79. An-Naazi'aat سُورَةُ النَّازِعَاتِ
Yusuf AliBy the (angels) who tear out (the souls of the wicked) with violence
Süleyman AteşAndolsun söküp çıkaranlara
«والنازعات» الملائكة تنزع أرواح الكفار «غرقا» نزعا بشدة.
Yusuf AliBy those who gently draw out (the souls of the blessed)
Süleyman AteşHemen çekip alanlara
«والناشطات نشطا» الملائكة تنشط أرواح المؤمنين، أي تسلها برفق.
Yusuf AliAnd by those who glide along (on errands of mercy)
Süleyman AteşYüzüp gidenlere
«والسابحات سبحا» الملائكة تسبح من السماء بأمره تعالى، أي تنزل.
Yusuf AliThen press forward as in a race
Süleyman AteşYarışıp, geçenlere
«فالسابقات سبقا» الملائكة تسبق بأرواح المؤمنين إلى الجنة.
Yusuf AliThen arrange to do (the Commands of their Lord)
Süleyman AteşDerken işi düzenleyenlere
«فالمدبرات أمرا» الملائكة تدبر أمر الدنيا، أي تنزل بتدبيره، وجواب هذه الأقسام محذوف، أي لتبعثنَّ يا كفار مكة وهو عامل في.
Yusuf AliOne Day everything that can be in commotion will be in violent commotion
Süleyman AteşO gün o gürültü sarsar
«يوم ترجف الراجفة» النفخة الأولى بها يرجف كل شيء، أي يتزلزل فوصفت بما يحدث منها.
Yusuf AliFollowed by oft-repeated (commotions)
Süleyman AteşArdından başka bir gürültü gelir
«تتبعها الرادفة» النفخة الثانية وبينهما أربعون سنة، والجملة حال من الراجفة، فاليوم واسع للنفختين وغيرهما فصح ظرفيته للبعث الواقع عقب الثانية.
Yusuf AliHearts that Day will be in agitation
Süleyman AteşO gün bazı yürekler çarpar
«قلوب يومئذٍ واجفة» خائفة قلقة.
Yusuf AliCast down will be (their owners') eyes
Süleyman AteşGözleri (korkudan) aşağı kayar
«أبصارها خاشعة» ذليلة لهول ما ترى.
Yusuf AliThey say (now): "What! shall we indeed be returned to (our) former state
Süleyman AteşDiyorlar ki: "Biz yine eski halimize döndürülecek miyiz
«يقولون» أي أرباب القلوب والأبصار استهزاء وإنكارا للبعث «أئنا» بتحقيق الهمزتين وتسهيل الثانية وإدخال الف بينهما على الوجهين في الموضعين «لمردودون في الحافرة» أي أنرد بعد الموت إلى الحياة، والحافرة: اسم لأول الأمر، ومنه رجع فلان في حافرته: إذا رجع من حيث جاء.
Yusuf AliWhat! - when we shall have become rotten bones
Süleyman AteşBiz çürümüş kemikler olduktan sonra ha
«أئذا كنا عظاما نخرة» وفي قراءة ناخرة بالية متفتتة نحيا.
Yusuf AliThey say: "It would, in that case, be a return with loss
Süleyman AteşÖyle ise bu, ziyanlı bir dönüştür! dediler
«قالوا تلك» أي رجعتنا إلى الحياة «إذا» إن صحت «كرة» رجعة «خاسرة» ذات خسران قال تعالى:
Yusuf AliBut verily, it will be but a single (Compelling) Cry
Süleyman AteşO (olay zor değil) bir tek haykırış(a bakmakta)dır
«فإنما هي» أي الرادفة التي يعقبها البعث «زجرة» نفخة «واحدة» فإذا نفخت.
Yusuf AliWhen, behold, they will be in the (full) awakening (to Judgment)
Süleyman AteşHemen onlar uyanıklık alanındadırlar
«فإذا هم» أي كل الخلائق «بالساهرة» بوجه الأرض أحياءً بعدما كانوا ببطنها أمواتا.
Yusuf AliHas the story of Moses reached thee
Süleyman AteşMusa'nın haberi sana geldi mi
«هل أتاك» يا محمد «حديث موسى» عامل في.
