصار بطن الحوت قبرا له إلى يوم القيامة.
Süleyman Ateş(Ama balığın karnında bizi andı, tesbih etti, biz de) Onu hasta bir halde ağaçsız, çıplak bir yere attık
Saheeh InternationalBut We threw him onto the open shore while he was ill
Ali BulaçSonunda o hasta bir durumdayken çıplak bir yere (sahile) attık
«فنبذناه» أي ألقيناه من بطن الحوت «بالعراء» بوجه الأرض: أي بالساحل من يومه أو بعد ثلاثة أو سبعة أيام أو عشرين أو أربعين يوما «وهو سقيم» العليل كالفرخ الممعط.
Süleyman AteşVe üzerine (gölge yapması için) Bir asma kabak ağacı bitirdik
Saheeh InternationalAnd We caused to grow over him a gourd vine
Ali BulaçVe üzerine, sık-geniş yaprakla (kabağa benzer) türden bir ağaç bitirdik
«وأنبتنا عليه شجرة من يقطين» وهي القرع تظله بساق على خلاف العادة في القرع معجزة له، وكانت تأتيه وعلة صباحا ومساء يشرب من لبنها حتى قوي.
Süleyman AteşVe onu yüz bin insana, ya da daha fazla olanlara elçi gönderdik
Saheeh InternationalAnd We sent him to [his people of] a hundred thousand or more
Ali BulaçOnu yüzbin veya (sayısı) daha da artan (bir topluluk)a (peygamber olarak) gönderdik
«وأرسلناه» بعد ذلك كقبله إلى قوم بنينوى من أرض الموصل «إلى مائة ألف أو» بل «يزيدون» عشرين أو ثلاثين أو سبعين ألفا.
Süleyman Ateşİnandılar, biz de onları bir süreye kadar geçindirdik
Saheeh InternationalAnd they believed, so We gave them enjoyment [of life] for a time
Ali BulaçSonunda ona iman ettiler, Biz de onları bir süreye kadar yararlandırdık
«فآمنوا» عند معاينة العذاب الموعودين به «فمتعناهم» أبقيناهم ممتعين بمالهم «إلى حين» تنقضي آجالهم فيه.
Süleyman AteşŞimdi onlara sor: Rabbine kızlar, onlara da oğlanlar mı
Saheeh InternationalSo inquire of them, [O Muhammad], "Does your Lord have daughters while they have sons
Ali BulaçŞimdi sen onlara sor: -Kızlar senin Rabbinin, erkek çocuklar onların mı
«فاستفتهم» استخبر كفار مكة توبيخا لهم «ألربك البنات» بزعمهم أن الملائكة بنات الله «ولهم البنون» فيختصون بالأسنى.
Süleyman AteşYoksa biz melekleri, onların gözleri önünde dişi mi yarattık (ki meleklerin dişi olduğunu söylüyorlar)
Saheeh InternationalOr did We create the angels as females while they were witnesses
Ali BulaçYoksa onlar, şahidlik etmekteyken Biz melekleri dişiler olarak mı yarattık
«أم خلقنا الملائكة إناثا وهم شاهدون» خلقنا فيقولون ذلك.
Süleyman Ateşİyi bilin, onlar iftiraları yüzünden diyorlar ki
Saheeh InternationalUnquestionably, it is out of their [invented] falsehood that they say
Ali BulaçDikkat edin; gerçekten onlar, düzdükleri yalanlardan dolayı derler ki
«ألا أنهم من إفكهم» كذبهم «ليقولون» بقولهم الملائكة بنات الله.
Süleyman AteşAllah doğurdu. Onlar elbette yalancıdırlar
Saheeh InternationalAllah has begotten," and indeed, they are liars
Ali Bulaç“Allah doğurdu.” Onlar, hiç şüphesiz, muhakkak yalan söyleyenlerdir
«ولد الله» بقولهم الملائكة بنات الله «وإنهم لكاذبون» فيه.
Süleyman Ateş(Allah) Kızları seçip oğlanlara tercih mi etmiş
Saheeh InternationalHas He chosen daughters over sons
Ali Bulaç(Allah,) Kızları, erkek çocuklara tercih mi etmiş
«أصطفى» بفتح الهمزة للاستفهام واستغني بها عن همزة الوصل فحذفت، أي أختار «البنات على البنين».
Süleyman AteşSize ne oldu, nasıl hüküm veriyorsunuz
Saheeh InternationalWhat is [wrong] with you? How do you make judgement
Ali BulaçSize ne oluyor, nasıl hüküm veriyorsunuz
«ما لكم كيف تحكمون» هذا الحكم الفاسد.
Süleyman AteşHiç mi düşünmüyorsunuz
Saheeh InternationalThen will you not be reminded
Ali BulaçHiç mi öğüt alıp-düşünmüyorsunuz
«أفلا تذَّكرون» بإدغام التاء في الذال، أنه سبحانه وتعالى منزه عن الولد.
Süleyman AteşYoksa sizin, (meleklerin, Allah'ın kızları oldukları hakkında) açık bir deliliniz mi var
Saheeh InternationalOr do you have a clear authority
Ali BulaçYoksa sizin apaçık olan bir deliliniz mi var
«أم لكم سلطان مبين» حجة واضحة أن لله ولدا.
Süleyman AteşEğer doğru iseniz Kitabınızı getirin
Saheeh InternationalThen produce your scripture, if you should be truthful
Ali BulaçEğer doğru söylüyorsanız, öyleyse getirin kitabınızı
«فأتوا بكتابكم» التوراة فأروني ذلك فيه «إن كنتم صادقين» في قولكم ذلك.
Süleyman AteşAllah ile cinler arasında bir nesep, (bir soy bağlantısı) uydurdular. Oysa cinler de kendilerinin (yüce divana) getirileceklerini bilmişlerdir
Saheeh InternationalAnd they have claimed between Him and the jinn a lineage, but the jinn have already known that they [who made such claims] will be brought to [punishment]
Ali BulaçOnlar, Kendisi'yle (Allah ile) cinler arasında bir soy-bağı kurdular. Oysa andolsun, cinler de onların gerçekten (azap için getirilip) hazır bulundurulacaklarını bilmişlerdir
«وجعلوا» أي المشركون «بينه» تعالى «وبين الجنة» أي الملائكة لاجتنانهم عن الأبصار «نسبا» بقولهم إنها بنات الله «ولقد علمت الجنَّة إنهم» أي قائلي ذلك «لمحضرون» للنار يعذبون فيها.
Süleyman AteşHaşa Allah, onların taktıkları sıfatlardan (münezzehtir), yücedir
Saheeh InternationalExalted is Allah above what they describe
Ali BulaçOnların nitelendirdiklerinden Allah Yücedir
«سبحان الله» تنزيها له «عما يصفون» بأن لله ولدا.
Süleyman AteşFakat Allah'ın temiz kulları hariç (onlar azaba sokulmayacaklardır)
Saheeh InternationalExcept the chosen servants of Allah [who do not share in that sin]
Ali BulaçAncak muhlis olan kullar başka
«إلا عباد الله المخلصين» أي المؤمنين استثناء منقطع أي فإنهم ينزهون الله تعالى عما يصفه هؤلاء.
Süleyman Ateş(Ey inkarcılar) Ne siz, ne de taptıklarınız
Saheeh InternationalSo indeed, you [disbelievers] and whatever you worship
Ali BulaçArtık siz de, tapmakta olduklarınız da
«فإنكم وما تعبدون» من الأصنام.
Süleyman AteşKandırıp Allah'ın yolundan çıkaramazsınız
Saheeh InternationalYou cannot tempt [anyone] away from Him
Ali BulaçO’na karşı kimseyi fitneye sürükleyecek değilsiniz
«ما أنتم عليه» أي على معبودكم عليه متعلق بقوله «بفاتنين» أي أحدا.
Süleyman AteşCehenneme girecek olandan başkasını
Saheeh InternationalExcept he who is to [enter and] burn in the Hellfire
Ali BulaçAncak kendisi çılgınca yanan ateşe girecek olan başka (onu sürüklersiniz)
«إلا من هو صال الجحيم» في علم الله تعالى.
Süleyman AteşBizden herkesin belli bir makamı vardır
Saheeh International[The angels say], "There is not among us any except that he has a known position
Ali Bulaç(Melekler der ki:) “Bizden her birimiz için belli bir makam vardır.”
قال جبريل للنبي صلى الله عليه وسلم «وما منا» معشر الملائكة أحد «إلا له مقام معلوم» في السماوات يعبد الله فيه لا يتجاوزه.
Süleyman AteşBiziz, o saf saf dizilenler, biz
Saheeh InternationalAnd indeed, we are those who line up [for prayer]
Ali Bulaç“Biziz, o saflar halinde dizilmiş olanlar, gerçekten biziz.”
«وإنا لنحن الصَّافون» أقدامنا في الصلاة.
Süleyman AteşBiziz, o tesbih edenler, biz
Saheeh InternationalAnd indeed, we are those who exalt Allah
Ali Bulaç“Biziz, o tesbih edenler de, gerçekten biziz.”
«وإنا لنحن المسبحون» المنزهون الله عما لا يليق به.
Süleyman AteşGerçi o(ortakkoşa)nlar şöyle diyorlardı
Saheeh InternationalAnd indeed, the disbelievers used to say
Ali BulaçOnlar (putatapıcılar), her ne kadar şöyle diyor idiyseler de
«وإن» مخففة من الثقيلة «كانوا» أي كفار مكة «ليقولون».
Süleyman AteşEğer yanımızda öncekiler(e gelen Kitap'lar)dan bir uyarı olsaydı
Saheeh InternationalIf we had a message from [those of] the former peoples
Ali Bulaç”Eğer yanımızda öncekilerden bir zikir (kitap) bulunmuş olsaydı.”
«لو أن عندنا ذكرا» كتابا «من الأولين» أي من كتب الأمم الماضية.
Süleyman AteşElbette biz, Allah'ın halis kulları olurduk
Saheeh InternationalWe would have been the chosen servants of Allah
Ali Bulaç“Gerçekten bizler de, Allah’ın muhlis olan kullarından olurduk.”