Yusuf AliBehold, thy Lord did call to him in the sacred valley of Tuwa
Süleyman AteşHani Rabbi ona Kutsal Vadi'de, "Tuva"'da ünlemişti
«إذ ناداه ربه بالوادِ المقدس طوىً» اسم الوادي بالتنوين وتركه، فقال:
Yusuf AliGo thou to Pharaoh for he has indeed transgressed all bounds
Süleyman AteşFir'avn'a git, çünkü o azdı
«اذهب إلى فرعون إنه طغى» تجاوز الحد في الكفر.
Yusuf AliAnd say to him, 'Wouldst thou that thou shouldst be purified (from sin)
Süleyman AteşDe ki: Arınmağa gönlün var mı
«فقل هل لك» أدعوك «إلى أن تزكى» وفي قراءة بتشديد الزاي بإدغام التاء الثانية في الأصل فيها: تتطهر من الشرك بأن تشهد أن لا إله إلا الله.
Yusuf AliAnd that I guide thee to thy Lord, so thou shouldst fear Him
Süleyman AteşSeni Rabbin(in yolun)a ileteyim de O'ndan korkasın
«وأهديك إلى ربك» أدلك على معرفته ببرهان «فتخشى» فتخافه.
Yusuf AliThen did (Moses) show him the Great Sign
Süleyman AteşOna büyük mu'cizeyi gösterdi
«فأراه الآية الكبرى» من آياته السبع وهي اليد أو العصا.
Yusuf AliBut (Pharaoh) rejected it and disobeyed (guidance)
Süleyman AteşFakat o yalanladı, karşı geldi
«فكذب» فرعون موسى «وعصى» الله تعالى.
Yusuf AliFurther, he turned his back, striving hard (against God)
Süleyman AteşSonra sırtını döndü; (Musa'nın getirdiklerini iptal etmek için) çalışmağa koyuldu
«ثم أدبر» عن الإيمان «يسعى» في الأرض بالفساد.
Yusuf AliThen he collected (his men) and made a proclamation
Süleyman Ateş(Adamlarını) Topladı, (onlara) bağırdı
«فحشر» جمع السحرة وجنده «فنادى».
Yusuf AliSaying, "I am your Lord, Most High
Süleyman AteşBen sizin en yüce Rabbinizim! dedi
«فقال أنا ربكم الأعلى» لا رب فوقي.
Yusuf AliBut God did punish him, (and made an) example of him, - in the Hereafter, as in this life
Süleyman AteşAllah da onu, sonun ve ilkin (ahiretin ve dünyanın) azabıyle cezalandırdı
(فأخذه الله) أهلكه بالغرق (نكال) عقوبة (الآخرة) أي هذه الكلمة (والأولى) أي قوله قبلها: "" ما علمت لكم من إله غيري "" وكان بينهما أربعون سنة.
Yusuf AliVerily in this is an instructive warning for whosoever feareth (God)
Süleyman AteşŞüphesiz bunda (Allah'tan) korkacak kimse için ibret vardır
«إن في ذلك» المذكور «لعبرة لمن يخشى» الله تعالى.
Yusuf AliWhat! Are ye the more difficult to create or the heaven (above)? (God) hath constructed it
Süleyman AteşYaratılışça siz mi daha çetinsiniz, yoksa gök mü? (Allah) onu yaptı
«أأنتم» بتحقيق الهمزتين وإبدال الثانية ألفاً وتسهيلها وإدخال ألف بين المسهلة والأخرى وتركه، أي منكرو البعث «أشد خلقا أم السماء» أشد خلقا «بناها» بيان لكيفية خلقها.
Yusuf AliOn high hath He raised its canopy, and He hath given it order and perfection
Süleyman AteşKalınlığını (tavanını) yükseltti, onu düzenledi
«رفع سمكها» تفسير لكيفية البناء، أي جعل سمتها في جهة العلو رفيعا، وقيل سمكها سقفها «فسواها» جعلها مستوية بلا عيب.
Yusuf AliIts night doth He endow with darkness, and its splendour doth He bring out (with light)
Süleyman AteşGecesini örtüp kararttı, kuşluğunu (güneşinin ışığını) açığa çıkardı
«وأغطش ليلها» أظلمه «وأخرج ضحاها» أبرز نور شمسها وأضيف إليها الليل لأنه ظلها والشمس لأنها سراجها.
Yusuf AliAnd the earth, moreover, hath He extended (to a wide expanse)
Süleyman AteşBundan sonra da yeri yayıp yuvarlattı
«والأرض بعد ذلك دحاها» بسطها وكانت مخلوقة قبل السماء من غير دحو.