«لكنا عباد الله المخلصين» العابدة له.
Süleyman AteşAma o uyarıyı inkar ettiler, yakında (inkar etmelerinin sonunun nasıl olacağını) bileceklerdir
Saheeh InternationalBut they disbelieved in it, so they are going to know
Ali BulaçFakat (kitap gelince) onu tanımayıp-küfrettiler; yakında bileceklerdir
قال تعالى: «فكفروا به» بالكتاب الذي جاءهم وهو القرآن الأشرف من ذلك الكتب «فسوف يعلمون» عاقبة كفرهم.
Süleyman AteşGönderilen elçi kullarımıza şu sözümüz geçmişti
Saheeh InternationalAnd Our word has already preceded for Our servants, the messengers
Ali BulaçAndolsun, (peygamber olarak) gönderilen kullarımıza (şu) sözümüz geçmiştir
(ولقد سبقت كلمتنا) بالنصر (لعبادنا المرسلين) وهي "" لأغلبن أنا ورسلي "".
Süleyman AteşMutlaka zafere ulaştırılanlar kendileri olacaktır
Saheeh International[That] indeed, they would be those given victory
Ali BulaçGerçekten onlar, muhakkak nusret (yardım ve zafer) bulacaklardır
أو هي قوله «إنهم لهم المنصورون».
Süleyman AteşVe galip gelenler, mutlaka bizim ordumuz olacaktır
Saheeh InternationalAnd [that] indeed, Our soldiers will be those who overcome
Ali BulaçVe hiç şüphesiz; Bizim ordularımız, üstün gelecek olanlar onlardır
«وإن جندنا» أي المؤمنين «لهم الغالبون» الكفار بالحجة والنصرة عليهم في الدنيا، وإن لم ينتصر بعض منهم في الدنيا ففي الآخرة.
Süleyman AteşBir süreye kadar onlardan dön (onların sözlerine aldırış etme)
Saheeh InternationalSo, [O Muhammad], leave them for a time
Ali BulaçÖyleyse sen, bir süreye kadar onlardan yüz çevir
«فتول عنهم» أي أعرض عن كفار مكة «حتى حين» تؤمر فيه بقتالهم.
Süleyman AteşOnları gözetle. Yakında (başlarına neler geleceğini) göreceklerdir
Saheeh InternationalAnd see [what will befall] them, for they are going to see
Ali BulaçVe onları seyret; (azabı) yakında göreceklerdir
«وأبصرهم» إذ نزل بهم العذاب «فسوف يبصرون» عاقبة كفرهم.
Süleyman AteşBizim azabımızı mı acele istiyorlar
Saheeh InternationalThen for Our punishment are they impatient
Ali BulaçŞimdi onlar, Bizim azabımızı mı acele istiyorlar
فقالوا استهزاء: متى نزول هذا العذاب؟ قال تعالى تهديدا لهم: «أفبعذابنا يستعجلون».
Süleyman AteşFakat o azab yurtlarına indiği zaman uyarılmış olanların sabahı ne kötü olur
Saheeh InternationalBut when it descends in their territory, then evil is the morning of those who were warned
Ali BulaçFakat (azap) onların sahasına indiği zaman uyarılıp-korkutulanların sabahı ne kötü olur
«فإذا نزل بساحتهم» بفنائهم قال الفراء: العرب تكتفي بذكر الساحة عن القوم «فَساء» بئس صباحا «صباح المنذَرين» فيه إقامة الظاهر مقام المضمر.
Süleyman AteşBir süreye kadar onları kendi hallerine bırak
Saheeh InternationalAnd leave them for a time
Ali BulaçSen bir süreye kadar onlardan yüz çevir
«وتول عنهم حتى حين».
Süleyman AteşVe (bekle de) gör, onlar da göreceklerdir
Saheeh InternationalAnd see, for they are going to see
Ali BulaçVe seyret; (azabı) yakında göreceklerdir
«وأبصر فسوف يبصرون» كرر تأكيدا لتهديدهم وتسلية له صلى الله عليه وسلم.
Süleyman AteşKudret ve şeref sahibi Rabbin, onların nitelendirmelerinden yücedir
Saheeh InternationalExalted is your Lord, the Lord of might, above what they describe
Ali BulaçÜstünlük ve güç (izzet) sahibi olan senin Rabbin, onların nitelendirdiklerinden Yücedir
«سبحان ربك رب العزة» الغلبة «عما يصفون» بأن له ولدا.
Süleyman AteşSelam, gönderilen elçilere
Saheeh InternationalAnd peace upon the messengers
Ali BulaçGönderilmiş (peygamber)lere selam olsun
«وسلام على المرسلين» المبلغين عن الله التوحيد والشرائع.
Süleyman AteşHamd, alemlerin Rabbi Allah'a
Saheeh InternationalAnd praise to Allah, Lord of the worlds
Ali BulaçVe alemlerin Rabbi olan Allah’a hamd olsun
«والحمد لله رب العالمين» على نصرهم وهلاك الكافرين.