Yusuf AliHe draweth out therefrom its moisture and its pasture
Süleyman AteşOndan suyunu ve otlağını çıkardı
«أخرج» حال بإضمار قد أي مخرجا «منها ماءها» بتفجير عيونها «ومرعاها» ما ترعاه النعم من الشجر والعشب وما يأكله الناس من الأقوات والثمار، وإطلاق المرعى عليه استعارة.
Yusuf AliAnd the mountains hath He firmly fixed
Süleyman AteşDağları oturttu
«والجبال أرساها» أثبتها على وجه الأرض لتسكن.
Yusuf AliFor use and convenience to you and your cattle
Süleyman AteşSizin ve hayvanlarınızın geçimi için
«متاعا» مفعول له لمقدر، أي فعل ذلك متعة أو مصدر أي تمتيعا «لكم ولأنعامكم» جمع نعم وهي الإبل والبقر والغنم.
Yusuf AliTherefore, when there comes the great, overwhelming (Event)
Süleyman AteşHerşeyi bastıran o büyük felaket geldiği zaman
«فإذا جاءت الطامة الكبرى» النفخة الثانية.
Yusuf AliThe Day when man shall remember (all) that he strove for
Süleyman AteşO gün insan, neyin peşinde koşmuş olduğunu hatırlar
«يوم يتذكر الإنسان» بدل من إذا «ما سعى» في الدنيا من خير وشر.
Yusuf AliAnd Hell-Fire shall be placed in full view for (all) to see
Süleyman AteşGören kimseler için cehennem ortaya çıkarılmıştır
«وبرزت» أظهرت «الجحيم» النار المحرقة «لمن يرى» لكل راءٍ وجواب إذا:
Yusuf AliThen, for such as had transgressed all bounds
Süleyman AteşArtık kim azmışsa
«فأما من طغى» كفر.
Yusuf AliAnd had preferred the life of this world
Süleyman AteşVe şu yakın hayatı yeğlemişse
«وآثر الحياة الدنيا» باتباع الشهوات.
Yusuf AliThe Abode will be Hell-Fire
Süleyman AteşOnun barınağı cehennemdir
«فإن الجحيم هي المأوى» مأواه.
Yusuf AliAnd for such as had entertained the fear of standing before their Lord's (tribunal) and had restrained (their) soul from lower desires
Süleyman AteşAma kim Rabbinin divanında dur(up hesap ver)mekten korkmuş ve nefsi(ni) kötü heves(ler) den men'etmişse
«وأما من خاف مقام ربه» قيامه بين يديه «ونهى النفس» الأمارة «عن الهوى» المردي باتباع الشهوات.
Yusuf AliTheir abode will be the Garden
Süleyman AteşOnun barınağı da cennettir
«فإن الجنة هي المأوى» وحاصل الجواب: فالعاصي في النار والمطيع في الجنة.
Yusuf AliThey ask thee about the Hour,-'When will be its appointed time
Süleyman AteşSana sa'atden soruyorlar: Demir atması (gelip çatması) ne zaman diye
«يسَألونك» أي كفار مكة «عن الساعة أيان مرساها» متى وقوعها وقيامها.
Yusuf AliWherein art thou (concerned) with the declaration thereof
Süleyman AteşSen nerede, onun vaktini söylemek nerede
«فيم» في أي شيء «أنت من ذكراها» أي ليس عندك علمها حتى تذكرها.
Yusuf AliWith thy Lord in the Limit fixed therefor
Süleyman AteşOnun bilgisi Rabbine aittir
«إلى ربك منتهاها» منتهى علمها لا يعلمه غيره.
Yusuf AliThou art but a Warner for such as fear it
Süleyman AteşSen ancak, ondan korkacak olanları uyarıcısın
«إنما أنت منذر» إنما ينفع إنذارك «من يخشاها» يخافها.
Yusuf AliThe Day they see it, (It will be) as if they had tarried but a single evening, or (at most till) the following morn
Süleyman AteşOnlar onu gördükleri zaman sanki (dünyada) bir akşam veya onun kuşluk vaktinden fazla kalmamış gibi olurlar
«كأنهم يوم يرونها لم يلبثوا» في قبورهم «إلا عشية أو ضحاها» عشية يوم أو بكرته وصح إضافة الضحى إلى العشية لما بينهما من الملابسة إذ هما طرفا النهار، وحسن الإضافة وقوع الكلمة فاصلة.